H2.2 + H2.3 - Weerstand & Schakelingen (1)
Welkom v3H
7 minuten P.O. afmaken
Alleen de laatste bladzijde! vr.6,7,8
Dan zoveel mogelijk van H2.3 bespreken!
(Maken H2.2 - vraag 18 t/m 30)
Maken H2.3 - vraag 33 t/m 47
Lesduur is: 45 minOnderdelen in deze les
Welkom v3H
7 minuten P.O. afmaken
Alleen de laatste bladzijde! vr.6,7,8
Dan zoveel mogelijk van H2.3 bespreken!
(Maken H2.2 - vraag 18 t/m 30)
Maken H2.3 - vraag 33 t/m 47
Lesprogramma
Huiswerk bespreken
Terugblik H2.1
Theorie H2.2 + H2.3 (deel 1)
Afsluiting
H2.1 - Elektriciteit en lading
De Basis – Het Atoom
Kern: Protonen (+) en Neutronen --> zitten vast
Schil: Elektronen (-) --> kunnen bewegen
Elektriciteit = Het bewegen van lading (elektronen).
De Weg – Geleiders & Isolatoren
Geleiders (bijv. metalen):
Elektronen zitten los ("Vrije elektronen").
Kunnen makkelijk worden doorgegeven.
Isolatoren (bijv. plastic, rubber):
Elektronen zitten vast aan de kern.
Geen stroom mogelijk.
Wat is een stroomkring?
Een stroomkring = spanningsbron + draden + apparaat
Alleen een gesloten stroomkring laat stroom lopen → lampje brandt
Spanningsbronnen: batterij, accu, dynamo, zonnecel, stopcontact
elektronen bewegen van - naar +
stroom beweegt van + naar -
H2.2 + H2.3
Weerstand & Schakelingen
Leerdoelen
❑ Je weet wat elektrische stroomsterkte (I) is en wat de standaard eenheid is (A).
❑ Je weet wat elektrische spanning (U) is en wat de standaard eenheid is (V).
❑ Je kan uitleggen hoe een spanningsbron een elektrische stroom kan veroorzaken.
❑ Je weet wat elektrische weerstand (R) is en wat de standaard eenheid is (Ω).
❑ Je begrijpt de relatie tussen stroomsterkte I, spanning U en weerstand R en kan
deze toepassen in stroomkringen met Ohmse weerstanden.
❑ Je kan serie- en parallelschakelingen herkennen, onderscheiden.
❑ Je kan eigenschappen van serie- en parallelschakelingen beschrijven.
Serie- en parallelschakeling:
Serieschakeling:
1 stroomkring
1 lampje uit > alles uit
Stroom overal gelijk
Parallelschakeling:
meerdere stroomkringen
1 lampje uit > rest blijft aan
Stroom wordt verdeeld over de vertakkingen
Serie- en parallelschakeling:
Serieschakeling:
1 stroomkring
1 lampje uit > alles uit
Stroom overal gelijk
Parallelschakeling:
meerdere stroomkringen
1 lampje uit > rest blijft aan
Stroom wordt verdeeld over de vertakkingen
Casus: Logistiek drama
Context: Jij bent de manager van een bezorgbedrijf. Je postbezorgers rijden van het sorteercentrum (de batterij) naar de stad (het lampje) om pakketjes af te leveren. De weg is echter niet vrij: er is een smalle brug waar ze maar moeizaam overheen kunnen. Dit zorgt voor vertraging.
Beantwoord de volgende stappen in je tweetal:
Stap 1: De Huidige Situatie. Teken de route. Er rijden nu 10 bezorgers per minuut over de brug.
Casus: Logistiek drama
Context: Jij bent de manager van een bezorgbedrijf. Je postbezorgers rijden van het sorteercentrum (de batterij) naar de stad (het lampje) om pakketjes af te leveren. De weg is echter niet vrij: er is een smalle brug waar ze maar moeizaam overheen kunnen. Dit zorgt voor vertraging.
Beantwoord de volgende stappen in je tweetal:
Stap 1: De Huidige Situatie. Teken de route. Er rijden nu 10 bezorgers per minuut over de brug.
Stap 2: Het Probleem. De burgemeester plaatst een tweede, identieke brug direct ACHTER de eerste brug. De bezorgers moeten nu dus over twee bruggen achter elkaar voordat ze bij de stad zijn.
Vraag: Komen er nu per minuut meer of minder bezorgers aan in de stad? Leg uit wat dit doet met de "totale tegenwerking" op de route.
Casus: Logistiek drama
Beantwoord de volgende stappen in je tweetal:
Stap 1: De Huidige Situatie. Teken de route. Er rijden nu 10 bezorgers per minuut over de brug.
Stap 2: Het Probleem. De burgemeester plaatst een tweede, identieke brug direct ACHTER de eerste brug. De bezorgers moeten nu dus over twee bruggen achter elkaar voordat ze bij de stad zijn.
Vraag: Komen er nu per minuut meer of minder bezorgers aan in de stad? Leg uit wat dit doet met de "totale tegenwerking" op de route.
Stap 3: De Oplossing. Je wilt de doorstroom juist verhogen (je wilt meer bezorgers per minuut in de stad). Teken waar je de tweede brug moet plaatsen om dit voor elkaar te krijgen.
Casus: Logistiek drama
Beantwoord de volgende stappen in je tweetal:
Stap 1: De Huidige Situatie. Teken de route. Er rijden nu 10 bezorgers per minuut over de brug.
Stap 2: Het Probleem. De burgemeester plaatst een tweede, identieke brug direct ACHTER de eerste brug. De bezorgers moeten nu dus over twee bruggen achter elkaar voordat ze bij de stad zijn.
Vraag: Komen er nu per minuut meer of minder bezorgers aan in de stad? Leg uit wat dit doet met de "totale tegenwerking" op de route.
Stap 3: De Oplossing. Je wilt de doorstroom juist verhogen (je wilt meer bezorgers per minuut in de stad). Teken waar je de tweede brug moet plaatsen om dit voor elkaar te krijgen.
Stap 4: De Conclusie. In Stap 3 heb je een extra hindernis (brug) toegevoegd, maar de bezorgers stroomden sneller door. Hoe kan het toevoegen van een extra hindernis ervoor zorgen dat de totale tegenwerking van de route juist kleiner wordt?
Spanning, Stroom & Weerstand
Spanning (U in Volt):
Hoe graag willen de postbezorger bezorgen?
Weerstand (R in Ohm):
De mate waarin de brug de bezorgers tegenwerkt.
Stroomsterkte (I in Ampère):
Hoeveel pakketjes worden er bezorgd?
Postbezorger-metafoor
-----
De Koppeling: De Stekkerdoos in huis
De apparaten in jouw huis staan parallel geschakeld, net als die bruggen uit Stap 3.
De Casus: In de stekkerdoos zit je laptop (brug 1). Je plugt je monitor in (brug 2, parallel) en je oplader (brug 3, parallel).
De Vraag:
Is het voor de stroom nu makkelijker of moeilijker geworden om uit het stopcontact te komen nu er drie "bruggen" naast elkaar liggen?
5
minute
00
second
De Koppeling: De Stekkerdoos in huis
De Casus: In de stekkerdoos zit je laptop (brug 1). Je plugt je monitor in (brug 2, parallel) en je oplader (brug 3, parallel).
De Vraag:
Is het voor de stroom nu makkelijker of moeilijker geworden om uit het stopcontact te komen nu er drie "bruggen" naast elkaar liggen?
Het Antwoord: Het is makkelijker geworden! De totale weerstand (R) is gedaald, omdat de bezorgers (stroom) nu drie wegen kunnen kiezen in plaats van één.
Het Gevaar: Omdat de weerstand zo laag is geworden, gaan er enorm veel bezorgers (stroom) tegelijk rijden. Het "fietspad" (het snoer) wordt dan te vol en te heet. Dat is waarom de zekering eruit springt bij overbelasting.
Begrippen spanning, stroomsterkte en weerstand
Spanning, Stroom & Weerstand
Spanning (U in Volt):
De hoeveelheid energie die de bron aan de deeltjes meegeeft.
Stroomsterkte (I in Ampère):
De hoeveelheid lading (deeltjes) die per seconde langskomt.
Weerstand (R in Ohm):
De mate waarin een onderdeel de stroom tegenwerkt.
Verband tussen spanning, stroomsterkte en weerstand
hoe meer spanning, hoe meer stroom
hoe meer weerstand, hoe kleiner de stroom
de stroomsterkte wordt dus bepaald door de spanning en de weerstand
Serie- en parallelschakeling:
Serieschakeling:
bruggen achter elkaar
weerstand = groter (langere hinder)
stroomsterkte = kleiner
Parallelschakeling:
bruggen naast elkaar
weerstand = kleiner (extra route)
stroomsterkte = groter
Aan de slag
Maken opdracht 1 t/m 17 uit je werkboek.
Klaar?
Lezen 2.2!
15
minute
00
second
Huiswerk
Schrijf op in je EF-agenda: Maandag 23 februari
-