1.5 Gewone celdeling (13-9-'23)

1.5 Gewone celdeling (mitose)

1 / 25
volgende
Slide 1: Slide
newEditorBiologieMiddelbare schoolvmbo g, t, mavoLeerjaar 3

In deze les zitten 25 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 40 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

1.5 Gewone celdeling (mitose)

Wat weet je nog?

Vorige les hebben we het gehad over chromosomen...

Waaruit zijn chromosomen opgebouwd?

A

Geen van deze

B

Alleen eiwit

C

DNA en eiwit

D

Alleen DNA

Wat is de functie van DNA?

A

Het regelt celdeling.

B

Het bevat erfelijke informatie en eigenschappen.

C

Het maakt chromosomen zichtbaar.

D

Het kleurt je ogen.

Hoe zijn beide chromosomen van een paar meestal?

A

Bijna altijd gelijk in grootte en vorm.

B

Soms gelijk en soms verschillend in grootte.

C

Altijd verschillend in grootte en vorm.

D

De grootte en vorm variëren sterk.

Wat is het totale aantal chromosomen in een lichaamscel van een mens?

A

64

B

92

C

23

D

46

Hoeveel chromosomenparen bevat elke celkern van een mens?

A

30

B

23

C

12

D

46

Leerdoel

Ik kan beschrijven hoe een gewone celdeling (=mitose) verloopt en wat het doel hiervan is.


Gewone celdeling= mitose

Doel is nieuwe cellen maken voor: 

  • Groei

  • Herstel

  • Vervanging


Waarvoor zijn nieuwe cellen nodig?

A

Om een wond te herstellen

B

Om oude cellen te vervangen

C

Om te verslijten

D

Om te krimpen

Celdeling

Nieuwe cellen ontstaan door celdeling. Daarbij deelt een cel zich in tweeën. 

Nieuwe lichaamscellen ontstaan in 3 fasen:

1 Kerndeling: de celkern deel zich in tweeën.

2 Celdeling: het cytoplasma deelt zich in tweeën zodat twee cellen ontstaan

3 Plasmagroei: de gedeelde cellen vormen extra cytoplasma

Hoe ontstaan nieuwe lichaamscellen?

A

Celdeling

B

Kerndeling

C

Fotosynthese

D

Plasmagroei

De gewone celdeling

Wat gebeurt er precies bij de gewone celdeling (mitose)? 

  • Stap 1: Kopiëren

  • Stap 2: Spiraliseren

  • Stap 3: Kerndeling

  • Stap 4: Celdeling

  • Stap 5: Plasmagroei

Dat nemen we per stap met je door...

Stap 1: Kopiëren

  • Elk chromosoom vormt een kopie van zichzelf.

  • Je ziet dat hiernaast getekend boven de cel van stap 1.

  • De beide DNA-ketens zitten op één plaats nog aan 

elkaar vast.

  •  We noemen het nog 1 chromosoom, maar het heeft nu dubbel van zijn DNA.

Stap 2: Spiraliseren

  • De DNA-ketens van elk chromosoom rollen zich

op in een spiraal.

  • Hierdoor worden de chromosomen korter en dikker.


  • De chromosomen worden daardoor zichtbaar                        met een microscoop.

Stap 3: Kerndeling

  • De twee DNA-ketens van alle 46 chromosomen 

gaan uit elkaar.

  • Het ene punt waarop ze aan elkaar vastzitten, 

laat los.

  • Elke dochtercel krijgt één DNA-keten van elk 

chromosoom.

  • Elke dochtercel bevat daardoor dezelfde informatie.

Hoeveel DNA-ketens krijgt elke dochtercel tijdens kerndeling?

A

Drie DNA-ketens van elk chromosoom

B

Geen DNA-ketens

C

Eén DNA-keten van elk chromosoom

D

Twee DNA-ketens van elk chromosoom

Stap 4: Celdeling

  • Tussen de kernen van beide dochtercellen ontstaan twee celmembranen.

  • Daardoor wordt het cytoplasma 

van beide cellen gescheiden. 

  • Er zijn nu twee dochtercellen ontstaan.

  • De moedercel bestaat niet meer, die 

heeft zich in tweeën gedeeld.

Stap 5: Plasmagroei

  • De nieuwe cellen vormen extra cytoplasma 

en worden groter.

  • Ze zijn nu even groot als de moedercel was 

(die niet meer bestaat).

Overzicht

Huiswerk

Maken opdracht 1 t/m 6 van 1.5