De wereld na 1945
Nederland na 1945
De wereld na 1945
Nederland na 1945
3A. Wederopbouw en groei, 1945-1960
Leerdoel:
Je kunt beschrijven wat er tussen 1945 en 1960 in Nederland veranderde op economisch en politiek gebied
Snelle wederopbouw
1950: wederopbouw voltooid, economie op niveau van voor WOII.
NL'se regering spreekt af met werkgevers/vakbonden om lonen laag te houden (en prijzen ook)
Marshallhulp vanaf 1948
Maar, veel emigratie (Canada, VS). Angst voor te weinig werk voor iedereen.
Text
Verzorgingsstaat
Willem Drees wordt minister-president (sociaaldemocraat)
Verzorgingsstaat wordt opgebouwd: overheid zorgt dat burgers een inkomen hebben als ze dat nodig hebben.
1952 WW (uitkering voor werklozen)
1957: AOW (uitkering voor 65+)
Tekort arbeidskrachten van 1950
2 gevolgen:
Gastarbeiders: Italië, Spanje, Marokko, Turkije. (vaak zwaar en vies werk dat Nederlanders niet willen doen)
Begin 1960: loonafspraken worden losgelaten, NL wordt een consumptiemaatschappij
Maken
Opdracht 2 en 3 blz 165
minute
second
3B. Jongeren en vrouwen eisen veranderingen, 1960-1980
Leerdoel:
Je kunt beschrijven wat er in de jaren 1960 en 1970 in Nederland veranderde in de positie van jongeren en vrouwen
Na WOII veel kinderen geboren → welvaart → jongeren gaan langer naar school en meer geld om kleding te kopen/uit te gaan.
Amerikanisering zorgde ervoor dat de Nederlandse cultuur beïnvloed werd door de Amerikaanse cultuur (mode, muziek, films).
Tex
Jongerenculturen
Jongeren gaan zich anders kleden, andere ideeën → Jongerenculturen komen op
Nozems (vetkuiven, brommers, leren jasjes)
Provo’s (uitdagen van politie en overheid, samenleving veranderen)
Hippies (in verzet tegen consumptiemaatschappij, vrede)
Tweede feministische golf: jaren 1960 en 1970
Feministen voeren acties om bestaande rolpatronen te doorbreken en zorgen voor gelijke rechten voor vrouwen.
Maken
Opdracht 5 en 6 blz 167
minute
second
3C. Economie en politiek vanaf de jaren 1980
Leerdoel:
Je kunt beschrijven hoe Nederland vanaf 1980 veranderde op politiek en economisch gebied.
Economische crisis jaren 1970 - 1980
Twee oorzaken:
Lonen in NL zijn hoog → moeilijk concurreren met andere bedrijven
Verzorgingsstaat is erg duur
Uit de crisis (jaren 1980-1990)
Regering maakt afspraken met werkgevers en werknemers: poldermodel.
→ lonen worden weer verlaagd.
→ bezuinigen op verzorgingsstaat (uitkeringen omlaag, strengere regels)
Jaren 1990 → economie bloeit op, werkloosheid neemt af.
Populisme
Vanaf 1980 wordt de tegenstelling tussen liberalen en socialisten kleiner → werken meer samen in de regering.
Vanaf 1990 voelt een groeiende groep mensen zich niet gehoord in de politiek.
Politieke beweging die opkomt voor belangen van het 'volk' en die zich afzet tegen zittende politici, die niet naar het 'volk' luisteren.
Maken
Opdracht 11 en 12 blz 169
minute
second