4 HAVO Geluk les Epicurus
Geluk en Genot
Lesduur is: 45 minOnderdelen in deze les
Geluk en Genot
Deze slide heeft geen instructies
Leerdoelen
Je bent instaat om de inhoud van het hedonisme te benoemen en uit te leggen.
Deze slide heeft geen instructies
hedoné
Genot of vreugde
iedereen moet individueel genot na streven.
Het verstand is daarbij belangrijk, als je verstandig genoeg bent om de juiste keuzes te maken, zal je altijd het hoogste geluk bereiken.
Deze slide heeft geen instructies
Genot
Egocentrisch
Streven naar lustbevrediging
Hoogopgeleid
apolitiek
oppervlakkig
Deze slide heeft geen instructies
Wat betekent hedonisme?
geluk
waarheid
genot
liefde
Deze slide heeft geen instructies
In hoeverre ben jij het eens met de uitspraak: 'Ik leef om te genieten'?
Deze slide heeft geen instructies
De paardensprong
Maak met de paardensprong uit het schaakspel een woord van acht letters. Sleep daarna de letters naar de vakjes zodat het woord zichtbaar wordt. Tot slot leg je uit wat het woord betekent.
I
H
D
T
N
E
S
O
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Verlangens
Natuurlijk en noodzakelijke verlangens.
Natuurlijke maar niet noodzakelijke verlangens.
Niet-natuurlijke en niet- noodzakelijke verlangens.
Deze slide heeft geen instructies
Tuin van Epicurus
Soberheid, zelfredzaamheid, rechtvaardigheid en vriendschap.
Slaven en vrouwen mochten er ook komen.
Deze slide heeft geen instructies
Hedonistische
Calculus
Focus op langdurig genot in plaats van plezier hebben op korte termijn. Dat betekent vaak: matigen en naar de toekomst kijken.
Deze slide heeft geen instructies
Ataraxia
onverstoorbaarheid
Een toestand van gemoedsrust en een blijvend gevoel van welbehagen, een geestelijk “genot” dus.
Deze slide heeft geen instructies
De dood
Afwezigheid van vrees voor de dood of voor de goden, is een van de “ingrediënten” die bijdraagt aan de ataraxia.
Volgens Epicurus is de dood niets anders dan een uiteengaan van de atomen waaruit het lichaam en de ziel bestaan; alles houdt op, en er is geen leven na de dood.
Deze slide heeft geen instructies
De paardensprong
Maak met de paardensprong uit het schaakspel een woord van acht letters. Sleep daarna de letters naar de vakjes zodat het woord zichtbaar wordt.
We zijn opzoek naar een rekenmethode.
c
u
c
l
l
s
u
a
Deze slide heeft geen instructies
Waar vind jij je innerlijke rust, je ataraxia?
Deze slide heeft geen instructies
Epicurus over dood en innerlijke rust
Volgens Epicurus draagt de afwezigheid van vrees voor de dood bij aan de toestand van ataraxia. Daarmee bedoelt hij een vorm van duurzame innerlijke rust. Ook angst voor de goden moet volgens hem verdwijnen om die rust te bereiken.
Deze slide heeft geen instructies
De dood als uiteengaan van atomen
Epicurus beschrijft de dood niet als een straf of overgang naar een hiernamaals, maar als het uiteengaan van de atomen waaruit lichaam en ziel zijn opgebouwd. Wanneer dat proces voltooid is, houdt alle ervaring op en kan een mens niets meer waarnemen.
Deze slide heeft geen instructies
Welke verlangens hebben mensen niet volgens Epicurus.
natuurlijk maar wel noodzakelijk
niet natuurlijk en niet noodzakelijk
natuurlijk maar niet noodzakelijk
niet natuurlijk maar wel noodzakelijk.
Deze slide heeft geen instructies
Welke onderdelen verstaat Epicurus onder genot.
Links is volgens Epicurus geen genot, rechts is wel genot.
Sleep de juiste antwoorden naar de juiste plek
Sex
Alcohol
Eten
Vriendschap
Soberheid
Rechtvaardigheid
Deze slide heeft geen instructies
Moet je bang zijn voor de dood?
Discussievraag. Laat leerlingen verschillende perspectieven verkennen: religieus, filosofisch, persoonlijk en maatschappelijk. Mogelijke invalshoeken: angst voor het onbekende, oordeel, verlies, lijden, maar ook hoop op een hiernamaals, berusting of betekenisgeving.
De hedonistische calculus: laat genot liggen als je weet dat die later voor een groter ongemak zorgt en verdraag liever even wat pijn als daarna het genot groter wordt. Voorbeeld: niet elke dag lekkers eten, maar gezond. Dit zal in het begin moeite kosten, want je moet jezelf inhouden niets lekkers te eten maar je zult op lange termijn gezonder en fitter zijn en hier meer geluk uit halen. Bedenk zo nog drie andere voorbeelden van de hedonistische calculus.
Deze slide heeft geen instructies
De hedonistische calculus uitgesteld geluk
Binnen de hedonistische calculus kies je niet automatisch voor direct genot. Je weegt ook de gevolgen op langere termijn mee. Daarom kan iemand tijdelijk ongerief accepteren als dat later meer welzijn oplevert. Deze manier van denken past bij een ethiek die vooral kijkt naar de hoeveelheid geluk die een keuze uiteindelijk voortbrengt.
Deze slide heeft geen instructies
Voorbeeld: studeren in plaats van uitstellen
Een leerling heeft zin om de hele avond series te kijken, maar kiest ervoor om eerst te studeren. Dat kost op dat moment moeite, omdat ontspanning aantrekkelijker lijkt. Toch levert die keuze later meer rust op, bijvoorbeeld bij een toetsweek. Volgens de hedonistische calculus is dit verstandig, omdat kort plezier wordt ingeruild voor een groter voordeel op lange termijn.
Deze slide heeft geen instructies
Drie andere voorbeelden van dezelfde afweging
Iemand spaart elke maand geld in plaats van alles direct uit te geven, zodat later financiële zekerheid ontstaat. Een sporter traint regelmatig, ook wanneer dat lichamelijke pijn veroorzaakt, omdat een fitter lichaam later meer energie geeft. Ook kan iemand ervoor kiezen eerlijk excuses aan te bieden na een conflict: dat is eerst ongemakkelijk, maar het herstel van de relatie brengt daarna duurzamer geluk.
Deze slide heeft geen instructies
Wat heeft eenvoud te maken met “ataraxia”?
Deze slide heeft geen instructies
Ben je het eens met Epicurus filosofie? Waarom wel/niet?
Deze slide heeft geen instructies
Einde van de LessonUp
Ga naar het online werkboek op Teams.
Maak de opdrachten 1 t/m 4 van les 5 op pagina 16.
Klaar? Maak nog les 4 (die hebben we vorige les overgeslagen).
Schrijf de antwoorden op of houd ze bij in Word.
Deze slide heeft geen instructies