Les 1 Nieren en urinewegen: Anatomie, fysiologie

• newEditor
• Dierverzorging
• MBO
• Studiejaar 4

Welkom, planning van vandaag:

• 11:15- 12:15 Oefentoets digestie

• 12:15-12:45 Pauze

• 12:45- 13:45 Les 1 nieren en urinewegen

• 13:45-14:45 Kristel weer aanwezig (presentaties)

• 14:45- 15:00 pauze

• 15:00- 16:00 praktijk urineonderzoek

Anatomie, fysiologie nieren en urinewegen

Planning van deze les

• Leerdoelen van deze les

• Voorkennis activeren

• Anatomie theorie

• werkvorm

• Fysiologie theorie

• Eind van de les

Leerdoelen

1. Je kunt de onderdelen van het urinevormend apparaat benoemen (anatomie) in het Nederlands en Latijn
   

2. Je kunt de functies van het urinevormend apparaat benoemen (fysiologie)

Waar denk je aan bij nieren en urinewegen, of wat weet je al?

Werkvorm- de weg van de urine

Wat: Leg de onderdelen van het urineapparaat op de juiste volgorde, met daarbij de juiste functies.
Overleg elkaars vermoedens met elkaar.

Wie: Met de klas gezamelijk.

Inhoud theorie

• Functies van het urinevormend apparaat

• Onderdelen urinevormend apparaat
  - Nieren
  - Urineleiders
  - Blaas
  - Urinebuis

Functies van het urinevormend apparaat

• Afvoeren afvalstoffen (urine is vocht met afvalstoffen)

• Regelen vochtbalans

• Produceren van hormonen

• Terugwinnen nuttige stoffen vanuit voorurine

• Zuur-basebalans

• Productie vitamine D

• Opslaan urine, zodat dier niet continu urine laat lopen

Nieren (nefros, renes)

Functie: o.a het zuiveren van bloed, vormen van urine

Bestaat uit drie onderdelen:
- Nierschors: buitenste laag
- Niermerg: binnenste laag
- Nierbekken: hierin wordt
de urine verzameld

Niermerg en schors
bevat miljoenen
Nefronen

In het nefron

1. Filtratie (aanmaak voorurine =primaire urine, in kapsel van Bowman)
   

2. Reabsorptie (terughalen nuttige stoffen en water)
   

3. Secretie (overtollige en afvalstoffen uit bloed halen)

Urine-excretie = Glomerulaire filtratie – Tubulaire reabsorptie + Tubulaire secretie

De vorming van urine
in het nefron

Eén nefron bestaat uit:

• Glomerulus: knoop van haarvaten

• Kapsel van Bowman

• Proximale tubulus

• Lus van Henle

• Distale tubulus

• Afvoerbuisje (eindigt in nierbekken)

Urineleiders (urethers)

Functie: vervoer van urine van nier> blaas

Peristaltische beweging


Aan het einde zit een soort ventiel,
Deze voorkomt dat de urine terug-
gaat naar de nier.

Blaas (cystis)

Functie: slaat urine op tot deze geloosd wordt.

Kan uitrekken door dikke bindweefsellaag

Tussen de blaas en urinebuis ligt de
afsluitspier van de blaas. Deze kan

bewust worden aangestuurd.

Urinebuis (urethra)

Functie: afvoer van opgeslagen urine vanuit de blaas > buiten

Gespierde buis van blaas tot einde penis/vaginawand.

Na de blaas komen de urinewegen
en geslachtsapparaat samen.

1. Blaas is vol. Zintuigcellen in blaas worden geprikkeld > signaal hersenen

2. Hersenen beslissen of gelegenheid er is om te urineren.

3. Hersenen sturen signaal naar (gladde) spieren blaas.

4. Blaasspieren trekken samen.

5. Ook afsluitspier van blaas krijgt signaal om te verslappen.

6. Als blaas leeg is: zintuigcellen nemen dit waar en blaasspieren verslappen en afsluitspier trekt weer samen

Het proces van urineren (excretie)

Lesevaluatie

Vragen, opmerkingen of suggesties?

Lesinhoudelijke vragen:
1. Waar bestaat voorurine uit?

2. Wat houdt reabsorptie in? En waar gebeurt dit voornamelijk?

3. Wat houdt secretie in?

4. Wat is de functie van de glomerulus en het kapsel van Bowman?

Voor volgende week

Naslagwerk:

• Werkboek Animalis hoofstuk 7 (blz 37) opgave: 1 t/m 11

• Nog lastig hoe de productie van urine gaat en de weg hiervan? Maak een overzicht voor jezelf met de onderdelen en de functies.

• Werkblad anatomie en fysiologie nieren en urinewegen
  
  
  Volgende lesstof: nieren en urinewegen les 2 over- symptomen en anamnese