Aspecten van de vormgeving V2

• Beeldende vorming
• Middelbare school
• vmbo t, havo
• Leerjaar 1-6

Aspecten van de vormgeving

Een van de onderdelen waaruit een beeldend kunstwerk is opgebouwd, noemt je een beeldaspect. 

Een beeldaspect is eigenlijk een "beeldende truc" die een kunstenaar toepast om in zijn opzet te slagen. 

De belangrijkste beeldaspecten zijn: VLORK
Vorm, licht, Ordening (compositie), ruimte, kleur,
lijn/vlak, structuur/textuur.

Vorm

• Geometrisch (vierkant, cirkel, driehoek, rechthoek)
• Organisch (grillig van vorm, alsof het gegroeid is)
• Open of gesloten
• Ruimte innemend of ruimte veroverend
• statisch of dynamisch
• Symmetrisch of asymmetrisch
• Gestileerd, gedeformeerd, geabstraheerd.

Geometrisch

Organisch

3D Vorm

Open

Gesloten

3D Vorm

Ruimte veroverend

Ruimte innemend

3D Vorm

Symmetrisch

A-symmetrisch

3D Vorm

Statisch

Dynamisch

3D Vorm

Gestileerd

Gedeformeerd

3D Vorm

Gestileerd

(vereenvoudigd)

Geabstraheerd

(abstracter gemaakt)

Gedeformeerd

(uit elkaar gehaald en op een niet-natuurlijke manier aan elkaar gezet)

Licht 

Licht schept sfeer.

Het kan een voorstelling bijvoorbeeld gezellig, intiem, spannend of geheimzinnig maken.

Licht maakt vormen duidelijk.

Door de belichting kan je de aandacht op iets richten.

LICHT EN SCHADUW

Licht veroorzaakt schaduw. Door goed te kijken naar de schaduw, kun je zien waar het licht vandaan komt. Bij meer lichtbronnen zie je dus ook meer schaduw.

Eigen schaduw

op het onderwerp zelf

Slagschaduw

op de omgeving van het onderwerp

Soort schaduw

Meelicht, tegenlicht, zijlicht, strijklicht

Waar komt het licht vandaan?

Lichtrichting

doorvallend licht

glimlicht

Bijzonder licht

Clair obscur

= Sterk licht-donker contrast (dramatisch effect)

Clair obscur

Ordening (Compositie)

Compositie gaat over de manier waarop jouw tekening op het blad is geplaatst.

De belangrijkste, kleurigste, grootste vormen in een bepaalde richting.

We noemen dat de ordening van het geheel.

De richting of vorm die in een bepaalde compositie overheerst.

Driehoekscompositie

Horizontale Compositie

Verticale Compositie

Diagonale Compositie

Overall Compositie

Doorlopende Compositie

Symmetrische Compositie

A symmetrische Compositie

Statische Compositie

Dynamische Compositie

Ruimte

driemimensionaal

ruimtelijk

Perspectief

lijnperspectief

• eenpuntsperspectief
• tweepuntsperspectief
• driepuntsperspectief

verdwijnpunt

tweepuntsperspectief

driepuntsperspectief

Standpunt

• Ooghoogte
• Vogelperspectief
• kikkerperspectief

vogelperspectief

hoog standpunt

kikkerperspectief

laag standpunt

Atmosferisch perspectief

Voorgrond heldere kleuren, achtergrond vergrijsde kleuren

- vervaging

kleurperspectief

Voorgrond warme kleuren, achtergrond koude kleuren

Ruimte suggestie

Afsnijding, overlapping en verkleining

Coulissewerking

plans

scherptediepte

plasticiteit / plastisch

plat

omklapping

stapeling

Repoussoir

Verkorting

Pak een Tekenbak.
Maak foto's met: 1 punt- en 2 puntsperspectief, vogel-, kikkerperspectief en ooghoogte.
Pak er andere voorwerpen bij en maak foto's van : afsnijding, overlapping, verkleining, coulissewerking, repoussoir en verkorting.

Omklapping

Verkleining

Repoussoir

Stapeling

Coulissewerking

Kleur

Wat is kleur?

Kleur heeft een aantal eigenschappen: Toon: Soort. bijvoorbeeld rood. 

Helderheid: mate waarin het licht weerkaatst wordt.

Verzadiging: Hoeveelheid pigment in een kleur.

Vincent van Gogh, Caféterras bij nacht,1888, olieverf op doek

Primaire, secundaire, tertiaire kleuren

onverzadigd (+ zwart = verdonkeren), verzadigde/zuivere kleuren, onverzadigd (+ wit = verhelderen)

kleurcontrasten

tekenlokaal.weebly.com

Complementair contrast

Deze kleuren versterken elkaar, ze staan recht tegenover elkaar in de kleurencirkel.

de complementaire contrasten zijn: 

paars-geel 

rood-groen

blauw-oranje

Kleur tegen kleurcontrast

Dit contrast is het sterkst wanneer je felle, pure kleurvlakken tegen elkaar aan zet, zonder omtreklijnen.

Licht-donker contrast

• dit is het verschil tussen lichte en donkere kleuren  
  
• wit -zwart is het grootste contrast 
  
• je maakt kleuren donkerder of lichter door het bijmengen van zwart of wit
  

Warme en koude kleuren

warme kleuren: 

• zijn warm en gezellig 
  
• lijken dichterbij
  
• vormen een contrast met koude kleuren 

koude kleuren:

• zijn koel en rustig 
  
• lijken verder weg
  
• vormen een contrast met warme kleuren 
  

Koud–warm contrast

een warme kleur naast een koude kleur geeft een koud-warmcontrast

Kleurenfamilie

• dit zijn alle kleuren die uit dezelfde kleur zijn gemengd. Ze verschillen heel weinig van elkaar. Bijvoorbeeld alle kleuren rood. Maar ook roden en paarsen behoren tot dezelfde kleurenfamilie 

• kleuren in een kleurenfamilie hebben steeds één kleur gemeenschappelijk 

monochroom

kunst waarin slechts één kleur of tint
centraal staat.

optische kleurmenging

tint

zuivere kleur, gemengd met grijs

toon

zuivere kleur, gemengd met grijs

- Kies een primaire of secundaire kleur verf.
- Verdonker de verf in twee stappen.
- Verhelder de kleur ook in twee stappen.
- Kies een kleurcontrast. Zet er een kleur bij om dat contrast te krijgen.

Kies een foto uit HST 5 (modernisme).
Zet de foto hier neer en zet erbij welk kleurcontrast je ziet.

Verzadigde en onverzadigde kleuren:

De kleuren op de kleurencirkel zijn pure kleuren, de kleuren in hun zuiverste vorm.

Dit noemen we VERZADIGDE KLEUREN.

.

Als we een kleur aanpassen en ze vermengen met wit, zwart, grijs, noemen we dit ONVERZADIGDE KLEUREN.

Verhelderde en Verdonkerde kleuren

Als je wit bij een kleur mengt, dan ben je een kleur aan het verhelderen.

Als je zwart bij een kleur mengt, dan ben je kleur aan het verdonkeren.

Verzadigde kleuren:         Kleuren in hun zuiverste vorm, pure kleuren

Onverzadigde kleuren:    Kleuren vermengd met wit, grijs of zwart

Verhelderde kleuren:       Kleuren waaraan meer wit is toegevoegd

Verdonkerde kleuren:      Kleuren waaraan meer zwart is toegevoegd