Poëzieweek 2026

• newEditor
• Nederlands
• Secundair onderwijs

Poëzieweek en gedichtendag

• 29 januari tot 4 februari

• Thema - Metamorfose

• Metamorfose is overal

  • in de natuur,

  • in ons lichaam,

  • in de samenleving

Wat is een metamorfose?

- Een verandering

- Een transformatie

- Een omvorming

vb. van rups tot vlinder, van dag naar nacht, van woord naar gedicht, van gedicht naar beeld

Wat zie je?

Slide text

Bedenk een krantenkop voor dit beeld.

1

minute

00

second

add30s

Wat betekent vrijheid?

• Schrijf elk één woord op het bord vooraan in de klas

• Is dit voor iedereen hetzelfde?

• Verschilt dit van plaats tot plaats?

Kleine gebaren kunnen een groot verschil maken

• We verdelen de klas in 2 groepen:

  • één groep leest het verhaal van Rosa Parks, één groep leest het verhaal van Malala Yousafzai

  • Jullie stellen de beide personen voor aan elkaar

Kleine gebaren kunnen een groot verschil maken

• Rushopdracht: Jullie stellen in groep de personen voor aan elkaar

• Wie is deze persoon?

• Waar speelt dit zich af?

• Welke gebeurtenissen leiden tot het protest?

  • Wees volledig!

• Hoe voeren ze protest?

15

minute

00

second

add30s

Rosa Parks

• Verenigde Staten - 1913

• Zwarte mensen werden gezien als minder belangrijk en minder goed dan witte mensen.

  • Jim Crow-wetten in zuiden VS tot 1965

  • Rassenscheiding (in scholen, op de bus, relaties, parken, toiletten, etc.)

• Protest:

  • Rosa moest plaats op bus afstaan aan witte man - ze weigerde

• Bleef vechten voor gelijkheid, vrouwenrechten, etc.

• Ze kreeg verschillende prijzen

Malala Yousafzai

• Pakistan - ° 1997

• Opgegroeid onder regime van taliban

  • Duidelijk verschil tussen rechten jongens en meisjes:

    • meisjes trouwen i.p.v. naar school gaan

    • hun hele lichaam bedekken

    • mochten niet alleen buiten

• Protest:

  • interview op televisiezender

  • blog - Gul Makai

• Kreeg Nobelprijs voor de Vrede

Bedenk zelf een klein gebaar

dat een grote impact kan hebben

Vraaggesprek

Bespreek de volgende vragen in de klas

Wanneer voelden jullie zich ooit 'eigenwijs', of durfden jullie iets te doen dat tegen de stroom inging?

Voor welk onrecht zouden jullie

op straat komen om te protesteren?

Stellingenspel

• Iedereen stelt zich recht

• Je luistert naar de stellingen die de leerkracht voorleest

• Ga je akkoord? Ga achteraan in het lokaal staan

• Ga je niet akkoord? Ga vooraan in het lokaal staan

Stellingenspel --> afprinten

Gedicht - Ik ben een eigenwijs meisje in Iran

Ik ben een eigenwijs meisje in Iran

Ik draag de verplichte hoofddoek niet

Ik doe hem op een stok en verbrand hem

Ik voel mijn haren in de wind

Ik protesteer in de straten van mijn land

Ik vecht

Ik ga door

Ik moet vluchten

Ik ben de enige hoop

Ik breng het leven en de vrijheid naar mijn land

Mijn land, mijn volk heeft mij nodig

Ik, een eigenwijs meisje uit Iran

• Azar Tishe

Wie is Azar Tishe?

• Een Koerdisch-Perzische schrijfster en dichter uit Iran.

• In haar werk staan liefde, zelfontdekking en het leven als vrouw in een vreemd land centraal

• 2004 --> Eerste gedichtenbundel 'Reiziger'

  • Iraanse dichttradities weerklinken

  • Thema’s als reizen, heimwee en herinnering komen aan bod

• Werkt vaak samen met andere kunstenaars --> Haar poëzie verbindt mensen en werelden met elkaar

Vraaggesprek

Bespreek de volgende vragen in de klas

Waarover gaat dit gedicht?

Wie is de ik-persoon in het gedicht?

Gaat het over één meisje of een symbool voor velen?

Welke gevoelens herken je?

Kijk naar de vorm van het gedicht. De dichter gebruikt korte, krachtige zinnen, veel herhaling en witregels.

Wat doet dat met jou, als lezer?

Gedicht eventueel nog eens herlezen.

Waarom begint het gedicht met 'Ik ben een eigenwijs meisje IN Iran' en eindigt het met '... uit Iran'.

Hoe past dit gedicht in de context van protest en verzet?

Situatie in Iran - 2025

--> Vrouwen moeten zich verplicht bedekken.

--> Vrouwen en mannen zitten gescheiden in de bus.

--> Vrouwen mogen niet om scheiding vragen als er geen geldige reden voor is.

Wat weet je van de situatie in Iran?

- Sinds 1979 worden vrouwenrechten onderdrukt wegens de wetgeving

vb. Verplichte hijab, losse kledij voor vrouwen

- Zedenpolitie: Deze

Hoe kunnen we hierin een metamorfose herkennen?

Nogmaals uitleggen wat een 'metamorfose' juist is.

- Transformatie, omvorming, verandering,...

Denk je dat kunst zoals poëzie, muziek of beeld echt iets kunnen veranderen in de wereld?

Wat raakt jou persoonlijk het meest in het gedicht?

Is deze afbeelding voor jullie nu duidelijker?

Komt deze op een andere manier binnen?

Slide text

Persepolis

Wil je het thema van het gedicht verder uitdiepen, dan kan je de graphic novel Persepolis van Marjane Satrapi gebruiken. Daarin vertelt Satrapi op een heel persoonlijke en indringende manier hoe het is om op te groeien in Iran tijdens en na de revolutie. Je kan de leerlingen een fragment tonen uit het boek of de trailer van de verfilming laten zien. Dit kan meteen ook een opstap zijn naar een extra creatieve opdracht: laat de leerlingen zelf een korte graphic novel maken, waarin ze met beeld en tekst een eigen verhaal vertellen rond vrijheid, verzet of hoop

Gezamenlijk deel lezen / Trailer laten zien

Slide text

Creatieve opdracht Opdracht zelf een verhaal schrijven aan de hand van chat gpt

Schrijf zelf een kortverhaal en vorm dit om naar