T13 Gaswisseling en uitscheiding

• newEditor
• Biologie
• Middelbare school
• vmbo k
• Leerjaar 4

Basisstof 1 

Een constant inwendig milieu 

Waar vindt gaswisseling plaats?

A

Luchtpijp

B

Bronchiën

C

Longblaasjes

D

Slokdarm

Waarbij hoort poep?

A

Inwendig milieu

B

Uitwendig milieu

C

D

Is het voedsel dat je eet, het inwendige of uitwendige milieu?

A

Inwendig milieu

B

Uitwendige milieu

C

D

Een blaar bestaat uit weefselvloeistof, is dit het inwendige of het uitwendige milieu?

A

Inwendig milieu

B

Uitwendige Milieu

C

D

Wat doen je longen om je inwendige milieu constant te houden?

A

Opname en opslag

B

Opslag en uitscheiding

C

Opname en uitscheiding

D

Drie vloeistoffen die in het menselijk lichaam kunnen voorkomen, zijn bloedplasma, urine en weefselvloeistof. Van welke van deze vloeistoffen wordt de samenstelling zo veel mogelijk constant gehouden?

A

Alleen van bloedplasma en urine

B

Alleen van bloedsplasma en weefselvloeistof

C

Alleen van weefselvloeistof en urine

D

van bloedsplasma, weefselvloeistof en urine

INWENDIG MILIEU

= 

Bloedplasma en weefselvloeistof 

UITWENDIG MILIEU 

Glucose in een reep chocola

Glucose opgeslagen in de lever

Zuurstof in de luchtpijp

Glucose in chocola in maag

Zuurstof de slagaders

Is het voedsel dat je eet, het inwendige of uitwendige milieu?

A

Inwendig milieu

B

Uitwendige milieu

C

D

Welk orgaan kan stoffen opnemen?

A

Longen

B

Maag

C

Nieren

D

Lever

Wat doen je longen om je inwendige milieu constant te houden?

A

Opname en opslag

B

Opslag en uitscheiding

C

Opname en uitscheiding

D

Welke rol spelen de nieren bij het constant houden van het inwendig milieu?

A

Opslag

B

Uitscheiding

C

Bescherming

D

Opname

Bij het uitwendig milieu horen:

A

Lucht in de longen

B

Weefselvloeistof

C

Voedselbrij in de darmen

D

Bloedplasma

Inwendig of uitwendig Appel die in de maag terecht komt

A

Inwendig

B

Uitwendig

C

D

Inwendig of uitwendig Zuurstof dat in je rode bloedcellen zit

A

Inwendig

B

Uitwendig

C

D

Inwendig of uitwendig Urine in je urineblaas

A

Inwendig

B

Uitwendig

C

D

Wat wordt waar opgeslagen?

Onderhuidsbindweefsel (huid)

Lever

Geel beenmerg

Spieren

Glucose, mineralen en vitamines

Glucose

Vet 

Vet

Stijgt

Stijgt

Daalt

Daalt

Glucose

Glucagon

Insuline

Glycogeen

glycogeen

glucagon

insuline

glucose

stijgt

Basisstof 2 

De huid en het onderhuidse 

bindweefsel 

Wat is de huid?

A

orgaan

B

weefsel

C

orgaanstelsel

D

cel

De huid kent 3 lagen. Wat is de taak van de huid in het algemeen?

A

bescherming tegen infecties

B

bescherming tegen uitdroging

C

regelen van temperatuur

D

alle bovenstaande antwoorden zijn goed

warm

koud

rode huid

bleke huid

nauwe bloedvaatjes

wijde bloedvaatjes

zweet

rillen

haartjes staan rechtop

haartjes staan normaal

Je loopt naar buiten en krijgt het koud. Wat gebeurt er met je huid? De huid wordt

A

Bleek

B

Rood

C

D

Je loopt naar buiten en krijgt het koud. Wat gebeurt er in je huid? De huid wordt

A

Bloedvaatjes worden wijd, spieren trekken samen

B

Bloedvaatjes worden nauw, spieren trekken samen

C

Bloedvaatjes worden wijd, zweetklieren produceren zweet

D

Bloedvaatjes worden nauw, zweetklieren produceren zweet

Hoe reageert de huid bij warmte of kou?

huid bij kou

huid bij warmte

de bloedvaten zijn nauw

De bloedvaten zijn wijd

Spieren trekken samen (rillen)

Kippenvel

Je zweetklieren produceren meer zweet.

Zweetklieren maken zweet. Wat is de functie van zweet?

A

nat houden van de huid

B

soepel houden van de huid

C

afkoeling van de huid

D

zweten

Wat is de functie van talg?

A

Ziekteverwekkers naar buiten vervoeren

B

Houdt huid en haar soepel

C

Het haar vasthouden in het haarzakje

D

Ziekteverwekkers buiten houden

Talg wordt geproduceerd door de?

A

Talgklieren

B

Zweetklieren

C

Haarzakjes

D

Waar gebeurd er met de haartjes als je kippenvel hebt?

A

Gaan rechtop staan

B

Gaan slap hangen

C

D

Onderdelen van de huid

Talg

bloedvat

Haar

Kiemlaag

Haarzakje

Haarspiertje

Hoornlaag

vetweefsel

Zweetklier

Talgklier

Lagen van de huid

Opperhuid

Lederhuid

Onderhuids bindweefsel

De huid voorkomt uitdroging. De huid blijft soepel door ?

A

Zweet

B

Vocht

C

Talg

D

Slijm

De huid beschermt tegen sterk afkoelen door...

A

zweet te produceren

B

bloedvaatjes in de huid te verwijden

C

bloedvaatjes in de huid te vernauwen

D

pigment te maken

Wat ligt er dieper in de huid?

A

Tastzintuigen

B

Drukzintuigen

C

D

Wat doet de hoornlaag?

A

Beschermt de huid tegen uitdrogen

B

Maakt nieuwe cellen aan

C

Bevat waarnemingszintuigen

D

Welke laag van de huid bestaat uit dode cellen?

A

hoornlaag

B

kiemlaag

C

lederhuid

D

Je hebt eelt op je handen. Welke laag van de huid is dan extra dik?

A

kiemlaag

B

lederhuid

C

hoornlaag

D

Hoe voorkomt je lichaam oververhitting?

A

Zweten

B

haarvaten in je huid worden wijder

C

A en B beide

D

Henk neemt een tatoeage. In welke laag van de huid moet die worden gezet om te blijven zitten?

A

hoornlaag

B

kiemlaag

C

lederhuid

D

Basisstof 3

Het ademhalingsstelsel van de mens

Waar ligt het middenrif?

A

Onder de longen

B

Boven de longen

C

Tussen beide longen

D

In de borstholte

Wat gaat er fout als iemand zich verslikt?

A

De huig sluit de luchtpijp af

B

De huig sluit de luchtpijp niet af

C

Het strottenklepje sluit de luchtpijp af

D

Het strottenklepje sluit de luchtpijp niet af

Waarom is ademhaling door de neus gezonder, dan ademhaling door de mond?

A

De lucht wordt kouder en droger gemaakt in je neus

B

Door de smaakpapillen in je neus

C

Je neus keurt de lucht en kan je waarschuwen.

D

Anders wordt je keel te droog.

In de longblaasjes vindt gaswisseling plaats. Gaswisseling is....

A

Koolstofdioxide in je bloed en zuurstof eruit

B

De verbranding van zuurstof en het ontstaan van koolstofdioxide

C

Het wisselen van rode en witte bloedcellen

D

Zuurstof in je bloed en koolstofdioxide uit je bloed

Ingeademde lucht bevat meer

A

koolstofdioxide

B

zuurstof

C

D

Ingeademde lucht bevat veel waterdamp

A

Juist

B

Onjuist

C

D

luchtpijptakje

neusholte

keelholte

luchtpijp

longblaasje

bronchie

Sleep de woorden aan de rechterkant naar de juiste plek bij het longblaasje

Longblaasje

Zuurstof

Rode bloedcel

Zuurstofarm bloed

Zuurstofrijk bloed

Lucht

Koolstofdioxide

In de neusholte wordt de lucht:

A

Gedroogd, verwarmd, gereinigd en gekeurd

B

Bevochtigd, gekoeld, gereinigd en gekeurd

C

Gedroogd, gekoeld, gereinigd en gekeurd

D

Bevochtigd, verwarmd, gereinigd en gekeurd

Onderdelen ademhalingsstelsel

neusholte

luchtpijp

long

middenrif

huig

slokdarm

longblaasje

Ingeademde lucht heeft dezelfde samenstelling als uitgeademde lucht.

A

Waar

B

Niet waar

C

D

Wat is geen reden om door je neus te ademen?

A

De haartjes houden stofjes tegen

B

De lucht wordt vochtig gemaakt

C

Zo adem je niet teveel lucht in één keer in

D

Zo ruik je gevaarlijke stoffen

Wat beschermt de luchtpijp?

A

het strottenhoofd

B

de slokdarm

C

de kraakbeenringen om de luchtpijp

D

de spieren om je luchtpijp heen

Hoeveel bronchiën zijn er?

A

1

B

2

C

4

D

ontelbaar veel

In welke richting gaat de koolstofdioxide?

A

Van longblaasje naar longhaarvat

B

Van longhaarvat naar longblaasje

C

D

Zuurstof is nodig voor

A

Vertering

B

Verbranding

C

Ademhaling

D

Hoe heet de spier die helpt bij je ademhaling?

A

Longen

B

buikspieren

C

ribben

D

middenrif

Zitten de trilhaartjes alleen in de neusholte?

A

ja, alleen in de neusholte

B

nee, in de hele luchtweg

C

D

Waar heeft de grote van je strottenhoofd effect op?

A

hoeveel lucht je kan opnemen

B

hoe luid je stem is

C

hoeveel eten je tegelijk kan doorslikken

D

hoe je stem klinkt

Wat beschermt de luchtpijp?

A

het strottenhoofd

B

de slokdarm

C

de kraakbeenringen om de luchtpijp

D

de spieren om je luchtpijp heen

Hoe kan slijm zich verplaatsen van de neusholte naar de keelholte?

A

door de langsstromende lucht

B

door de neusharen in je neus

C

door de slijmcellen in het neusslijmvlies

D

door de trilharen in het neusslijmvlies

Basisstof 4 

Inademen en uitademen

Welke 2 soorten ademhaling zijn er? (2 antwoorden)

A

Buik-ademhaling

B

Middenrif-ademhaling

C

Borst-ademhaling

D

Long-ademhaling

Welke manier van ademhalen wordt er in de afbeelding hiernaast weergegeven?

A

Buik-ademhaling

B

Borst-ademhaling

C

Buik en borst-ademhaling

D

Middenrif-ademhaling

ademhaling dankzij het bewegen van de ribben en het borstbeen

A

Borstademhaling

B

Buikademhaling

C

Neus ademhaling

D

Mond ademhaling

Bij gewone ademhaling vindt alleen borstademhaling plaats.

A

juist

B

onjuist

C

D

Bij welke ademhaling gebruik je je middenrif?

A

Buikademhaling

B

Borstademhaling

C

D

Juist of Onjuist. Bij de borstademhaling (rib-ademhaling) trekken de tussenrib spieren samen.

A

Juist

B

Onjuist

C

D

Hoe heet de spier die helpt bij je ademhaling?

A

Longen

B

buikspieren

C

ribben

D

middenrif

Ademhalen

Bij de borstademhaling/buikademhaling bewegen de ribben en het borstbeen. Door het samentrekken van de tussenribspieren bewegen je ribben omhoog/omlaag en wordt de borstholte groter/kleiner.

Bij de borstademhaling/buikademhaling bewegen het middenrif en de buikwand. Door het samentrekken van je middenrif worden de longen                             zodat je inademt/uitademt.

Borstademhaling

Buikademhaling

Omhoog

Omlaag

Groter

Kleiner

Groter

Kleiner

Inademt

Uitademt

Ribademhaling heet ook wel

A

Middenrifademhaling

B

Borstademhaling

C

Buikademhaling

D

Longademhaling

Buikademhaling bewegen :

A

Het middenrif en borstbeen

B

Het borstbeen en ribben

C

Het middenrif en ribben

D

Het middenrif

Basisstof 5 

Luchtkwaliteit en longaandoeningen

Welke van de volgende longaandoeningen is (meestal) erfelijk?

A

COPD

B

Astma

C

Beiden

D

Geen van beide

Longblaasjes kunnen stuk gaan, waardoor ze minder zuurstof opnemen. Hoe heet dit?

A

Astma

B

COPD

C

Chronische Bronchitis

D

Longemfyseem

Wat veroorzaakt een astma-aanval?

A

Te veel water drinken

B

Luchtvervuiling

C

Overmatige lichaamsbeweging

D

Allergenen

Welke ziekte is chronisch?

A

Griep

B

Diabetes

C

Astma

D

Verkouden

Wat veroorzaakt hooikoorts?

A

Gras pollen

B

Bloemen pollen

C

Pollen van bomen

D

Stofdeeltjes in huis

Bij welke aandoening verergeren de klachten steeds

A

COPD

B

ASTMA

C

D

Bij mensen met astma is het slijmvlies in de luchtwegen te dun.

A

juist

B

onjuist

C

D

Basisstof 6

Gaswisseling bij dieren

Bij dit dier vindt gaswisseling via de kieuwen.

A

Juist

B

Onjuist

C

D

Welke dieren gebruiken tracheeën voor gaswisseling

A

vogels

B

insecten

C

spinnen

D

eencelligen

Bij dit dier vindt gaswisseling via de longen en de huid

A

Juist

B

Onjuist

C

D

celmembraan

kieuwen

longen

tracheeën

Hoe halen vissen adem?

A

met tracheeën

B

met longen

C

met kieuwen

D

ze halen geen adem

Bij dit dier vindt gaswisseling plaats via de kieuwen(dolfijnsoort).

A

Juist

B

Onjuist

C

D

Een pad heeft longen, via welk ander orgaan vindt bij een pad ook gaswisseling plaats.

A

Via de mond

B

Via de staart

C

Via de huid

D

Via de ogen

Hoe heten de openingen in het achterlijf van een insect

A

Stigma's

B

Tracheeen

C

Kieuwen

D

Longen

Basisstof 7 

De lever en de nieren

De buitenste laag van de nier wordt ...................................... van de nier genoemd

A

het niermerg

B

de nierschors

C

het nierkapsel

D

het niervlies

Vervoert de nierader bloed naar de nieren?

A

Ja

B

Nee

C

D

Wat doen de nieren?

A

Afvalstoffen uit het bloed halen

B

Zuurstof aan het bloed toevoegen

C

Voedingstoffen aan het bloed toevoegen

D

Koolstofdioxide verwijderen

Hieronder zie je een doorsnede van een nier. 

Zet de namen van de onderdelen op de juiste plaats.

nierbekken

nierschors

niermerg

urineleider

nierslagader

niersader

Welk geeft nummer 3 aan?

A

Urineleider

B

Nierschors

C

Niermerg

D

Nierbekken

Wat gebeurt er in de lever? De lever....

A

breekt eiwit, alcohol en rode bloedcelen af

B

Slaat glycogeen op

C

Maakt gal

D

A, B en C zijn juist

Onder invloed van ......... slaat de lever glucose op

A

Glycogeen

B

Insuline

C

Langerhans

D

Bloedsuikerspiegel

De urinebuis voert urine af van de nieren naar de urineblaas

A

Juist

B

Onjuist

C

D

Waar zit het gezuiverde bloed na de nieren in?

A

nierslagader

B

nierader

C

D

Welk deel van de nieren filtert de afvalstoffen uit het bloed?

A

Nierschors

B

Niermerg

C

Nierbekken

D

Brengt het bloed van het hart naar de nieren.

A

Nierader

B

Nierbekken

C

Nierschors

D

Nierslagader

Urinebuis

Blaas 

Urineleider

Nier