Egoisme 24-25 Les 2-6 Definitief A33

egoïsme

Filosofie VWO 3

Les 2

1 / 59
volgende
Slide 1: Slide
newEditorFilosofieMiddelbare schoolvwoLeerjaar 3

In deze les zitten 59 slides, met interactieve quizzen en tekstslides.

Dit is niet oké

Onderdelen in deze les

egoïsme

Filosofie VWO 3

Les 2

Redevoeringen


Terugblik + Huiswerk


  • Opdracht 3 en 4

  • Hoe weet je via het utilisme of een handeling goed of kwaad is?


Prisoners dilemma

Prisoners dilemma

Zelfstandig werken


  • Maak opdracht 9


Prisoners dilemma

Speltheorie

  • De rationele egoïst, kiest dus altijd voor zichzelf.

  • Veel mensen denken dat iedereen in het Prisoner’s dilemma zou kiezen om niet samen te werken en dus een rationele egoïstisch zou zijn. Dat is de ‘’theorie’’ van speltheorie

  • Er bestaat een verschil tussen vaker samenwerken of eenmalig samenwerken.

  • Speltheorie zie je niet alleen bij mensen onder elkaar maar ook bij landen en bedrijven.

  • Speltheorie is eigenlijk overal

  • Gelukkig blijkt lang niet iedereen een rationele egoïst!



Speltheorie, een verkeerde theorie?


  • Speltheorie is gebaseerd op een rationeel mensbeeld. Dit betekent dat je gericht bent op de maximalisatie van eigen belang. Zo doet iedereen wat het beste voor zichzelf is, ongeacht wat de consequentie voor anderen is.

  • Moderne onderzoeken laten zien dat mensen die dit gedraag daadwerkelijk laten zien vooral kleuters zijn. Latere basisschool leerlingen zijn al veel sterker op samenwerking gericht.

Reclame

Zelfstandig werken

  • Maak de opdracht 10 en 11

egoïsme

Filosofie VWO 3

Les 3

Enquete over de docent

Ga naar de volgende site: https://vil.fss.uu.nl/vragenlijst

Vul je eigen code in en beantwoord de vragen, dit is anoniem, maar doe het wel serieus.

Prisoners dilemma

Hoe egoïstisch zijn wij nou echt?

  • Zijn mensen uit zichzelf egoïstisch of altruïstisch? Daar denken we nu al twee lessen over na

  • Vandaag ontdekken we een extra obstakel: we om een antwoord op deze vraag te krijgen niet onszelf en de mensen om ons heen onderzoeken. Wij zijn namelijk al beïnvloed door een hoop dingen: opvoeding, school, cultuur en geloof. Daar is weinig ‘uit zichzelf’ meer aan.

  • Daarom denken wij vandaag na over de mens die leefde voor het ontstaan van de samenleving



Hoe waren wij vroeger??

  • Dit gaat over de mens in de tijd dat nog niemand kon lezen, schrijven of tekeningen kon maken. Wij weten dus niks over deze mensen.

  • Door ons voor te stellen hoe het toen was kunnen wij begrijpen hoe de mens ‘echt’ is

Zelfstandig werken

  • Lees de tekst over Hobbes op pagina 18

  • Opdracht 12: Wat zijn de drie belangrijke kenmerken van de filosofie van Hobbes?


  • Wat zijn de drie belangrijke kenmerken van de filosofie van Hobbes?

Zelfstandig werken

  • Lees de tekst over Hobbes op pagina 18

  • Opdracht 12: Wat zijn de drie belangrijke kenmerken van de filosofie van Hobbes?


  • De mens is uit zichzelf egoïstisch

  • Het leven in de natuurtoestand was daardoor ‘eenzaam, arm, akelig, beestachtig en kort’

  • Er is een sterkere derde partij nodig om voor vrede te zorgen: de Leviathan

Hobbes
1588-1679

Hoe was het vroeger:

  • Natuurtoestand. We zijn allemaal gelijk, niemand is de baas

  • Hierdoor kan je geen straf als je iets verkeerds doet

  • Je kan niemand vertrouwen en samenwerken gaat heel moeilijk

  • Iedereen leeft gedreven door

    • begeerte naar macht en bezit

    • Angst voor de dood

  • Hierdoor leeft de mens in een oorlog van allen tegen allen

  • Het leven van mensen is kort, wreed en naar


Hobbes
1588-1679

Wat doen wij eraan?
Sociaal contract

  • Om te zorgen dat iedereen zich ook aan de regels houdt maken wij iemand sterker dan de rest

  • Hij controleert of iedereen zich gedraagt en zo niet, dan deelt hij de straf uit

  • Hobbes noemde hem de Leviathan

  • Dit is de overheid (bijvoorbeeld de politie, het leger, de belastingdienst en de leerplichtambtenaar)


Zelfstandig werken

  • Lees de tekst over Rousseau op pagina 19

  • Opdracht 19: Wat zijn de drie belangrijke kenmerken van de filosofie van Rousseau

  • Wat zijn de drie belangrijke kenmerken van de filosofie van Rousseau?

Lessonup

  • Lees de tekst over Rousseau op pagina 19

  • Opdracht 19: Wat zijn de drie belangrijke kenmerken van de filosofie van Rousseau


  • De mens is van nature vreedzaam en onafhankelijk

  • Juist binnen de samenleving wordt de mens egoïstisch, op zoek naar status

  • De oplossing is volgens Rousseau om een samenleving te creeëren op basis van vrijheid, gelijkheid en broederschap. Niet allen op basis van eigenbelang.

Rousseau
1712-1778

  • Hoe was het vroeger:

  • We hadden goede bedoelingen

  • We waren vrij en iedereen was gelijk

  • We leefden vooral op onszelf

  • Het leven van de mensen toen leek veel op het leven van een wild dier


  • Hoe is het nu:

  • Mensen maken nu vaak ruzie om eer en roem

    • Vroeger kon dat niet want je zag weinig andere mensen, en kende er nog minder

  • Mensen zijn afhankelijk van de mening van anderen

  • Mensen leven in een schijnwereld van hebzucht en sociale ongelijkheid

Rousseau
1712-1778

  • Hoe is het nu:

  • Er zijn hele grote verschillen tussen arm en rijk, dat kan alleen maar als mensen bij elkaar wonen.

    • Voor het ontstaan van de samenleving was er geen geld!

  • De arme mensen worden hier boos om en willen oorlog voeren tegen de rijke mensen

    • Om dit tegen te houden zeggen de rijke mensen dan: ‘Nee dat mag niet, je moet je aan de regels houden.’ Zo blijven de rijke mensen rijk

Rousseau
1712-1778

Hobbes en Rousseau

  • Vroeger was het leven verschrikkelijk, er was altijd oorlog en je kon niemand vertrouwen

  • Nu hebben wij alles goed geregeld omdat er iemand sterker is dan de rest, hij controleert of iedereen zich aan de regels houdt

  • Mensen zijn uit zichzelf egoïstisch

  • Vroeger was het leven erg fijn. Er was geen oorlog, we waren vrij en gelijk. Iedereen leefde op zichzelf en had goede bedoelingen

  • Nu hebben wij het voor onszelf verpest. Iedereen is bezig met eer en roem. Ook zijn veel mensen arm omdat de rijke mensen hun onderdrukken.

  • Mensen zijn uit zichzelf niet egoïstisch

Opdracht 14

  • Jullie gaan nadenken over hoe het leven was in de tijd waarvan wij niks vanaf weten

  • Schrijf in tweetallen een verhaal waaruit blijkt hoe het is om voor één dag in de oertijd te leven

  • Zet dit verhaal bij je aantekeningen

  • Minstens 250 woorden

  • Hierin beantwoord je bijvoorbeeld:




Toen de zon opkwam werden mijn familieleden en ik wakker, we hadden al twee dagen niet gegeten omdat de familie aan de andere kant van het bos ons eten had gestolen……..


Ik werd vandaag pas laat wakker, omdat ik gisteravond in het bos een aantal nieuwe mensen tegenkwam waarmee ik heb lopen feesten…….




  • Met hoeveel mensen leefde je samen en met wie?

  • Waren mensen vaak aardig tegen elkaar?

  • Wanneer hadden mensen ruzie?

  • Was het leuk in die tijd?

  • Wat voor dingen deed je overdag?

  • Waren mensen egoïstisch?

  • Wie hielp elkaar? En wanneer?

  • Wie kon je vertrouwen?

  • Was er veel geweld? Was er oorlog?

  • Waren mensen slim?

  • Zochten mensen naar eer en roem?

  • Was er al geld of een ander ruilmiddel?

  • Wat voor soort gevaren lagen er op de loer?

  • Werden mensen oud?

egoïsme

Filosofie VWO 3

Les 4


Redevoeringen


Terugblik


  • Welke ideeën passen bij de filosofie van Hobbes?


  • A. Kort, status, arm en rijk

  • B. Leviathan, wild dier, arm en rijk

  • C. Kort, wreed, Leviathan

  • D. Arm en rijk, Leviathan, eer

Hobbes en Rousseau

  • Vroeger was het leven verschrikkelijk, er was altijd oorlog en je kon niemand vertrouwen

  • Nu hebben wij alles goed geregeld omdat er iemand sterker is dan de rest, hij controleert of iedereen zich aan de regels houdt

  • Mensen zijn uit zichzelf egoïstisch

  • Vroeger was het leven erg fijn. Er was geen oorlog, we waren vrij en gelijk. Iedereen leefde op zichzelf en had goede bedoelingen

  • Nu hebben wij het voor onszelf verpest. Iedereen is bezig met eer en roem. Ook zijn veel mensen arm omdat de rijke mensen hun onderdrukken.

  • Mensen zijn uit zichzelf niet egoïstisch

Opdracht 15 natuurtoestand deel 2

  • Wissel met een ander tweetal van verhaal.

  • Bedenk bij het verhaal dat je net hebt gekregen twee regels waardoor het leven van de mensen in dat verhaal in de toekomst beter wordt.

  • Neem de tijd voor deze twee opdrachten.


  • Welke regels hebben jullie bedacht voor welk probleem in de natuurtoestand in het verhaal van een ander koppel?


  • De beroemde Engelse filosoof Thomas Hobbes) vond mensen erg egoïstisch:

  • ‘Een vrijwillige handeling van een mens is altijd bedoeld ten voordele van hemzelf.’

  • Alles waar je zelf voor kiest doe je uit eigenbelang

  • Het accepteren van regels bijvoorbeeld

  • Maar ook jezelf opofferen, iets voor iemand anders doen ‘zonder dat je er wat voor terug krijgt’

Hobbes 1588-1679

  • Als je zegt dat je iets waar je zelf voor hebt gekozen niet uit eigenbelang doet, dan lieg je volgens Thomas Hobbes

  • Wat voor leugens zou je na deze heldendaad kunnen vertellen?






  • Iemand moest het doen!

  • Het was mijn plicht

  • Ik zou een naar persoon zijn als ik het niet deed

  • Ik houd van hem/haar

  • Hij/zij heeft mij ook een keer geholpen

  • Ik weet niet waarom ik het deed

  • Als ik het niet deed zou ik er een schuldgevoel aan overhouden

  • Ik wil niet dat mensen denken dat ik een lafaard ben

  • Ik hoopte meer respect te krijgen van andere mensen

  • Ik vind het fijn om andere te helpen

  • Ik wilde een voordeel voor mijzelf behalen

  • Ik was uit op een prettige ervaring (Hedonisme)

Hedonisme = genieten het enige belangrijke vinden

Maak opdracht 16

Nog een voorbeeld

  • Wat zou je na deze heldendaad kunnen zeggen?

  • Iemand moest het doen!

  • Het was mijn plicht

  • Ik zou een naar persoon zijn als ik het niet deed

  • Ik hou van hem/haar

  • Hij/zij heeft mij ook een keer geholpen

  • Ik weet niet waarom ik het deed

  • Als ik het niet deed zou ik er een schuldgevoel aan overhouden

  • Ik wil niet dat mensen denken dat ik een lafaard ben

  • Ik hoopte meer respect te krijgen van andere mensen

  • Ik vind het fijn om andere te helpen

  • Ik wilde een voordeel voor mijzelf behalen

  • Ik was uit op een prettige ervaring (Hedonisme)

Meest altruïstisch

Meest egoïstisch

Maak opdracht 17

Kan je iets niet uit eigenbelang doen?

  • Friends

  • Opdracht 18

egoïsme

Filosofie VWO 3

Les 9

Redevoeringen

Socrates 469-399 VC
Plato 427-329 VC


  • Durf te denken

  • Maak aantekeningen in je schrift tijdens het kijken van dit filmpje

  • Noem de drie belangrijkste feiten die je hebt opgeschreven over het leven van Socrates

De uitdaging van Thrasymachus

  • Trasymachus (399vC) was een bekende redenaar in Athene.

  • Hij daagt Socrates uit omdat hij zich afvraagt of er wel een goed antwoord is op zijn uitdaging

De uitdaging van trasymachus

  • De uitdaging: je kan beter alles voor je eigenbelang doen dan netjes de regels volgen


Zelfstandig werken

Lees de tekst op pagina 29, ook het witte blok

Maak opdracht 19 tot 25

Met welk verhaal probeert Glaucon zijn stelling duidelijk te maken?

Wat is het antwoord van Socrates op Glaucons verhaal?

Lord of the rings

Discussie

  • Na het antwoord van Socrates geeft Glaucon een sterkere versie van zijn uitdaging, en hij vraagt Socrates: ‘als je mag kiezen welke van deze twee leven je moet leiden, kiest dan niet iedereen voor de eerste optie?’

    • De slechtste person op aarde, niemand zou doorhebben dat hij slecht is

    • De beste persoon op aarde, die zou het goede doen zelfs als iedereen denkt dat hij slecht is



  • Wat voor iemand zou jij liever zijn?



Plato’s antwoord

  • De egoistische en oneerlijke persoon is dus sterker volgens Trasymachus

  • Plato’s antwoord:

    • De egoïstische en oneerlijke persoon die alleen is kan niet goed ‘’met zichzelf samenwerken’’

      • (Hij krijgt last van zijn geweten)

In welke bekend verhaal komt het idee van een onzichtbare ring terug?

egoïsme

Filosofie VWO 3

Redevoeringen

Toetsvoorbereiding

  • Gebruik je boek en de PowerPoints, controleer of je alles snapt

  • Dit is laatste kans om vragen te stellen!


  • Wat doe je deze les:

    • Maak een samenvatting

    • Stel vragen

    • Overhoor elkaar

    • Oefen: maak een eigen voorbeeld van een prisoners dilemma

Proefvraag

  • Deze vraag gaat over de tekst ‘twee soorten vrijheid’, op de toets wordt altijd aangeven over welke onderwerp een vraag gaat


  • Je zou kunnen zeggen: ‘Vrijheid ontstaat juist als je doet wat je moet doen’. Waarom is dit zo?


  • Mogelijk antwoord: Omdat sommige dingen alleen kunnen als je samenwerkt, maar om samen te werken moet je je aan de regels houden. Je hebt bijvoorbeeld niet de vrijheid om met de tram te gaan als er geen tram is omdat niemand betaalt voor zijn kaartje.




Lessonup

  • Oefenvragen

Wat moet je leren voor de toets?

  • Onderwerpen:

  • Utilisme

  • Prisoners dilemma en speltheorie

  • Hobbes en Rousseau over de ‘state of nature’

  • Hobbes over eerlijkheid

  • Het verhaal van Plato

  • Het verhaal van Trasymachus (met Plato’s antwoord)





  • Begrippen:

  • Egoïsme

  • Altruïsme

  • Het grootste geluk voor de grootste groep mensen

  • Rationele egoïst en lange termijn egoïst

  • Speltheorie

  • Prisoners dilemma

  • Moreel en immoreel

  • Hedonisme

  • Oorlog van allen tegen allen

  • Leviathan





Bonus: ultimatum spel