Theorie
Hier vind je alle theorie
- Hoofdletters
- Leestekens
- Werkwoordspelling
Extra oefenen
- Via www.cambiumned.nl
- Oefenbladen via Nu Nederlands
Hoofdletters
Wanneer schrijf je een hoofdletter?
1. Aan het begin van een zin: Ik moet morgen vroeg opstaan
2. Als een zin met een apostrof (') begint, krijgt de eerste letter van het woord daarna de hoofdletter: 's Ochtends moet ik vroeg opstaan.
Wanneer schrijf je een hoofdletter?
3. Eigennamen:
- personen: Jan Janssen, Piet van den Berg, meneer Van Dijk
- instituten: Voedingscentrum
- merken en bedrijven: Nike, MediaMarkt
- historische gebeurtenissen: de Tweede Wereldoorlog
- feestdagen: Kerstmis, Suikerfeest
Wanneer schrijf je een hoofdletter?
4. Aardrijkskundige namen en afleidingen daarvan: Rotterdam, Nederlands
5. Heilige namen: God, Allah
6. Titels: Alice in wonderland, Spijt!
Wanneer schrijf je GEEN hoofdletter?
1. Bij maanden en dagen: januari, maandag
2. Bij windstreken: noordoosten
3. Bij historische tijdperken: oudheid, middeleeuwen
4. Bij woorden die afgeleid zijn van feestdagen: kerstvakantie
Leestekens
Punt (.)
- aan het einde van een zin
- bij een afkorting
Uitroepteken (!)
- bij een uitroep of bevel
Vraagteken (?)
- aan het einde van een vraagzin
– als je een pauze hoort
Tja, wanneer schrijf je een komma?
– bij een opsomming
We zijn open op maandag, dinsdag en donderdag
– tussen bijvoeglijke naamwoorden
een prachtige, fantastische, onvergetelijke avond
– tussen twee persoonsvormen
Waar hij is, weet niemand.
– voor- en nadat je iemand aanspreekt
Hé, pannenkoek, kijk eens uit.
Komma (,)
Dubbele punt (:)
- bij een opsomming
Hij heeft vele talenten: hij zingt, hij danst en hij speelt toneel.
- bij een citaat
En toen zei ze: ‘Ik vertrek.’
- bij een nadere uitleg
Je weet: met mij valt niet te sollen.
Apostrof (')
– tegen uitspraakverwarring bij meervouds- en bezitsvormen
safari’s, Petra’s kat
– na de bezitsvorm van namen op een s- klank
Lukas’ werkstuk, Mitch’ koptelefoon
- bij een afkorting
's morgens (des morgens), 't (het)
Aanhalingstekens ('...' en "...")
- om citaten
‘En toch,’ zei ze, ‘het blijft grappig.’
– om woorden die je letterlijk benoemt
Er is hier sprake van een zogeheten ‘sneeuwbaleffect’.
– om woorden met een speciale betekenis
Die man is 'tiktokfamous'.
Liggend streepje (-)
- als koppelteken
thema-avond
- als afbreekstreepje
tuin- en kamerplanten
- als weglatingsstreepje
morgen ga ik naar de super-
markt
Werkwoordspelling
De persoonsvorm
Dit is de vervoegde vorm van een werkwoord.
De persoonsvorm hoort bij het onderwerp van de zin.
-de(n)!
Het voltooid deelwoord (1)
Het voltooid deelwoord geeft aan dat een handeling is gebeurd of gedaan: Ik heb een nieuwe serie gekeken
Het voltooid deelwoord wordt gemaakt met:
- de hulpwoorden hebben, zijn, worden
- de prefixen: ge-, ver-, be-, ont- en her-
Het voltooid deelwoord (2)
- Het voltooid deelwoord kan eindigen op -en, -d, -t
- Maak het voltooid deelwoord langer om te horen of je een -d of een -t schrijft
- Je kan hierbij ook 't sexy fokschaapje gebruiken
Het voltooid deelwoord als bijvoeglijk naamwoord
- Schrijf zo kort mogelijk:
De aangebrande asperges
NIET! de aangebrandde asperges
- Soms gebruik je -tt en -dd zodat de uitspraak hetzelfde blijft:
De omgespitte tuin
NIET! de omgespite tuin
Het onvoltooid deelwoord
Het onvoltooid deelwoord geeft aan dat een handeling nog bezig is: Kijkend naar de nieuwe serie.
Het onvoltooid deelwoord eindigt op:
-nd(e)
Veel succes met leren!