Bouwen en constructies

Hoe blijft een bouwwerk staan?

1 / 25
volgende
Slide 1: Slide
newEditor

In deze les zitten 25 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Hoe blijft een bouwwerk staan?

Open aan de hand van herkenbare afbeeldingen van hoge bouwwerken. Sluit aan bij de voorkennis over huizen, fundering en bouwmaterialen.

Leerdoel:

Ik kan benoemen welke verbindingen een bouwwerk stevig maken.



Deze vraag koppel ik aan het einde van de les ook terug

Deze slide heeft geen instructies

Wat weten we nog?

Hoe kan dit gebouw blijven staan?

Deze slide heeft geen instructies

Waar denk jij aan bij stevig bouwen?

Gebruik de woorden uit de cloud om voorkennis op te halen, zoals brug, toren, hout, breed, sterk of niet omvallen.

Wat is een constructie?

Een constructie is een bouwwerk van onderdelen samen.


Denk aan:

  • een huis

  • een brug

  • een toren

  • een schommel

  • Tafel

  • Stoel / hebben we in de klas nog constructies?

Houd het eenvoudig: onderdelen samen maken één stevig geheel. Koppel aan dingen die leerlingen buiten of op school zien.

Onderdelen werken samen

Bij een constructie heeft elk deel een taak.


  • de onderkant draagt veel gewicht

  • de zijkanten houden het bouwwerk recht

  • de verbindingen houden delen bij elkaar

  • samen zorgen ze voor stevigheid


Laten zien met Knex

Gebruik eventueel KAPLA of een simpel voorbeeld in de klas om te laten zien dat losse delen samen sterker zijn dan één los plankje.

Voorbeeld: fietsbrug in Drachten

De fietsbrug in Drachten is ook een constructie.


Driehoek, boog, en frame constructie

Voorbeelden maken met knex

  • veel onderdelen samen

  • stevig voor fietsers

  • moet niet omvallen

  • moet gewicht kunnen dragen


Wie weet nog een constructie ?

Noem de fietsbrug in Drachten als herkenbaar voorbeeld. Benadruk dat een brug niet alleen mooi moet zijn, maar vooral veilig en stevig.

Hoog bouwen kan alleen stevig

Een hoog bouwwerk blijft staan als het goed is gebouwd.


Voorbeelden laten zien van Knex!!!

Belangrijk zijn:

  • een stevige onderkant

  • sterke onderdelen

  • goede verbindingen

  • het gewicht goed verdelen

Dit sluit aan op de startvraag: waarom vallen hoge gebouwen niet om? Houd de vier woorden steeds hetzelfde in de les.

Wat is een constructie?

A

een bouwwerk samen

B

een losse steen

C

een soort verf

D

een zachte mat

Sluit aan op slides 2-6: een constructie bestaat uit onderdelen die samen een stevig geheel maken.

Materialen maken verschil

Niet elk materiaal is even sterk.


Voor bouwen gebruik je vaak:

  • hout

  • staal

  • beton

  • baksteen


Elk materiaal heeft een eigen taak.

Sluit aan bij eerdere lessen over bouwmaterialen. Houd het concreet en herkenbaar.

Sterk en passend materiaal

Een bouwwerk moet passen bij wat het moet doen.


  • staal is vaak heel sterk

  • beton is hard en zwaar

  • hout is handig om mee te bouwen

  • baksteen zie je veel bij muren, creëer je hoogte mee

Voorkom te veel detail. Het gaat om globale herkenning van materiaal en functie.

Water en weer

Bruggen en sluizen staan vaak buiten.


Daarom zijn materialen nodig die:

  • tegen regen kunnen

  • niet snel slijten

  • lang stevig blijven

Verwijs naar het Schooltv-filmpje over waterbestendig materiaal. Leg eventueel uit dat nat weer materialen kan aantasten.

Welk materiaal is vaak heel sterk?

A

baksteen

B

hout

C

staal

D

lijm

Lijm is hier een plausibele misleider, omdat leerlingen verbinding en materiaal kunnen verwarren.

Verbinden houdt vast

Onderdelen moeten goed aan elkaar zitten.


Dat kan met:

  • schroeven

  • lijm

  • stapelen

  • klemmen


Een goede verbinding maakt een bouwwerk steviger.

Koppel dit aan iets tastbaars: twee losse delen vallen sneller uit elkaar dan verbonden delen.

Los of vast

Sommige verbindingen kunnen bewegen:
delen die kunnen draaien of schuiven, bijvoorbeeld een deur met scharnieren

Andere zitten juist vast:
muur, schroef, lijm,
Bijvoorbeeld 2 planken aan elkaar vast gelijmd

Verwijs naar het filmpje 'los en vast'. Houd het onderscheid eenvoudig: sommige delen moeten stevig vastzitten, andere mogen een beetje bewegen.

Wat maakt een toren stevig?

Bij een toren helpt vaak:

  • een brede basis

  • recht stapelen

  • het gewicht verdelen

  • plankjes kruislings leggen

  • niet te veel gewicht bovenin


Voordoen/ visueel maken --> met steentjes

Deze slide bereidt direct voor op de KAPLA-opdracht. Gebruik eventueel een korte voordoen-situatie.

Breed onder, smaller boven

Een smalle onderkant is vaak minder stevig.


Een bredere onderkant:

  • draagt meer

  • helpt tegen omvallen

  • geeft meer balans

Noem dat leerlingen vaak meteen hoog willen bouwen. Benadruk dat laag en breed onderin helpt.

Gewicht verdelen

Gewicht moet goed over de constructie verdeeld zijn.


te veel aan één kant → scheef

te veel bovenin → instabiel

goed verdeeld → steviger

De pijlnotatie is hier passend omdat de causale keten het kernidee is.

Wat helpt een toren om stevig te blijven?

A

smal onder

B

zwaar boven

C

brede basis

D

scheef bouwen

De foute opties sluiten aan bij veelgemaakte fouten tijdens bouwen.

Bouwen

Met KAPLA gaan we oefenen met constructies.


Dan zie je meteen:

  • wat stevig is

  • wat omvalt

  • wat je kunt verbeteren

Sluit aan bij het praktische deel van de les zonder de opdrachtstappen uit te schrijven. Focus op het natuurkundige inzicht: proberen en zien wat werkt.

Wat maakte jullie toren steviger?

Bespreek antwoorden als: brede basis, gewicht verdelen, recht stapelen, kruislings leggen, niet te veel bovenin. Laat leerlingen koppelen aan hun KAPLA-ervaring.

Wat is een constructie?

A

een bouwwerk samen

B

een losse steen

C

een soort verf

D

een zachte mat

Sluit aan op slides 2-6: een constructie bestaat uit onderdelen die samen een stevig geheel maken.

Wat maakt een toren het meest stevig?

A

Brede basis

B

Los papier

C

Nat zand

D

Smalle top

Deze slide heeft geen instructies

Samenvatting

Een constructie is een bouwwerk van onderdelen samen.


Een bouwwerk wordt stevig door:

  • goede materialen

  • sterke verbindingen

  • een slimme vorm

  • een stevige basis

Gebruik deze slide als korte afronding vóór de begrippenlijst.

Volgende week

Gaan we het hebben over grondstoffen, zoals steen, hout, zand en kunstof

Deze slide heeft geen instructies