Voortplanting dieren
Voortplanting bij dieren
Lesduur is: 60 minOnderdelen in deze les
Voortplanting bij dieren
Doelen van de les
Je kunt de verschillen, de voor- en nadelen benoemen tussen geslachtelijke en ongeslachtelijke voortplanting bij dieren
Wat is voortplanting?
-het maken van nakomelingen-
Alles wat leeft kan zich voortplanten, dus mensen, dieren en planten. Zo ontstaat er steeds nieuw leven.
De voortplanting zorgt ervoor dat mensen en dieren niet uitsterven.
Wij gaan kijken naar de manieren van voortplanting bij dieren
2 soorten
Geslachtelijke voortplanting
Hiervoor zijn een mannetje en een vrouwtje nodig
Ongeslachtelijke voortplanting
Dan maakt het diertje een soort kloon van zichzelf
Geslachtelijke voortplanting
Eigenschappen moeder in ei
Eigenschappen vader in zaadje
Samenkomen = bevruchting
Nakomeling is uniek, met kenmerken van beide ouders.
Goed voor diversiteit en overlevings-kansen.
zaadje en eicel
bevruchting
levendbarend (vanaf 2:28)
eieren komen uit (vanaf 1:02)
Wat is levendbarend?
soms gaat het anders...
De bevruchting gebeurt niet altijd met lijf-op-lijf contact. Er zijn een aantal uitzonderingen waarbij de eitjes buiten het lijf bevrucht worden, zoals bij bepaalde vissen.
Soms zijn dieren zowel mannelijk als vrouwelijk, zoals bij regenwormen.
En in 1 uitzondering is het mannetje zwanger!
Zwangere vrouwtjes vissen leggen eitjes (schieten kuit)
Mannentjes vissen zwemmen langs de eitjes en laten een wolkje zaad los.
Uitwendige bevruchting
De regenworm is zowel mannelijk als vrouwelijk, bij paring bevruchten ze elkaar
De bevruchte eitjes komen terecht in de slijmerige ring die hij afstoot.
Zeepaardjes
Na een uitgebreide paringsdans legt het vrouwtje haar eitjes in de buidel van het mannetje.
Daar bevrucht het mannetje de eitjes en vervolgens broedt hij de eitjes in zijn buidel uit.
Wanneer ze geboren worden, spuiten ze er met grote aantallen uit.
Welke termen gaan over zeepaardjes? (2 kiezen!)
geslachtelijke voortplanting
ongeslachtelijke voortplanting
levendbarend
eierleggend
Ongeslachtelijke voortplanting
Bacteriën splitsen zich in 2-en
- maken dus een kloon
Maar ook andere dieren kunnen dit klonen, veelal kleine ongewervelde dieren zoals bijen, wespen, mieren en bladluizen
Een zeester kan zich splitsen en daarna groeit de rest er weer aan.
Bij koningscobra's komt er zowel geslachtelijk als ongeslachtelijke voortplanting voor. Hij/zij kan dus een exacte kopie van zichzelf maken.
Honingbijen
Een bijzondere vorm van voortplanting.
Geslachtelijk: De werksters
Ongeslachtelijk: De darren
Speciale voeding: koningin
Welk dier maakt bij ongeslachtelijke voortplanting GEEN exacte kopie van zichzelf?
Zeester
Bladluis
Cobra
Honingbij
Goede en slechte ouders
Dieren krijgen jongen, maar zorgen er niet op dezelfde manier voor.
Ieder dierssoort doet dit op zijn eigen manier.
Sommige dieren staan snel op eigen benen. Anderen blijven lang bij hun ouders.
Koolmezen maken samen een nestje. Vrouwtje broedt, mannetje zorgt voor beide. Eieren komen na 10 dagen uit. Ouders zorgen samen voor jongen en houden nest schoon.
Moeder poes zorgt voor de jongen. Geeft ze te drinken, houdt ze warm en schoon. Beschermt ze. Dit noem je broedzorg.
Nestblijvers
Kikkervisjes moeten zichzelf redden. Hun ouders noem je Nestvlieders: ze verlaten het nest.
Zeeschildpadden leggen hun eieren in het zand en gaan daarna terug naar zee. Als de eieren uitkomen, kruipen de kleine zeeschildpadjes richting zee.
De haas heeft een draagtijd van 45 dagen, ze worden geboren in het gras en zijn bij de geboorte helemaal af. Nestvlieders, snel voor zichzelf zorgen.
Konijnen hebben 30 dagen draagtijd, nestblijvers, niet af bij geboorte. veel zorg nodig van ouders. Nest is een holletje onder de grond.
Wat is een groot verschil tussen de baby's van nestblijvers en nestvlieders?
Nestblijvers zijn met veel meer tegelijk
Nestblijvers leven altijd in grote groepen tegelijk
Nestblijvers zijn nog niet 'klaar' en hebben veel hulp nodig
Nestblijvers kunnen meteen zelf lopen en eten
Hoe noem je de zorg van de jongen van een poes?
nestvlieders
nestblijvers
zelfredders
broedzorg
Wat zie je hier?
een eicel en een zaadje
een kikkervisje
een opkomend plantje
Wat gebeurt hier?
een zwemmend kikkervisje
een bevruchting
een cirkel om de maan
een worm in een perzik
De eigenschappen van een poes zitten in een ......
doperwt
zaadje
eicel
antwoord b en c
Wanneer wordt een schilpad geboren?
Als hij uit een ei komt.
Als hij zwemt in de zee.
Als moederschildpad een ei legt.
Alle antwoorden zijn goed.
Welke dieren zijn nestblijvers?
paard, konijn en schildpad
muis, kangoeroe en konijn
kikkers, kangeroe en konijn
muis, kangoeroe, paard en haas
Welke dieren zijn nestvlieders?
paard en haas
konijn en paard
koe en konijn
kangoeroe en konijn
De draagtijd van een olifant is langer dan die van een muis. Wat wordt er bedoeld met draagtijd?
De tijd voor de bevruchting.
De tijd dat een jong in een nest blijft.
De tijd tussen de bevruchting en geboorte.
De tijd dat de moeder voor het jong zorgt.
Waar of niet waar? Alle vrouwtjes dieren zorgen na de geboorte voor hun jongen.
waar
niet waar
Maak de zin af: Tijdens geslachtelijke voortplanting worden ...................... van ouders overgegeven aan het kind.
De goede eigenschappen
De goede en slechte eigenschappen
De slechte eigenschappen
Wat is een nadeel van ongeslachtelijke voortplanting:
Alle nakomelingen hebben dezelfde eigenschappen
Er zijn twee ouders voor nodig.
Wat is het verschil tussen geslachtelijke en ongeslachtelijke voortplanting?
Wat heb je geleerd?
Afsluitende opdracht
Bedenk 2 vragen en zet deze in jouw vragendocument.