Methodieken in de geriatrische zorg
Methodieken in de geriatrische zorg
Deze slide heeft geen instructies
Wat komt er in je op als je denkt aan methodieken in de geriatrische zorg?
Deze slide heeft geen instructies
Vormen van dementie
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Specifieke gedragingen
van cliënten met dementie
Perseveren (iemand blijft hangen in een bepaalde beweging, handeling, gedachte of woord)
Confabuleren (onbewust opvullen van geheugenverlies met verzonnen of vervormde verhalen)
Verzamelzucht
Achterdocht
Decorumverlies
perseveren: niet meer kunnen stoppen met een handeling of onderwerp steeds herhalen
confabuleren: opvullen met fantasie
Vraag 1: wat is een voorbeeld van apraxie?
Niet meer weten hoe je moet lopen
Verlies van zindelijkheid
Vergeten hoe de koffie gezet moet worden
Het constante gebruik van scheldwoorden tijdens het communiceren
Deze slide heeft geen instructies
Vraag 2: wat is een voorbeeld een afasie?
Hakkelen tijdens het vertellen van een verhaal
Agressief taalgebruik tijdens het communiceren
Termen uit andere, vroeger geleerde talen door de zinnen verwerken
Deze slide heeft geen instructies
Vraag 3: Wat is een voorbeeld van agnosie?
Het niet meer herkennen van eigen kinderen
Niet meer goed kunnen lopen
Het proces van de ogen, waardoor je langzaam blind wordt
Deze slide heeft geen instructies
Wat gaan we doen?
Introduceren van een aantal begeleidingsmethodieken/ bij welke zorg zet je welke methodiek in
welke doelen hebben de methodieken
validation
reminiscentie,
warme zorg, ROT/ROB
behoefte bloem van Kidwood
de 5 K'
belevingsgerichte zorg
Deze slide heeft geen instructies
Belevingsgerichte zorg is altijd persoonlijke zorg
Die zorg waarmee je iemands persoon recht doet en rekening houdt met zijn belevingswereld.
Bij belevingsgerichte zorg staan de wensen en mogelijkheden van degene die zorg krijgt centraal, niet de beperkingen die iemand heeft.
Persoonsgerichte zorg betekent de zorg afstemmen op mogelijkheden, wensen, behoeften en gewoontes van mensen met dementie.at je iets betekent voor mensen of maatschappij
Persoonsgerichte zorg gaat ervan uit dat ieder mens een uniek en waardig persoon is, ongeacht zijn beperkingen
Samengevat: Liefde volle aandacht en respect;
Nabijheid;
Gekend zijn;
Heelheid
Deze slide heeft geen instructies
model van Kitwood
Net als ieder ander mens hebben personen met dementie behoeften en verlangens. In het model van Kitwood worden deze behoeften en verlangens heel duidelijk in categorieën onderverdeeld en beschreven.
kitwood model
Comfort (troost en bemoediging) : De behoefte aan warmte, tederheid en troost van anderen. Vooral wanneer iemand zich alleen, onveilig of angstig voelt.
Identiteit: De behoefte om te weten wie je bent en een goed gevoel te hebben over jezelf. En kunnen doen wat je altijd deed (een gevoel van continuïteit met het verleden).
Gehechtheid: De behoefte om je veilig en geborgen te voelen bij andere mensen. Het gaat erom veilige en vertrouwde relaties te hebben.
Bezig zijn (iets om handen hebben): De behoefte om onderdeel uit te maken van het leven en je nuttig te kunnen voelen.
Erbij horen: De behoefte om onderdeel uit te maken van een groep, van een sociale omgeving en je welkom te voelen.
De kern van het model betreft liefde: de behoefte aan liefdevolle aandacht en respect
Het model van Kitwood bestaat uit de volgende categorieën:
Comfort (troost en bemoediging): de behoefte aan warmte, tederheid en troost van anderen. Vooral wanneer iemand zich alleen, onveilig of angstig voelt.
Identiteit: de behoefte om te weten wie je bent en een goed gevoel te hebben over jezelf. En kunnen doen wat je altijd deed (een gevoel van continuïteit met het verleden).
Gehechtheid: de behoefte aan veiligheid en geborgenheid bij andere mensen. Het gaat erom veilige en vertrouwde relaties te hebben.
Bezig zijn (iets om handen hebben): de behoefte om onderdeel uit te maken van het leven en je nuttig te kunnen voelen.
Erbij horen: de behoefte om onderdeel uit te maken van een groep en van een sociale omgeving en je welkom te voelen.
De kern van het model draait om liefde: de behoefte aan liefdevolle aandacht en respect.
Net als ieder ander mens hebben personen met dementie behoeften en verlangens. In het model van Kitwood worden deze behoeften en verlangens heel duidelijk in categorieën onderverdeeld en beschreven.
kitwood model
Comfort (troost en bemoediging) : De behoefte aan warmte, tederheid en troost van anderen. Vooral wanneer iemand zich alleen, onveilig of angstig voelt.
Identiteit: De behoefte om te weten wie je bent en een goed gevoel te hebben over jezelf. En kunnen doen wat je altijd deed (een gevoel van continuïteit met het verleden).
Gehechtheid: De behoefte om je veilig en geborgen te voelen bij andere mensen. Het gaat erom veilige en vertrouwde relaties te hebben.
Bezig zijn (iets om handen hebben): De behoefte om onderdeel uit te maken van het leven en je nuttig te kunnen voelen.
Erbij horen: De behoefte om onderdeel uit te maken van een groep, van een sociale omgeving en je welkom te voelen.
De kern van het model betreft liefde: de behoefte aan liefdevolle aandacht en respect
Persoonsversterkende benadering
Vanuit een liefdevolle bejegening
Verhoogt het welbevinden
Zorgt ervoor dat iemand zich gewaardeerd voelt
Zorgt dat iemand zich een mens blijft voelen
Toont respect, erkenning en vertrouwen
(Kitwood, 1997)
Persoonsgerichte dementiezorg en -ondersteuning
Je werkt vanuit de relatie.
Clienten ervaren hierdoor dat ze het gevoel hebben controle te hebben over de dingen die in het dagelijks leven gebeuren. Verzorgenden verdiepen zich in de persoon achter de kwetsbare oudere.
Het levensverhaal is daarom het startpunt van de relatie.
methodiek : warme zorg
Voor de dementerende is het van belang dat de hulpverlener weinig afstand neemt en niet bang is voor lichamelijk contact, zoals een knuffel. Tevens is het van belang dat de hulpverlener mee kan gaan in de wereld van de dementerende en wezenlijke interesse toont.
Het doel van warme zorg is een sfeer te scheppen waarin gedesoriënteerde oude mensen zich veilig voelen waardoor angsten en onzekerheden verminderen of verdwijnen. De theoretische uitgangspunten van deze benadering zijn gebaseerd op de gehechtheidtheorie.
Bij warme zorg gaat men uit van de gehechtheidstheorie. dit is:
vroege ervaringen met opvoeders zijn in relatie met het zelfbeeld
een kind ervaart stress vanaf de geboorte en leert hier zelf mee omgaan
Het leren vermijden van onprettige situaties versterken een positief zelfbeeld
primitieve instincten die gericht zijn op bevrediging van basisbehoeften
Deze slide heeft geen instructies
Reminiscentie
Gericht op:
Geborgenheid, openheid, genieten en vergroten van vertrouwen
worden mensen met dementie aangemoedigd herinneringen op te halen, te doorleven, te structureren en met anderen uit te wisselen.
Hulpmiddelen zijn autobiografieën, muziek, fotoalbums, voorwerpen uit het verleden en rollenspellen.
Het gaat hierbij om het ophalen van positief verwerkte gebeurtenissen en ervaringen, waar vervolgens over verteld wordt.
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Validation
Deze benaderingswijze past goed bij de fase van “verborgen ik” en “verzonken ik”.
betekent de oudere in zijn waarde laten en zo ver mogelijk mee gaan in de beleving van de oudere, ook al is dit niet de realiteit die de hulpverlener ervaart.
De oudere wordt dan niet met dingen geconfronteerd die hij niet kan bevatten, maar voelt hij zich begrepen en veilig.
Naomi Feil is de grondlegster
VALIDATION
Validation is een methode om met gedesoriënteerde, zeer oude mensen te communiceren en hen te helpen. Het is een praktische manier van werken die helpt spanningen te verminderen, en waardigheid en geluk te vergroten.
Deze slide heeft geen instructies
ROT/ROB
Deze benaderingswijze past goed bij de fase van “bedreigd ik” en “verdwaald ik”.
Deze benaderingswijze houdt in dat de demente oudere continu aan het hier en nu wordt herinnerd.
Dit gebeurt door het plaatsen en bewust gebruiken van kalenders, klokken, afsprakenlijsten, boodschappenbriefjes en wegwijzers.
In het contact met de dementerende wordt deze op zijn fouten attent gemaakt en gecorrigeerd.
Men probeert door het structureren van gedachtegangen samen met de oudere deze weer meer grip op het hier en nu te laten ervaren.
Realiteits orientatie Benadering
Realiteits Orientatie training ( in de volksmond: geheugentraining)
Met de realiteits-oriëntatie benadering (ook wel Realiteitsoriëntatie Training genoemd) kun je als begeleider door oriëntatieoefeningen proberen om eventuele achteruitgang in het denkvermogen af te remmen. Enkele voorbeelden van oriëntatieoefeningen:
goede aanduidingen van de functie van een kamer (huiskamer, slaapkamer, badkamer)
klokken die herkenbaar zijn en de tijd goed aangeven
gebruik van herkenbare pictogrammen.
Huub Buijssen (1953) is psychogerontoloog, gezondheidszorgpsycholoog en klinisch psycholoog
Empathische directe benadering
Bij Korsakov patiënten:
Kort: Formuleer kort en zakelijk. Gebruik korte zinnen, één onderwerp tegelijk
Concreet: Formuleer concreet. Voorbeeld: geef een washandje aan en zeg: “Ga je maar wassen.”.
Consequent: Formuleer consequent door eenduidig te zijn in je taalgebruik. Bied voorspelbare ondersteuning.
Continu: Wees consequent en zorg dat naasten en hulpverleners steeds dezelfde begeleiding bieden.
Creatief: Het 5 C-K model vormt geen keurslijf. Door creatief te zijn in de begeleiding, zonder de andere C’s en K uit het oog te verliezen.
Korsakovcliënten en hun naasten worden voortdurend geconfronteerd met de beperkingen en stoornissen die het syndroom van Korsakov met zich meebrengen. Mede door geheugenstoornissen en het gebrek aan ziekte-inzicht, vraagt de omgang met Korsakovcliënten een specifieke benadering. In de benadering van de Korsakocliënten staat het bieden van veiligheid en zekerheid centraal. Hierbij is het uitgangspunt dat op een empathisch directieve manier sturing en structuur wordt geboden
Kort: Informatie moet kort en bondig worden overgebracht. Hierbij wordt slechts één onderwerp tegelijk behandeld.
(K)Concreet: Abstracte situaties en taalgebruik zijn moeilijk te bevatten. Daarom is het beter zo concreet mogelijk bij het hier en nu van de cliënten aan te sluiten. Door de situatie zichtbaar te maken, worden cliënten tot handelen uitgenodigd.
(K)Consequent: Het opnemen van informatie is een moeizaam proces. Opdrachten moeten eenduidig worden gegeven en verschillende begeleiders moeten in vergelijkbare situaties zo identiek mogelijk handelen. Dit biedt duidelijkheid en houvast voor de cliënt.
(K)Continu: Regelmaat is belangrijk. Doordat de cliënt zich niet van zijn of haar eigen tekortkomingen bewust is, kan hij of zij die ook niet overzien of compenseren. Hierin ligt een belangrijke taak voor de begeleiders. Zij moeten hun werk naadloos op elkaar afstemmen.
(K)Creatief: De begeleiders benaderen de cliënt op een creatieve manier. Dit geldt ook voor het oplossen van problemen.
Wat neem je mee naar volgend jaar uit deze les?
Deze slide heeft geen instructies