De Gouden Eeuw
3.2 De VOC in Indië
Leerdoelen
1. Je kunt uitleggen waarom de VOC werd opgericht.
2. Je kunt enkele kenmerken van de bedrijfsvoering van de VOC benoemen.
3. Je kunt verklaren waarom de VOC in 1799 failliet ging.
De Republiek
Wat was de volledige naam van de Republiek
Wat was de moedernegotie van de Republiek. Waar maakte ze de meeste winst?
Wie was er voor 1588 de baas in de Republiek
Nu er geen koning was, wie was er de baas in de Republiek
De verschillende handelsroutes vanuit Azië
Specerijen
Erg interessant, meer smaak, langere houdbaarheid, medicijn.
Groeit alleen in Zuidoost-Azië.
Door lange route, met veel tussenhandel zijn specerijen peperduur.
Republiek wordt handelscentrum van Europa
Eerste Nederlanders in Azië
Cornelis de Houtman & Pieter Keyser komt in 1596 als eerste Nederlander in Oost-Indië aan
Opbrengst net voldoende om de kosten eruit te krijgen, ook sterven 200 van de 294 bemanningsleden
Toch is het doel bereikt: een route via Kaap de Goede Hoop is bewezen
Nieuw probleem!
Steeds meer Nederlandse bedrijven (voor- compagnieën) gaan naar Indië varen.
Hierdoor ontstaat veel concurrentie tussen Nederlanders onderling
De prijs van de specerijen daalt hierdoor snel, de winst dus ook
Verenigde Oostindische Compagnie (1602)
Nederlandse regering (Staten-Generaal) grijpt in.
Compagnieën moeten samengaan in één bedrijf.
Hierdoor gaan ze concurrentie tegen en kunnen de winsten ook gebruikt worden in de oorlog tegen Spanje
Doel: monopolie op de specerijenhandel ten oosten van Kaap de Goede Hoop
Aantekeningen
Hoe werkte de VOC?
Uitschakelen van concurrenten
Bouwen van handelsposten + factorijen
Contracten met inheemse vorsten
Opbouwen van handelsnetwerk in Azië
Indien nodig: veel geweld
Factorij Hougli in het Indische Bengalen
een nederzetting in een ander land die fungeerde als steunpunt voor overzeese handel
Handel
Contracten met lokale vorsten, bevolking was trouw aan hen
Monopolie specerijen voor VOC, bescherming en steun voor bevolking
Handelsnetwerk, niet alleen richting Europa: Inter-Aziatische handel
Aantekeningen
Wat vind jij van de VOC mentaliteit?
Dubieuze winsten
In Indië
VOC kreeg toestemming geweld te gebruiken:
tegen concurrenten op zee of eilanden
tegen lokale bevolking
Jan Pieterszoon Coen (oprichter Batavia) tegen de Bandanezen..
Folie en nootmuskaat
Jan Pieterszoon Coen
Berucht vanwege het gebruik van geweld
Vermoorden of verbannen van de bevolking van de Banda-eilanden
1621 Speciale expeditie om het monopolie op nootmuskaat en foelie te beschermen. Ten kosten van duizenden doden
Massamoord op de Banda Eilanden
Contract met dorpshoofd: alleenrecht op nootmuskaat en foelie
Specerijen werden ook verkocht aan Engelsen en Portugezen
Banda werd met geweld veroverd in 1621
Grond/plantages werden verhuurd aan Nederlanders.
VOC in de 18e eeuw
Concurrentie Engeland
Schepen en bemanning duurder
Vraag naar specerijen daalde
1799: VOC te veel schulden, dus failliet verklaard
De VOC verhandelde vooral
Slaven
Aardappels
Specerijen
Maïs
In welk jaar werd de VOC opgericht?
1601
1602
1701
1702
Geef een aantal voorbeelden van 'specerijen'
Leg in je eigen woorden uit wat een 'stapelmarkt' betekent
Leg in je eigen woorden uit wat de 'Staten-Generaal' betekent
VOC staat voor
Vereniging Oost-Indische Compagnie
Verenigde Oost-Indie Compagnie
Verenigde Oost-Indische Compagnie
Verenigde Oost-Indische Campagne
Begrippen uit deze les
De Nederlandse Opstand
Staten-Generaal
stapelmarkt
specerijen
VOC
Kolonie
Factorij
Inter-Aziatische handel
Monopolie
Personen uit deze les
Jan Pietersz Coen
Cornelis de Houtman
Pieter Keyser
Jaartallen uit deze les
1588: Republiek opgericht
1596: Cornelis de Houtman komt als eerste Nederlander in Oost-Indië aan
1602: oprichting van de VOC
1625: VOC grootste handelsorganisatie ter wereld
1799:VOC falliet
Aantekeningen