De overheid

• ECOR
• Secundair onderwijs

De overheid

Hier wordt gepolsd naar de voorkennis. Is er nog iemand die nog iets weet van het leerpad?

Filmpje laten bekijken om de indeling van België aan te tonen.

Wat doet de overheid

1. Organiseert de samenleving:

        zorgt voor goederen en diensten zoals wegen, onderwijs,              gezondheidszorg, politie, leger en justitie,... 

    2. ze herverdeelt de inkomens zodat iedereen een                                   menswaardig leven kan leiden.

Wie is de overheid

verschillende niveaus:

• de centrale overheid: de federale overheid en de RSZ
  
• de regionale overheid: de Vlaamse, Waalse of Brusselse overheid
  
• de lokale overheden: de gemeenten en de provincies

• de Europese Unie (EU)

Voorbeelden overlopen maar niet te lang bij stilstaan.

Soort overheid

• Wie kiest de overheid?
• uitgebreide overheid: veel taken

                             veel geld voor nodig

                                                     betalen van belastingen en RSZ

Wie bepaalt wie in de regering zit: wij (grotendeels)

onze overheid heeft veel taken: onderwijs, gezondheid, infrastructuur...

belastingen: op ons loon, btw

Sociale zekerheid: wordt afgetrokken van ons loon

Beslissingen worden genomen door te discussiëren, meerderheid beslist.

1. Gemeenten & steden
2. Provincie
3. Overheid
4. Gemeenschap

1. Gemeenten en steden
2. Provincie
3. Overheid
4. Gemeenschap

1. Gemeenten en steden
2. Provincie
3. Overheid
4. Gemeenschap

Wie wordt bedoeld met de lokale overheid?

1. De EU
2. De Vlaamse overheid
3. De provincies
4. De gemeenten en provincies

Welke overheid zet het rampenplan in werking bij een overstroming?

1. De federale overheid
2. De vlaamse overheid
3. De gemeenten
4. De provincies

0

Waarom betalen we belastingen?

1. Belasting is wat we betalen voor een beschaafde samenleving.
2. We betalen belastingen om de rijken nog rijker te maken.
3. We betalen belastingen omdat nu eenmaal niets zeker is, behalve dood en belastingen.

Is volgende uitspraak juist of fout?

In Europa zijn de meeste mensen voorstander van een zo klein mogelijke overheid. Dit betekent dat de overheid enkel moet zorgen voor je veiligheid en voor de bescherming van je eigendom.

1. Juist
2. Fout

Iedereen moet zelf genoeg sparen voor zijn pensioen tijdens de periode dat hij of zij werkt.
Eens je met pensioen bent, moet je van je spaargeld kunnen leven zonder dat de overheid je helpt.

😒🙁😐🙂😃

Iedereen moet zelf een verzekering afsluiten om zijn ziekenhuiskosten te kunnen betalen. Het is niet aan de overheid om daarvoor te zorgen.

😒🙁😐🙂😃

Als iemand zijn job verliest, moet de overheid zorgen voor een werkloosheidsuitkering.

😒🙁😐🙂😃

Als je job verliest, heb je recht op een werkloosheidsuitkering. Het is wel maar normaal dat dit beperkt is in de tijd.

😒🙁😐🙂😃

Iemand die niet gewerkt heeft, heeft geen recht op pensioen.

😒🙁😐🙂😃

Inkomsten en uitgaven van de overheid

Inkomsten

De inkomsten komen vooral uit:

• belastingen
• sociale bijdragen

Maar er zijn ook andere inkomsten:

• erfbelasting: belasting op een erfenis wanneer iemand sterft.
• registratiebelasting: wanneer je een huis of grond koopt moet je ook belasting betalen.

Soorten belastingen

• Personenbelasting: betaal je op je inkomen (loon)
  
• Vennootschapsbelasting: ondernemingen moeten deze belasting betalen op hun winst.
  
• btw: belasting die je betaalt wanneer je iets koopt
• accijnzen: vorm van belasting dat je betaalt op alcohol, tabak en brandstof.

Sociale bijdragen 

• Wat: maakt de gezondheidszorgen betaalbaar

• werkgeversbijdrage: voor elke persoon dat een bedrijf in dienst neemt betaalt hij bijdrage voor de sociale zekerheid.
  
• Werknemersbijdrage: bij elke werknemer wordt er 13,07% in mindering gebracht op zijn loon.
  

Uitgaven

Minimale overheid	Uitgebreide overheid
- algemeen bestuur - openbare orde - defensie	- algemeen bestuur - openbare orde - defensie + - sociale bescherming (pensioen, werkloosheidsuitkering, kindergeld...) 1/3 van de uitgaven - Gezondheid, cultuur, onderwijs, huisvesting, milieu...

De begroting

Wat is de begroting?

Dit is een overzicht van de inkomsten en de uitgaven van de overheid.

Elke inkomst en uitgave heeft een invloed op:

• de koopkracht van de bevolking: hoeveel kan je kopen met je loon.
  
• de populariteit van de overheid
  
• het begrotingsresultaat: ideaal --> inkomsten >uitgaven.
  

       In werkelijkheid: uitgaven > inkomsten

Hoe noemen we de belasting die werknemers betalen op hun inkomen?

1. Venootschapsbelasting
2. taksen
3. Sociale zekerheid
4. Personenbelasting

Meer dan 1/3 van de uitgaven van de overheid gaat naar sociale zekerheid.

1. Waar
2. Niet waar

Je nettoloon =
brutoloon - belastingen - RSZ

1. Waar
2. Niet waar

Welk vervangingsinkomen ontvang je van de overheid wanneer je te oud bent om te werken?

Het overzicht van de inkomsten en uitgaven van de overheid noemt men

1. het budget
2. de overzichtsbalans
3. de begroting
4. het gat in de begroting

Hoe noemt men de belasting die je moet betalen bij de aankoop van een huis of grond?

1. erfbelasting
2. registratiebelasting
3. personenbelasting
4. accijnzen

Hoe heet de belasting die een bedrijf betaalt op haar winst?

1. Personenbelasting
2. btw
3. vennootschapsbelasting
4. registratiebelasting

Wat is geen uitgave van de sociale zekerheid?

1. pensioenen
2. het loon van een werknemer
3. werkloosheidsuitkering
4. ziekteuitkering

Als je iets koopt in de winkel betaal je daar ook belasting op. Hoe heet die belasting?

Wat is geen uitgave van de overheid

1. het loon van leerkrachten
2. wapens voor het leger
3. het loon van een advocaat
4. het loon van een rechter