Het zintuigstelsel
Module Anatomie en Fysiologie
Het zintuigstelsel
Module Anatomie en Fysiologie
Deze slide heeft geen instructies
Doelen
- je kunt het begrip zintuigen uitleggen
- je kunt de verschillende zintuigen benoemen en hun functie
- Je kunt de bouw en werking van het oog beschrijven
- Je kunt de bouw en werking van het oor beschrijven
- Je kunt ziektebeelden benoemen die voorkomend zijn bij oren en ogen
Deze slide heeft geen instructies
Gevoelszintuig
Werking gevoelszintuig:
Prikkels die gevoelszintuigen ontvangen, worden omgezet in een impuls
- er ontstaat een impuls als ze vervormen
- vervolgens gaan de impulsen via de uitlopers van de zenuwcel naar het ruggenmerg
- vanuit daar vervoerd naar de grote hersenen --> naar de gevoelsschors, daar wordt de informatie verwerkt en word je bewust van wat je voelt.
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Welke zintuigen kennen jullie
Deze slide heeft geen instructies
Centraal zenuwstelsel, met zintuigcellen en zenuwen
Deze slide heeft geen instructies
De zintuigen
- Zintuigen zorgen ervoor dat je kunt waarnemen
- Zintuigen doen dit de hele dag door
- Ook buiten je bewustzijn om
- Elke zintuig is maar gevoelig voor 1 soort prikkel
Best een mooi systeem van ons lichaam dus!
Zintuigcellen zetten informatie van de buitenwereld om in elektrische signalen
Geluid
Licht
tast
reuk
smaak
temperatuur
Zintuigen
- Organen die bepaalde prikkels overbrengen
- Zetten prikkels om in impulsen
- Zenuwen pakken signalen op en geven het door aan je ruggenmerg
- We hebben 6 zintuigen:
reuk, smaak, gevoels, gezichts, gehoor
en evenwichtszintuig.
Deze slide heeft geen instructies
Prikkels en impulsen
Een prikkel is een berichtje (uit de omgeving) dat wordt opgevangen in een zintuig.
In je zintuig wordt zo'n prikkel omgezet in een elektrisch stroompje, dat noem je een impuls
Deze slide heeft geen instructies
Opdracht
Wat gebeurt er als je met je vinger een hete plaat aanraakt?
Beschrijf wat er gebeurt in je lichaam.
Deze slide heeft geen instructies
Reflexboog
zintuigcel
gevoelszenuwcel
schakelcellen in
ruggenmerg of hersenstam
bewegingszenuwcel
spier/klier
REACTIE
Deze slide heeft geen instructies
De zintuigcellen
Zintuigcellen:
Zintuigen kunnen prikkels waarnemen omdat ze een grote aantal zintuigcellen hebben.
Andere naam voor die specifieke cellen: receptoren of sensoren.
exteroreceptoren reageren op prikkels van buiten het lichaam
tong= smaak
neus= reuk
oog= gezichtsvermogen
oor=gehoor
huid= tast
interoreceptoren reageren op prikkels binnen het lichaam.
properiocepetoren geven informatie over het bewegingsapparaat.
en de wanden van alle holle organen (darmen, longen, maag mondholte, urinewegen en bloedvaten) geven informatie over de inhoud van het orgaan.
Zintuigen
Neurotransmitters:
Een chemische stof die elektrische prikkels kan overbrengen.
Als er genoeg neurotransmitters vrijkomen, dan wordt de aangrenzende gevoelszenuw geprikkeld en ontstaat er een impuls op de betreffende zenuw.
Chemische stoffen (neurotransmitters) gemaakt in de synaps helpen het signaal over te laten springen. Het signaal gaat verder over de uitloper van de volgende zenuwcel. Als zintuigen geprikkeld worden, worden via zenuwen signalen naar de hersenen gestuurd. Deze signalen worden impulsen genoemd.
Werken zintuigen
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Wat is de functie van de gehoorbeentjes?
Trillingen overbrengen
Richtingsgevoel
Evenwicht
Stevigheid
Deze slide heeft geen instructies
Oog
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
Je zit buiten in de zon en leest in een tijdschrift. Je iris is dan ... Je lens is dan...
Breed en bol
Smal en bol
Smal en plat
Breed en plat
Deze slide heeft geen instructies
... bevat veel bloedvaten en zorgt voor de voeding van het oog en het afvoeren van afvalstoffen.
Netvlies
Vaatvlies
Lens
Traanbuizen
Deze slide heeft geen instructies
Reukzintuig
- Reukzintuig is als enige verbonden met het limbisch systeem, je emotionele brein
- Bijvoorbeeld een speciale geur van een drankje wat je terug brengt naar het moment dat je daar erg ziek van bent geworden.
De structuren in het limbisch systeem zijn betrokken bij emotie, motivatie, genot en het emotioneel geheugen.
Het limbische systeem is onderdeel van de grote hersenen.
Reukzintuig
- Kun je mee ruiken
- Geuren waarschuwen je voor gevaar
- Reukslijmvlies bestaat uit reukzintuigcellen, slijmklieren en steuncellen
- Reukzintuigcellen zijn langgerekte
gespecialiseerde zenuwuiteinden
- Geurreceptoren zorgen ervoor dat
er een impuls ontstaat.
Deze slide heeft geen instructies
Geurprikkels
Deze slide heeft geen instructies
Zintuigen
Prikkeldrempel en drempelwaarde:
Prikkel moet een bepaalde sterkte hebben voordat een zintuigcel kan reageren.
Sterkte die nodig is, noemen we drempelwaarde.
Deze slide heeft geen instructies
Smaakzintuig
- Om te proeven
- Proeven is samenspel van smaak en geurwaarneming
- Bij proeven blijft het niet; structuur en temperatuur belangrijke rol. Warme soep beter dan koude, krokante chips beter dan slappe chips
- Als je iets echt niet lust, kun je gaan kokhalzen, reflex
Deze slide heeft geen instructies
Smaakzintuig
- Smaakzintuig bestaat uit smaakzintuigcellen en zenuwvezels van drie hersenzenuwen:
1. tong-keelzenuw
2. aangezichtszenuw
3. zwervende zenuw
- Smaken proef je als ze in contact komen met vocht. Bij een droge tong proef je weinig.
Deze slide heeft geen instructies
Werking smaak
Deze slide heeft geen instructies
Waar proef je welke smaak?
Deze slide heeft geen instructies
Is het reukzintuig nodig om het verschil tussen aardbeien- en frambozenranja proeven?
Ja
Nee
Deze slide heeft geen instructies
Zintuigen in de huid
Tastzintuigen
Drukzintuigen
Pijnzintuigen
Warmte zintuigen
Koude zintuigen
Deze slide heeft geen instructies
Gevoelszintuig
- Kunnen we mee voelen
- Bewust worden van het feit dat je iets aanraakt
- Voelen doe je via je huid, je huid is één groot voelorgaan
- Miljoenen zintuigcellen; druk, pijn, warmte en kou
Deze slide heeft geen instructies
Deze slide heeft geen instructies
de zintuigen zitten in je
organen
oren, ogen, tong, neus
oren, ogen, tong, neus, huid
in je hersenen
Deze slide heeft geen instructies
Wat is de drempelwaarde bij een zintuig?
maximale sterkte om een prikkel waar te nemen door een zintuigcel
minimale sterkte om een prikkel waar te nemen door een zintuigcel
minimale verschil in een prikkel die je nog waar kan nemen
maximale verschil in een prikkel die je nog waar kan nemen
Deze slide heeft geen instructies
Zintuigcellen maken van prikkels...
Prikkels
Impulsen
Warmte
Geur
Deze slide heeft geen instructies
Wat is GEEN zintuig in je huid?
Warmte zintuig
Voelzintuig
Tastzintuig
Drukzintuig
Deze slide heeft geen instructies
Zintuigen reageren op ...
informatie
een impuls
een prikkel
dat waar je hersenen op willen reageren
Deze slide heeft geen instructies
Verdeel de zintuigen en ga in tweetallen uitzoeken welke ziekten/problemen er veel voorkomen (pathologie)
Aan de slag...
Deze slide heeft geen instructies