Juist gebruik van hulptekens

• newEditor

Leerdoel

Aan het einde van deze les kun je uitleggen wanneer en waarom je trema’s, koppeltekens en apostroffen gebruikt, en pas je deze correct toe in woorden.

Wat weet je al over trema's, koppeltekens en apostroffen?

Wat zijn hulptekens?

Hulptekens maken de Nederlandse taal duidelijker. Ze voorkomen leesverwarring en maken samenstellingen en afleidingen leesbaar.

Het trema: wat en wanneer?

Je gebruikt een trema om duidelijk te maken waar een nieuwe klinkerklank begint. Vooral handig als er anders verwarring ontstaat, zoals bij reëel en knieën.

Voorbeelden met trema

- knieën - reëel - officiële Gebruik nooit een trema bij een dubbele i, zoals in "draaiing".

Het koppelteken: duidelijkheid in samenstellingen

Een koppelteken gebruik je bij klinkerbotsing, bij cijfers, afkortingen, en bepaalde voorvoegsels zoals niet-, oud- en ex-.

Voorbeelden met koppeltekens

- chocolade-ijs - 2-delig - niet-roker - ex-gemeenteraadslid - Sint-Michiels

De apostrof: verschillende functies

De apostrof gebruik je voor meervouden en bezitsvormen waar anders uitspraakproblemen ontstaan, bij het weglaten van letters, en bij verkleinvormen op -y.

Voorbeelden met de apostrof

- baby’s - 's ochtends - Felix' broer - baby'tje - tv'tje

Let op deze valkuilen

Trema

Geen apostrof na een doffe e of bij -é (maneges, canapés).

Geen trema bij een dubbele i (draaiing, verfraaiing).

Apostrof

Oefening: waar hoort welk hulpteken?

Plaats het juiste hulpteken in de volgende woorden: 1. financiele 2. klantvriendelijker 3. cd speler 4. zo een Antwoorden bespreken we samen.

Reflectie

Kun je nu uitleggen wanneer je het trema, het koppelteken of de apostrof gebruikt? Benoem een voorbeeld per hulpteken.

Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.

Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.

Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.