De- en het-woorden
Leg de volgende 'dingen' op tafel
Pen/potlood
Leesboek
Nieuw Nederlands
Klaar?
Pak jouw leesboek en start met lezen
13
minute
00
second
Onderdelen in deze les
Leg de volgende 'dingen' op tafel
Pen/potlood
Leesboek
Nieuw Nederlands
Klaar?
Pak jouw leesboek en start met lezen
13
minute
00
second
Deze slide heeft geen instructies
Les van vandaag
Stil lezen
Herfstvakantie
Huiswerk nabespreken
Uitleg over verwijswoorden
Maken van de opdrachten -> Huiswerk
Leerlingenraad bezoek : 11.35 - 11.50 uur
Deze slide heeft geen instructies
Leg de volgende 'dingen' op tafel
Pen/potlood
Leesboek
Nieuw Nederlands
Klaar?
Pak jouw leesboek en start met lezen
13
minute
00
second
Deze slide heeft geen instructies
Wat leer je?
Ik kan kiezen tussen de en het en ik kan deze, die, dit en dat goed gebruiken.
Deze slide heeft geen instructies
Welk woord ken jij al met de of het?
Gebruik de antwoorden als start: laat leerlingen een paar woorden hardop zeggen met het lidwoord erbij.
De- en het-woorden
Zelfstandige naamwoorden hebben meestal een lidwoord.
Je gebruikt de of het voor een woord.
Voorbeelden:
de fiets
de leerling
het huis
het boek
Benadruk dat leerlingen het lidwoord samen met het zelfstandig naamwoord moeten leren.
Wat doe je bij twijfel?
Weet je niet zeker of een woord een de-woord of het-woord is?
Zoek het woord op in een woordenboek.
Daar staat welk lidwoord bij het woord hoort.
Houd het praktisch: het doel is niet regels uit het hoofd leren, maar ook weten waar je het kunt controleren.
Eerst het lidwoord kiezen
Om een goede zin te maken, kijk je eerst:
is het een de-woord?
of is het een het-woord?
Daarna kies je het juiste aanwijzend woord.
Deze slide maakt de brug naar deze/die/dit/dat. Houd de volgorde steeds hetzelfde: eerst de of het, daarna deze/die/dit/dat.
Deze, die, dit en dat
Bij de-woorden gebruik je deze en die.
Bij het-woorden gebruik je dit en dat.
Gebruik steeds dezelfde formulering om verwarring te voorkomen.
Bij de-woorden
Die jongen loopt snel.
Deze
Die
Deze fiets is nieuw.
Leg nog niet uitgebreid het verschil tussen deze en die uit. In deze les gaat het vooral om de koppeling met de-woorden.
Bij het-woorden
Dit boek is spannend.
Dit
Dat
Dat huis is groot.
Deze slide heeft geen instructies
Een handige koppeling
de → deze / die
het → dit / dat
Zo kies je sneller het goede woord.
Dit is de kernzin van de les. Herhaal deze koppeling meerdere keren.
Welk woord past bij het boek?
deze
die
dit
de
Boek is een het-woord, dus dit boek.
Kies het goede woord
Bij de-woorden gebruik je deze en die. Bij het-woorden gebruik je dit en dat. Zo maak je sneller de goede keuze.
Echoot de kernzin van slides 6 t/m 9.
Let op: verkleinwoorden
Verkleinwoorden zijn altijd het-woorden.
Voorbeelden:
het huisje
het boompje
het cadeautje
Wijs op uitgangen zoals -je en -pje. Voor deze doelgroep is herkennen belangrijker dan de taalkundige uitleg.
Let op: meervouden
Meervouden zijn altijd de-woorden.
Voorbeelden:
de huizen
de bomen
de boeken
Benadruk dat dit ook geldt als het enkelvoud een het-woord is: het boek, maar de boeken.
Woorden met een
Bij woorden met een zie je nog niet of het een de-woord of het-woord is.
Je bepaalt dus eerst het lidwoord.
Voorbeeld: een cadeau → het cadeau → dit cadeau
Maak duidelijk dat een geen hulp geeft bij de keuze tussen deze en dit.
Zo kies je goed
een woord → kies de of het → kies deze/die of dit/dat
Voorbeeld:
een cadeau → het cadeau → dit cadeau
Gebruik deze slide als samenvatting van de aanpak voordat leerlingen voorbeelden zien.
Goede keuzes in zinnen
Kijk steeds naar het zelfstandig naamwoord:
meisje → het meisje → dit meisje
telefoon → de telefoon → die telefoon
boeken → meervoud → de boeken → deze boeken
Deze voorbeelden sluiten aan op de oefenzinnen uit het lesmateriaal.
Wat is goed?
de cadeautje
dit cadeau
deze cadeau
dat telefoon
Cadeau is een het-woord, dus dit cadeau. De foute opties sluiten aan bij veelgemaakte fouten uit de les.
Let op de regels
Een verkleinwoord is altijd een het-woord, zoals het cadeautje. Een meervoud is altijd een de-woord, zoals de boeken. Bij een cadeau kies je dus eerst het lidwoord.
Controleert de drie regels uit slides 10 t/m 14: verkleinwoord, meervoud en woorden met een.
Woordenlijst
zelfstandig naamwoord - een woord voor een mens, dier of ding
lidwoord - het woord de, het of een
de-woord - een zelfstandig naamwoord met de
het-woord - een zelfstandig naamwoord met het
aanwijzend woord - een woord zoals deze, die, dit of dat
verkleinwoord - een woord op bijvoorbeeld -je of -pje
meervoud - meer dan één, zoals boeken of huizen
Deze slide heeft geen instructies
Aan de slag in je boek -> Huiswerk voor vrijdag
Opdracht 1: Schrift (samen)
Opdracht 2 t/m 5: WB
Belangrijk vrijdag:
Huiswerk van vandaag af + mee (1 t/m 5 blz. 228 + 229)
Huiswerk van vrijdag af + mee (2 t/m 5 blz. 230 + 231)
Leesboek mee
10
minute
00
second
Houd de instructie kort; de details staan in het boek. Verwijs leerlingen terug naar de stappen uit de les.
Het lidwoord hoort bij het woord
de fiets
de leerling
het huis
het boek
Je zegt dus niet alleen het woord, maar ook het lidwoord.
Laat leerlingen de voorbeelden hardop lezen. Zo horen ze dat het lidwoord vast bij het woord hoort.
Afsluiting
Deze zinnen zijn goed:
Deze jongen leest een boek.
Dit meisje fietst naar school.
Je gebruikt deze bij een de-woord.
Je gebruikt dit bij een het-woord.
Laat bij het tweede voorbeeld expliciet horen dat meisje een het-woord is.
