Britse Rijk

1.1 Nieuwe samenlevingen
Hoofdvraag:

Op welke manier ontwikkelden 
zich de Engelse koloniën in de 
Amerika's (1585-1833)?
1 / 46
volgende
Slide 1: Tekstslide
GeschiedenisMiddelbare schoolvwoLeerjaar 6

In deze les zitten 46 slides, met tekstslides.

time-iconLesduur is: 45 min

Onderdelen in deze les

1.1 Nieuwe samenlevingen
Hoofdvraag:

Op welke manier ontwikkelden 
zich de Engelse koloniën in de 
Amerika's (1585-1833)?

Slide 1 - Tekstslide

Motieven
Waarom kolonisatie Amerika?
(vanuit de leiders gedacht):

1. Rijkdom vergaren
2. Goede locatie in strijd met Spanje
3. Nieuwe route naar Azië vinden

Slide 2 - Tekstslide

Motieven
Waarom kolonisatie Amerika?
(vanuit de bevolking gedacht):

1. Landbouwgrond
2. Handel met inheemsen
3. Werkgelegenheid
4. Goud en zilver
5. Vanwege geloofsvervolging 

Slide 3 - Tekstslide

The Pilgrim Fathers
https://www.lakenhal.nl
/nl/verhaal/pilgrims-naar-
amerika

Slide 4 - Tekstslide

Plantages
Begin 17e eeuw:
Virginia blijkt geschikt 
voor plantages (tabak)

Confrontatie met Indianen
(Pocahontas)

Slide 5 - Tekstslide

Indianen en kolonisten
Groot deel Indianen
verdwijnt, door:
-ziektes
-verlies oorlogen
-geen eenheid

Slide 6 - Tekstslide

Trans-Atlantische slavenhandel
Plantages hadden veel arbeids-
krachten nodig.
Nieuwkomers werkten 4-7 jaar 
gratis
Afrikaanse slaven in eerste 
instantie ook,
daarna verloren ze dit recht

Slide 7 - Tekstslide

Vestigingskoloniën Noord-Amerika 
Klimaat niet geschikt voor plantages

Handel en nijverheid i.p.v. landbouw

Veel minder slaven in het noorden dan
in het zuiden

Slide 8 - Tekstslide

Uitbreiding in de Caraïben 
1627 Barbados
1655 Jamaica

Plantagekoloniën, slavernij

Suikerteelt (zeer winstgevend)

Slide 9 - Tekstslide

Uitbreiding in de Caraïben 
De RAC verscheepte jaarlijks duizenden
slaven vanuit Afrika naar het Caribisch
gebied 
en naar Virginia in Amerika. 

Onderdeel van de Trans-Atlantische 
Driehoekshandel.

Slide 10 - Tekstslide

Oplopende spanningen
in Noord-Amerika

18e eeuw (1700-1800)
Verlichting:

Volkssoevereiniteit
Trias politica
Natuurlijke rechten

No Taxation without representation 

Slide 11 - Tekstslide

Slide 12 - Tekstslide

Ontstaan VS
1776: onafhankelijk van Engeland

1787: Grondwet (Founding Fathers)
          uitgaand van de Trias Politica

Slide 13 - Tekstslide

Afschaffing slavernij
1807: verbod slavenhandel in hele Britse Rijk

1833: slavernij afgeschaft (door actieve
inzet van de abolitionisten)

1865: afschaffing slavernij in de VS

Slide 14 - Tekstslide

Chronologie Britse Rijk
-EIC drijft handel met Mogol-vorsten
-Royal Navy en het Brits-Indische leger controleert het rijk en beschermt de handel
-Verdrag van Allahabad wordt afgesloten (1765)
-Britse gezag wordt geaccepteerd, ook al wijze ze Indiase religieuze en sociale gebruiken af
- Indiase opstand o.l.v. ontevreden Indiase soldaten
-Koningin Victoria wordt keizerin van India

Slide 15 - Tekstslide

Chronologie Britse Rijk
-In India worden plantages opgezet voor de teelt van handelsgewassen
-De Britse koloniale macht wordt uitgebreid door de bouw van spoorwegen
-India wordt een belangrijk afzetgebied voor Engelse industriegebieden
-De Britten voeren in India de Engelse taal, hun recht en onderwijssysteem in
-Het India National Congress wordt opgericht
-Het Britse Rijk zag het als haar taak om de wereld naar Brits model te beschaven.

Slide 16 - Tekstslide

1.2. Het Britse Rijk-India
16e eeuw: India bestuurd door
Mogols. Contact met Europese
handelaren.

katoen, zijde, tapijten etc in ruil voor
goud, zilver, porselein.

Slide 17 - Tekstslide

EIC en VOC
De Britten richten de EIC op.
Overeenkomsten met VOC:
-alleenrecht op handel in Azië
-Verdragen sluiten met lokale vorsten
-recht om geweld te gebruiken.

De Britten kregen alleenrecht op handel 

Slide 18 - Tekstslide

factorijen
In India geen vestigingskoloniën en 
plantagekoloniën, maar handels-
posten (factorijen) aan de kust.

Bania's (tussenpersonen)
gingen het binnenland in 

Slide 19 - Tekstslide

Handelskapitalisme
Handel zeer winstgeven, want
grote vraag naar Indiase stoffen, vanwege:
-bevolkingsgroei Europa
-statussymbool voor de rijken

Stoffen ook gebruikt voor andere handel
in Azië en slavenhandel in Afrika.

Slide 20 - Tekstslide

Royal Navy
Handel beschermd door de 
Royal Navy

Slide 21 - Tekstslide

Slide 22 - Tekstslide

Verdrag van Allahabad 1765
Britse leger verovert Bengalen
en schenkt het aan de EIC
De Mogolvorst moet het VvA tekenen:
EIC zou hier voortaan belasting innen.

Slide 23 - Tekstslide

Verdrag van Allahabad 1765

Slide 24 - Tekstslide

Zwaartepunt verschuift

Slide 25 - Tekstslide

Waardoor?
Onafhankelijkheid van de VS
in 1776

Suikerproductie stokt op
Barbados en Jamaica

Slide 26 - Tekstslide

Gevolg
Onafhankelijke 
Bania's vervangen door 
personen op loonlijst EIC
Hierdoor veel meer invloed
op binnenland India.

Slide 27 - Tekstslide

Religie
Belangrijkste:

-Hindoeïsme
-Islam

Britten hadden problemen
met de rituelen

Slide 28 - Tekstslide

Grote Indiase opstand
1857: Indiase soldaten
weigerden nieuwe geweren.
Gevolg: gevangengezet.
Daarna: opstand onder Indiase
soldaten. Een deel van India
wordt op Britten heroverd.

Slide 29 - Tekstslide

Grote Indiase opstand
1858: opstand neergeslagen.
Gevolg: India onder direct
gezag van Britse regering.
Strenger optreden, einde
macht Mogolvorst.
Victoria keizerin in 1876.
Modern imperialisme.

Slide 30 - Tekstslide

Industriële revolutie
Engeland gaat zelf 
stoffen produceren.
Grondstof katoen nodig.
India afzetmarkt. Groot probleem
voor Indiase huisnijverheid.
Plantages aangelegd voor
thee en tabak

Slide 31 - Tekstslide

Treinen en Suezkanaal
https://schooltv.nl/video/wat-is-het-suezkanaal-groot-kanaal-dat-de-rode-zee-met-de-middellandse-zee-verbindt/


Slide 32 - Tekstslide

Indian National Congress
Indiërs willen deelnemen aan het bestuur

1885 oprichting INC 

Britten waren er bang voor. Vreesden
hun macht kwijt te raken.

Slide 33 - Tekstslide

Examenvraag
In 1717 vaardigde de Mogolvorst Farrukhsiyar een wet uit. Met deze wet
gaf hij de East India Company onder andere toestemming om meer dan
dertig dorpen te kopen, een fort in de buurt van het dorp Kalikata te
verstevigen en er soldaten te legeren.
Historici beschouwen de wet uit 1717 als een keerpunt in de geschiedenis
van India.
1. Ondersteun deze visie door:
- uit te leggen welke verandering in de positie van de
East India Company in India door deze wet mogelijk werd en
- een afspraak uit het verdrag van Allahabad te noemen, waarmee de
positie van de East India Company verder werd versterkt. 

Slide 34 - Tekstslide

Antwoord examenvraag
maximumscore 3
Voorbeeld van een juist antwoord is:
• De East India Company mocht eerst alleen vanuit factorijen werken /
was voor de veiligheid afhankelijk van lokale heersers, maar kreeg nu
meer autonomie / kon nu haar handelspositie verdedigen door het
recht zich in het binnenland te vestigen / een fort te versterken /
soldaten te legeren 2
• Met het verdrag van Allahabad kreeg de East India Company ook
toestemming belasting te heffen / politieke soevereiniteit in delen van
India 1


positie van de East India Company voor én na 1717, worden scorepunten
toegekend.

Slide 35 - Tekstslide

1.3 Een economische wereldmacht
Hoofdvraag:

Welke rol speelden de koloniën in sociaal-economische ontwikkelingen in Groot-Brittannië? (1750-1900)

Slide 36 - Tekstslide

Industriële revolutie
De Industriële Revolutie begint 
in GB door een aantal uitvindingen:

-Spinning Jenny

-Stoommachine
https://www.youtube.com/watch?v=8K9vtpgTLbI

Slide 37 - Tekstslide

Industriële revolutie
Revolutie omdat in minder
dan 100 jaar GB een 
industriële samenleving werd

Huisnijverheid wordt
fabrieksarbeid

Slide 38 - Tekstslide

Samenleving verandert
Toenemende vraag naar
textiel door bevolkingsgroei

-voedseloverschotten
-betere hygiëne
-betere bestrijding ziekten

Slide 39 - Tekstslide

Samenleving verandert
Minder mensen nodig
in landbouw.

Trek naar de steden om te 
werken in de fabrieken

Omstandigheden zeer slecht.

Slide 40 - Tekstslide

Vaar- en spoorwegen
Stoomschepen nemen
zeilschepen over. 

Naast waterwegen ook 
spoorwegen noodzakelijk.

Ook in kolonie India

Slide 41 - Tekstslide

Verschuivingen in de wereldeconomie
Ruwe katoen uit India gehaald
om in GB te worden bewerkt.
India werd ook afzetmarkt.
Katoen ook uit de VS (slaven-
arbeid). Door burgeroorlog VS
alle aandacht op India.

Slide 42 - Tekstslide

Vrijhandel op de wereldzeeën
Handelskapitalisme wordt
industrieel kapitalisme.
Gevolg: liberale markteconomie
en vrijhandel.

Opiumoorlogen met China./
Gevolg: Chinese markt toegankelijk voor Britten.

Slide 43 - Tekstslide

Ondernemers aan de macht
Kiessysteem veranderde in de 
19e eeuw: regio's met sterke
bevolkingsgroei meer invloed.
Reform Bill (1832): alleen de 
rijken profiteerden.

Slide 44 - Tekstslide

De arbeidersklasse
Leef- en werkomstandigheden
erbarmelijk.
Opkomst socialisme.
1833: Factory Acts (fabrieks-
wetten).
Niet iedereen was hier 
blij mee.

Slide 45 - Tekstslide

Concurrentie Amerika en Duitsland
GB in de 19e eeuw het
machtigste land ter wereld,
maar langzamerhand
meer een meer concurrentie
van met name de VS
en Duitsland: strijd om 
koloniën.

Slide 46 - Tekstslide