Lijn - Zelfportret

• newEditor
• Beeldende vorming
• Middelbare school
• mavo, havo, vwo
• Leerjaar 1

Zelfportret

Lijn VLLORKT
Beeldende vorming - klas 1 

Waar gaat deze opdracht over?

Lijn is meer dan een streep.

Met een lijn kun je:

• een vorm begrenzen;

• richting aangeven;

• beweging laten zien;

• structuur of patroon maken;

• diepte suggereren;

• sfeer of gevoel oproepen.
  
  

In deze opdracht onderzoek je wat je met lijn kunt doen.
Daarna gebruik je jouw ontdekkingen in een eigen zelfportret.

Beeldaspecten/Vormgevingsaspecten

BEELDASPECTEN – KIJKEN NAAR KUNST

Als je naar een beeld kijkt, kun je kijken naar:

WAT is er afgebeeld?

→ voorstelling

HOE is het afgebeeld?

→ vormgeving

De onderdelen waarmee een beeld wordt vormgegeven noemen we vormgevingsaspecten.

VLLORKT

Vorm · Lijn · Licht · Ordening · Ruimte · Kleur · Textuur

Hoe werken we?

We werken steeds zo:

ZIEN

Wat valt je op?

↓

DOEN

Probeer het zelf.

↓

ONTDEKKEN

Wat gebeurt er als je iets verandert?

↓

BENOEMEN

Welk begrip past hierbij?

↓

TOEPASSEN

Gebruik het bewust in je eigen werk.

↓

REFLECTEREN

Welke keuze heb jij gemaakt?

In deze opdracht staat LIJN centraal.

Dit ga je leren

Je leert:

• verschillende soorten lijnen herkennen en benoemen;

• lijn bewust gebruiken;

• werken met lijnsoort, lijndikte en lijnrichting;

• contour en arcering gebruiken;

• verschillende potloden bewust inzetten;

• werken met pen & inkt;

• werken met gewassen inkt;

• een gezicht opbouwen;

• beeldende keuzes maken in je eigen zelfportret.

Wat kan een lijn?

LIJNSOORT

recht – gebogen – golvend – zigzag – grillig

LIJNDIKTE

dun – dik – alles daartussenin

LIJNRICHTING

horizontaal – verticaal – diagonaal – gebogen

CONTOUR

de buitenlijn van een vorm

ARCERING

lijnen gebruiken voor licht, donker, structuur of diepte.

Kijken naar lijn

Let vooral op hoe de lijn is gebruikt.

• Welke lijnen vallen op?

• Zijn ze dik of dun?

• Welke richting hebben ze?

• Zijn ze rustig of beweeglijk?

• Waar wordt de lijn gebruikt?

• Welke sfeer ontstaat daardoor?

Lijnexperiment

Gebruik een bladzijde uit je tekenboek.

Potloden: HB · 2B · 4B · 6B · GRAFIET

Maak met elk potlood:

• een dunne lijn;

• een dikke lijn;

• een lichte toon;

• een donkere toon.

Daarna:

• Wat valt je op?

• Welk potlood geeft de lichtste lijn?

• Welk potlood geeft het donkerste resultaat?

• Met welk potlood kun je het meest variëren?

Mijn naam in lijn

Vul iedere letter op een andere manier in met lijnen en arceringen.

Kijk op je werkblad Lijn voor ideeën.

Denk aan:

• verschillende lijnsoorten;

• lijnrichting;

• dunne en dikke lijnen;

• arceringen.

Probeer voor iedere letter een andere oplossing te bedenken.

Mijn naam met pen & inkt

Gebruik je ontwerp van de vorige opdracht.

Teken je lijnen nu zorgvuldig over met pen & inkt.

Let op:

• werk rustig en netjes;

• volg de lijnen die je hebt ontworpen;

• probeer de lijn niet opnieuw te veranderen;

• oefen met het werken met pen & inkt.

Tip: Laat de inkt goed drogen voordat je met je hand over het werk gaat.

Gewassen inkt

Met gewassen inkt kun je spelen met licht en donker.

Meer water → lichter

Meer inkt → donkerder

Je kunt zo verschillende tinten maken:

licht → midden → donker

Kijk wat er gebeurt als je de hoeveelheid water verandert.

Oefenen met gewassen inkt

Werkblad Gewassen Inkt

Onderzoek:

• verloop van donker naar licht;

• nat-in-nat;

• uitlopen;

• contrast.

Kijk naar jezelf

Maak een foto van je gezicht, recht van voren (en face).

Zorg dat:

• je hele gezicht op de foto staat;

• je recht in de camera kijkt;

• je hoofd zo recht mogelijk staat;

• je gezicht goed verlicht is.

Kijk daarna goed naar je foto.

Let op:

vorm · verhoudingen · lijnen · licht & donker

Je gaat niet kijken naar hoe je dénkt dat een gezicht eruitziet.
Je gaat kijken naar hoe jouw gezicht er werkelijk uitziet.

Denk alvast:

Wat maakt mijn gezicht herkenbaar?

Onderzoek je eigen gezicht

Bekijk je foto. Onderzoek:

OOG

Welke vorm zie je? Waar zijn licht en donker?

NEUS

Welke lijnen en schaduwen zie je?

MOND

Hoe lopen de lijnen? Hoe zijn de lippen gevormd?

OOR

Welke buitenvorm en binnenlijnen zie je?

Teken één oog, één neus, één mond en één oor.

Teken wat je ziet, niet wat je denkt dat je ziet.

Van onderdelen naar een gezicht

Je hebt je eigen oog, neus, mond en oor onderzocht.

Nu ga je ze samenbrengen in één gezicht.

Gebruik:

• je eigen foto;

• het portretschema;

• je oefeningen van de vorige opdracht.
  

Let op de verhoudingen

Waar staan de ogen?

Waar komt de neus?

Waar staat de mond?

Waar komen de oren?

Eerst de grote vormen → daarna de details.

Oefenportret

Teken je eigen gezicht op papier.

Gebruik je:

foto + portretschema + kennis van de onderdelen

Werk stap voor stap:

1. vorm van het hoofd
2. plaats van de ogen
3. neus en mond
4. oren
5. details

Kijk steeds terug naar je foto.

Teken wat je ziet, niet wat je denkt dat een gezicht eruitziet.

Deze oefening hoeft niet perfect te zijn.

Je onderzoekt hoe je jouw gezicht kunt opbouwen.

Van oefening naar zelfportret

Kijk naar je oefenportret.

Wat heb je ontdekt?

• Welke verhoudingen waren lastig?

• Welke kenmerken maken jouw gezicht herkenbaar?

• Welke lijnen wil je gebruiken?

• Waar zie je licht en donker?
  

Gebruik je ontdekkingen voor je eindwerk.

Je hoeft je oefenportret niet precies over te nemen.

Eindopdracht

Maak jouw zelfportret op MDF.

Je gebruikt:

• HB-potlood

• pen & inkt

• gewassen inkt

• wasco voor de achtergrond

Kijk goed. Werk zorgvuldig. Maak je eigen keuzes.


Werkvolgorde

schets → pen & inkt → gewassen inkt → wasco rondom → afwerking

Kijk naar het werk van een klasgenoot

Kijk goed naar:

• Lijn
  Welke lijnen vallen op?

• Zelfportret
  Wat maakt het gezicht herkenbaar?

• Gewassen inkt
  Waar zie je licht en donker?

• Afwerking
  Wat is zorgvuldig uitgewerkt?

Geef elkaar feedback:

Wat werkt goed?
Wat kan nog sterker?

Geef één concrete tip.

Bespreek je tip samen.

Gebruik het formulier ‘Kijk naar het werk van een klasgenoot’.

Beoordeel jezelf

Bekijk je eindwerk rustig.
Gebruik het formulier ‘Mijn zelfbeoordeling’.

Beoordeel jezelf op:

• LIJN
  Heb ik lijn bewust gebruikt?

• VERHOUDINGEN
  Is mijn gezicht zorgvuldig opgebouwd?

• GEWASSEN INKT
  Heb ik licht en donker goed toegepast?

• AFWERKING
  Heb ik zorgvuldig gewerkt?

• EIGEN KEUZES
  Heb ik bewuste keuzes gemaakt in mijn beeld?

Kijk naar je eigen werk en wees eerlijk.

Presenteren - Laat je werk zien!

Ga in een groepje van 4 leerlingen zitten.

Iedereen krijgt ongeveer 1 minuut.

Vertel:

• Wat heb je gemaakt?

• Welke keuze vind je zelf sterk?

• Wat heb je geleerd?
  
  

De anderen:

luisteren → kijken → stellen eventueel één vraag

Kijk ook goed naar de verschillen tussen jullie werken.