2.2 Vulkanisme

Endogene krachten op Aarde
Vulkanisme
1 / 41
volgende
Slide 1: Tekstslide
AardrijkskundeMiddelbare schoolhavoLeerjaar 5

In deze les zitten 41 slides, met interactieve quizzen, tekstslides en 1 video.

time-iconLesduur is: 50 min

Onderdelen in deze les

Endogene krachten op Aarde
Vulkanisme

Slide 1 - Tekstslide



Vulkanisme

Slide 2 - Tekstslide

Lesdoelen:
- Welke soorten vulkanen zijn er?
- Hoe herken je deze soorten vulkanen?
- Hoe ontstaan deze soorten vulkanen?
- Welke vulkanen vind je waar en waarom daar?

Slide 3 - Tekstslide

even opfrissen...

Slide 4 - Tekstslide

Continentale plaat
Oceanische plaat
Divergente plaatgrens
Convergerende plaatgrens

Slide 5 - Sleepvraag

Hoe werkt convectie in de mantel?
Mantelconvectie vindt plaats op lange ("geologische") tijdschalen. Typische stroomsnelheden zijn enkele millimeters tot enkele centimeters per jaar. Het is in de mantel de belangrijkste wijze waarop de Aarde haar interne warmte verliest. Mantelgesteente staat bloot aan een naar boven gerichte warmtestroom vanuit de aardkern. Doordat gesteente onder de drukken en temperaturen die in de mantel heersen plastisch deformeert kan er in de mantel, in tegenstelling tot de korst, stroming van vast gesteente plaatsvinden.

Slide 6 - Tekstslide

Mid-Oceanische rug

Slide 7 - Tekstslide

Schildvulkaan
- Weinig druk op het magma
- Flauwe hellingen
- Grote oppervlakken
- Effusieve uitbarsting

Slide 8 - Tekstslide

Subductie

Slide 9 - Tekstslide

Stratovulkaan
- Hoge druk
- Stijle hellingen
- Explosieve uitbarstingen

Slide 10 - Tekstslide

Stratovulkaan
Dit is een vulkaankegel: een berg die ontstaan is door de lagen as en lava van een reeks uitbarstingen.
Als de vulkaan uitbarst en helemaal leegloopt, dan stort de bovenkant in elkaar en krijg je een caldera.
Deze gloeiend hete wolken zijn wel 800ºC en razen met een snelheid van meer dan 100km/uur naar beneden.

Slide 11 - Tekstslide

Slide 12 - Tekstslide

Slide 13 - Tekstslide

Slide 14 - Tekstslide

Slide 15 - Tekstslide

Slide 16 - Tekstslide

Slide 17 - Tekstslide

Slide 18 - Tekstslide

Slide 19 - Tekstslide

Slide 20 - Tekstslide

Slide 21 - Tekstslide

Slide 22 - Tekstslide

Slide 23 - Tekstslide

Slide 24 - Tekstslide

Slide 25 - Tekstslide

Caldera


  • Oude (strato)vulkaan
  • Zeer explosief
  • Krater is kilometers breed
  • Magmakamer ingestort

Slide 26 - Tekstslide

Caldera
- Eruptie (uitbarsting)
-lege magmakamer
-instorten krater
- er kan een kratermeer ontstaan (soms met verschillende kleuren door mineralen)
- Er kan een nieuwe vulkaan op de caldera ontstaan (bijv. Vesuvius)

Slide 27 - Tekstslide

Caldeira van de vulkaan Fogo, Kaapverdië
Een Caldeiravulkaan is?
Een caldeira (Portugees) of caldera (Spaans, maar niet-officieel in het Nederlands) is een grote komvormige krater, gevormd door vulkanische activiteit. Caldeira's ontstaan wanneer grote hoeveelheden pyroclastisch materiaal door een vulkaan worden uitgestoten waardoor het dak van de magmakamer niet meer ondersteund wordt. Hierdoor zakt het dak en valt het in de magmakamer.

Slide 28 - Tekstslide

Kratermeer
Een kratermeer is een meer dat zich heeft gevormd in een vulkanische krater, caldera of meer, of in een inslagkrater van een meteoriet.
Zelfde als een Caldeirameer?
Doordat de omgeving dikwijls instabiel is als gevolg van vulkanische activiteit bestaan kratermeren maar tijdelijk. Calderameren bestaan meestal langer. Een voorbeeld is het Tobameer, dat bestaat sinds de laatste uitbarsting 70.000 jaar geleden en een oppervlakte heeft van meer dan 1000 km².

Slide 29 - Tekstslide

Slide 30 - Tekstslide

Slide 31 - Tekstslide

Slide 32 - Tekstslide

Slide 33 - Tekstslide

Slide 34 - Tekstslide

Slide 35 - Tekstslide

Een hotspot is een gebied waar de aardkorst erg dun is. Hotspots liggen vaak ver verwijdert van de randen van tektonische platen.

Slide 36 - Tekstslide

Caldeira
Schildvulkaan
Stratovulkaan
Hotspot

Slide 37 - Sleepvraag

meest explosieve vulkaan?
A
schild
B
strato
C
hotspot
D
caldera

Slide 38 - Quizvraag

Welke kenmerken horen bij stratovulkanen?
A
Dikke magma, groot oppervlak, flauwe helling, divergentie, hotspot
B
Dunne magma, groot oppervlak, flauwe hellingen, subductie, hotspot
C
Dikke magma, steile helling, klein oppervlak, subductie, explosieve uitbarsting
D
Dunne magma, groot oppervlak, divergentie, hotspot, rustige uitbarsting

Slide 39 - Quizvraag

Samengevat
Stratovulkaan: 
- bij subductie
- taaie gassen / hoge druk > explosief
- stijle kegelvorm

Schildvulkaan:
- bij divergente plaatgrens
- bij hotspot (eilandketen)
- lage druk > effusief
- laag en plat


Slide 40 - Tekstslide

Slide 41 - Video