Vrijdag

Goedemorgen! 

Fijn dat je er bent.


- Lever je mobiel bij binnenkomst in in de rode bak. 



1 / 33
volgende
Slide 1: Slide
newEditorMentorlesVoortgezet speciaal onderwijsLeerroute 1

In deze les zitten 33 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 120 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Goedemorgen! 

Fijn dat je er bent.


- Lever je mobiel bij binnenkomst in in de rode bak. 



Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

Deze slide heeft geen instructies

1e lesuur: SoVa

Deze slide heeft geen instructies

Aan de slag!

30

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Tekstverbanden herkennen

Open met het idee dat signaalwoorden helpen om snel te zien wat zinnen met elkaar doen. Houd het concreet: in deze les gaat het alleen om opsomming en conclusie in korte, eenvoudige teksten.

Leerdoel

Ik kan tekstverbanden van conclusie en opsomming herkennen en zelf passende signaalwoorden gebruiken.

Deze slide heeft geen instructies

Wat is een tekstverband?

Een tekstverband laat zien hoe zinnen of delen van een tekst bij elkaar horen.


Signaalwoorden helpen je dat verband te zien.


Voorbeelden:

  • opsomming

  • conclusie of slot

Benadruk dat leerlingen niet alle tekstverbanden hoeven te kennen voor deze les. Alleen deze twee verbanden staan centraal.

Opsomming

Bij een opsomming worden dingen achter elkaar genoemd.


Vaak krijg je meer dan één punt, stap of voorbeeld.

Gebruik een eenvoudig voorbeeld mondeling, zoals: 'Ik neem brood mee, daarnaast neem ik fruit mee en ten slotte een fles water.'

Signaalwoorden bij opsomming

  • eerst

  • daarnaast

  • ook

  • ten slotte


Deze woorden laten zien dat er nog een punt bijkomt.

Wijs erop dat deze woorden niet precies hetzelfde zijn, maar in deze les vooral dezelfde functie hebben: een opsomming aangeven.

Opsomming in een korte tekst

Ik maak mijn tas klaar. Eerst pak ik mijn schrift. Daarnaast neem ik een pen mee. Ik neem ook mijn agenda mee. Ten slotte stop ik mijn lunch in mijn tas.


De schrijver noemt hier meerdere dingen na elkaar.

Lees de tekst hardop voor en leg de nadruk op de signaalwoorden. Laat zien dat de inhoud een rijtje vormt.

Waar let je op bij opsomming?

  • Er worden meerdere punten genoemd

  • Er komt steeds informatie bij

  • Signaalwoorden wijzen op een rijtje

  • De tekst werkt stap voor stap of punt voor punt

Koppel dit aan herkenning: leerlingen hoeven niet alleen het woord te zien, maar ook te letten op de functie in de zin of alinea.

Welk signaalwoord past bij een opsomming?

A

kortom

B

daarnaast

C

dus

D

samengevat

Toets of leerlingen opsommingswoorden herkennen. De andere opties horen bij conclusie of slot.

Opsomming herkennen

Ik maak mijn tas klaar. Eerst pak ik mijn schrift. Daarnaast neem ik een pen mee. Ik neem ook mijn agenda mee. Ten slotte stop ik mijn lunch in mijn tas.

Eerst
Daarnaast
Ten slotte
dus
kortom
samengevat

Alle drie de goede antwoorden laten zien dat er steeds iets bijkomt in een rijtje.

Conclusie of slot

Bij een conclusie of slot trekt de schrijver een eindgedachte.


De tekst rondt iets af of zegt wat je eruit kunt opmaken.

Gebruik het woord 'eindgedachte' expliciet. Dat helpt leerlingen het verschil met een opsomming te voelen.

Signaalwoorden bij conclusie

  • kortom

  • dus

  • daarom

  • samengevat


Deze woorden laten zien dat er een afronding of uitkomst komt.

Noem kort dat 'daarom' vaak een conclusie aangeeft, ook al zit er soms ook een reden in de zin. In deze les telt de afsluitende uitkomstfunctie.

Conclusie in een korte tekst

Het regent hard. Ik heb geen jas bij me. Dus word ik nat.


Of:


Ik heb geleerd, mijn spullen klaargelegd en op tijd geslapen. Kortom, ik ben goed voorbereid.

Laat zien dat een conclusie vaak volgt op informatie die al genoemd is. De schrijver komt tot een uitkomst of rondt af.

Waar let je op bij conclusie?

  • Er komt een eindgedachte

  • De schrijver trekt een uitkomst

  • De tekst wordt afgerond

  • Het signaalwoord wijst naar een slot of gevolg

Maak duidelijk dat conclusie en slot hier samen worden behandeld, omdat ze in korte teksten vaak dezelfde functie hebben.

Het verschil tussen de twee

Opsomming

  • geeft een eindgedachte

  • trekt een uitkomst

  • rondt de tekst af

Conclusie of slot

  • noemt punten na elkaar

  • voegt informatie toe

  • maakt een rijtje

Dit is de kernvergelijking van de les. Neem tijd om beide functies hardop naast elkaar te zetten.

Wat hoort bij conclusie of slot?

A

meer punten

B

een rijtje

C

een eindgedachte

D

extra stappen

De goede keuze is 'een eindgedachte'. De andere opties passen bij opsomming.

Conclusie herkennen

Het regent hard. Ik heb geen jas bij me. Dus word ik nat. Ik heb geleerd en mijn spullen klaargelegd. Kortom ben ik goed voorbereid.

Dus
Kortom
ook
eerst
daarnaast

Laat leerlingen letten op de functie: er komt een uitkomst of afronding.

Samenvatting

  • Opsomming: er komt informatie bij

  • Conclusie of slot: de schrijver rondt af

  • Signaalwoorden helpen je het tekstverband te herkennen

  • Je kiest een signaalwoord dat past bij de functie in de tekst

Gebruik deze slide om de centrale vraag van de les af te ronden: hoe herken je het verschil en hoe kies je passend?

Waar kijk je vooral naar bij een signaalwoord?

A

de kleur

B

de lengte

C

de functie

D

de plaatsnaam

Sluit aan bij slide 12: niet alleen het woord herkennen, maar kijken wat het doet in de tekst.

Begrippen

tekstverband - de manier waarop zinnen of delen van een tekst bij elkaar horen

signaalwoord - een woord dat laat zien welk verband er in de tekst is

opsomming - een tekstverband waarbij punten of voorbeelden na elkaar worden genoemd

conclusie - een tekstverband waarbij de schrijver een uitkomst trekt

slot - het afsluitende deel van een tekst

functie - wat een woord of zin doet in een tekst

alinea - een stukje tekst dat bij elkaar hoort

Deze slide heeft geen instructies

2e lesuur: Nederlands

Deze slide heeft geen instructies

Aan de slag!

30

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Pauze

15

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

3e/ 4e lesuur: Koken

Deze slide heeft geen instructies

Pauze

20

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Lezen

10

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

5e/ 6e lesuur: Special Heroes

Deze slide heeft geen instructies

Aan de slag!

30

minute

00

second

Deze slide heeft geen instructies

Afsluiting

Deze slide heeft geen instructies