10.3 (Elektro)magnetisme

Klas 5


10.3: (Elektro)magnetisme 



Ga naar LessonUp en doe mee met de les 

1 / 26
volgende
Slide 1: Slide
newEditorNatuurkundeMiddelbare schoolvwoLeerjaar 5

In deze les zitten 26 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

time-iconLesduur is: 30 min
Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

Klas 5


10.3: (Elektro)magnetisme 



Ga naar LessonUp en doe mee met de les 

Permanente magneten


  • Hebben altijd een noordpool en een zuidpool.

  • Kunnen o.a. ijzeren voorwerpen magnetiseren.

  • Hebben een onzichtbaar magnetisch veld om zich heen.

Kompas

  • Een kompasnaald is zelf een kleine magneet.

  • De magnetische noordpool van de kompasnaald wijst naar het geografische noorden.

  • (Zo komt het dat de termen noord- en zuidpool overgenomen zijn voor magneten).

Waarom draait de kompasnaald mee met de magneet?

Magnetisch veld

  • Een kompasnaald krijgt een bepaalde oriëntatie door het magnetisch veld van een (staaf)magneet. 

  • Door allemaal kompasnaalden om een magneet heen te plaatsen, breng je het magnetisch veld in kaart .

Magnetisch veld en veldlijnen


Veldlijnen

  • Binnen de magneet: 

       van zuid naar noord

  • Buiten de magneet: 

       van noord naar zuid

  • Gesloten "loops"

  • Kruisen nooit  


Magnetische veldsterkte

  • Sterkte van het magneetveld: B

  • "Magnetische inductie" 

  • Eenheid: Tesla 

  • B is een vector: heeft een

       grootte en een richting.

  • Raaklijn aan veldlijn geeft

      richting van B op dat punt.


B is een kracht en de magnetische veldlijnen geven de richting van die kracht.

A

waar

B

onwaar

C


D


Veldlijnen

  • Magnetische inductie B is geen kracht (kan wel een kracht overdragen).

  • [B] = Tesla (geen Newton).

  • B geeft een bepaalde 

       oriëntatie aan een 
       kompasnaald (of ander 

       magnetische voorwerp).

  • De kompasnaald wordt 

        opgelijnd met het magneetveld.


Aardmagnetisch veld 


  • De aarde is een grote magneet.

  • Een kompasnaald wordt opgelijnd met het aardmagnetische veld.

  • En wijst altijd naar de geografische Noordpool. 

Aardmagnetisch veld 


  • De aarde is een grote magneet.

  • Een kompasnaald wordt opgelijnd langs het aardmagnetische veld.

  • En wijst altijd naar de geografische Noordpool. 

Aardmagnetisch veld 


Z

N

Maak opg. 18 

5 minuten

Quizvraag

B is een vector


Elektromagnetisme


Waarom elektro?

Elektromagnetisme

Bewegende lading (bijv. in een stroomdraad) blijkt ook een magneetveld te veroorzaken!

wel stroom

geen stroom

Rechterhandregel 1


Het B veld vormt ringen om de draad heen.



Laat je duim in de richting wijzen van de stroom I, dan krullen je vingers mee met B.

Richting van het magneetveld

  •  Zie de veldlijnen als pijlen


  • Puntjes: de "voorkant" van de pijlen, dus B wijst naar je toe, het papier uit.


  • Kruisjes: de "achterkant" van de pijlen, dus B wijst het papier in.

Magneetveld om een spoel


Rechterhandregel 2: 

laat je vingers in de richting van de stroom I om de windingen heen krullen, dan wijst je duim naar de magnetische noordpool.

Een spoel waar stroom doorheen loopt, gedraagt zich als een magneet.

Huiswerk

  • Maak de quiz "De richting van het magnetisch veld" (link op magister)