VSO Gouden Weken - Deel 3: Onze klas, onze afspraken!
Lesduur is: 35 minIntroductie
Instructies
De eerste weken van het schooljaar – de Gouden Weken – zijn bepalend voor het creëren van een fijne, veilige sfeer in de groep. Leerlingen verkennen elkaar, de docent en de regels. In deze periode worden de normen en waarden van een groep bepaald. De docent speelt in deze fase een belangrijke rol. Hoe maak je nu samen met kinderen een goede start van het schooljaar? En hoe stimuleer je een positieve groepsvorming waar je een jaar lang plezier van hebt?
Deel 2: elkaar (weer) beter leren kennen en
Deel 3: klassenafspraken maken over hoe we het samen willen doen dit jaar.
Deze drie delen dragen samen bij aan een positieve en groepsdynamische start maken van het schooljaar.
Werkvormen
Klassikale introductie, interview, presenteren, ‘wie is het?’, stemmen, dialoogvoering, overleg, afspraken maken.
Benodigdheden / voorbereiding
• Pen en papier voor iedere leerling
Kennis:
De leerlingen...
… leert terugblikken op de vakantie
… leert wat een ander heeft meegemaakt tijdens de zomervakantie
… leert zijn klasgenoten beter kennen
… leert het verschil tussen regels en afspraken
… maakt kennis met de regels van de school
… leert wat hij zelf belangrijk vindt in de klas m.b.t. omgangsvormen
… leert wat anderen belangrijk vinden in de klas m.b.t. omgangsvormen
Vaardigheden:
… reflecteren op de zomervakantie
… oefenen met het delen van ervaringen
… oefenen met het interviewen van de ander
… oefenen met een mening vormen
… oefent met mening onderbouwen
… oefent met samen afspraken maken
Houding:
Reflectief, respectvol, nieuwsgierig, actief en open.
Burgerschap
Met deze les werk je aan de actuele burgerschapskerndoelen:
- 18A: de school stimuleert sociale en maatschappelijke competenties van leerlingen
- 19B: De leerling verkent en reflecteert op hoe die kan omgaan met diversiteit in de samenleving.
- 20B: De leerling verkent en reflecteert op mogelijkheden om democratisch te handelen.
- 20B: De leerling verkent en reflecteert op mogelijkheden om bij te dragen aan de samenleving.
Onderdelen in deze les
Deel 3: Onze klas, onze afspraken!
Hoe krijg je zo aan het begin van het jaar alle neuzen dezelfde kant op? En hoe raakt iedereen overtuigd van dezelfde missie? In dit deel ga je aan de slag met je persoonlijke mening en de meningen over regels en afspraken van je leerlingen. Alleen samen kun je goed afspraken voor jullie groep bedenken.
Mijn verhaal :)
Begin met het vertellen van een persoonlijk verhaal waarin duidelijk wordt wat jouw mening over ‘positief gedrag’ is. Denk aan een moment waarop iemand iets deed voor jou, wat veel voor je betekend heeft (dit kan uiteraard ook een klein gebaar zijn geweest, wat veel indruk heeft gemaakt!). Of een verhaal waar je iemand iets goeds zag doen, of juist niet. Let er wel op dat je je verhaal positief vertelt. Vertel geen lelijke dramatische verhalen, houd het luchtig.
Gebruik de slide voor een leuke quote of foto, om je verhaal te illustreren.
Schoolregels
Vraag de leerlingen wat ze van de cartoon vinden. Bespreek met de klas welke regels er zijn op school. Welke zijn er op de hele school en welke zijn er voor in de klas.
Wat vinden de leerlingen van de regels? Kunnen ze voor alle regels bedenken waarom ze er zijn? Zijn er regels die misschien niet hoeven? Zorg voor een klassikaal dialoog.
Regel of afspraak?
Leg de leerlingen uit wat het verschil is tussen een regel en een afspraak. Sommige regels gelden op school voor alle klassen, maar afspraken kunnen we zelf maken in de klas.
Hoe willen we met elkaar omgaan? Afspraken maak je samen!
De een houd van een beetje drukte terwijl de ander juist rust nodig heeft. Hoe doe je dat samen in de klas?
Leg aan de klas uit dat het altijd belangrijk is om een goed balans te hebben zodat iedereen zich fijn voelt. Je kunt niet altijd allemaal je zin krijgen helaas. Leg ook uit dat sommige afspraken gelden voor sommige leerlingen. Niet iedereen is hetzelfde.
Probeer ook uit te leggen dat je in een klas moet leren dat wat voor de één geldt, niet voor de ander hoeft te gelden. Niemand wordt voorgetrokken, iedereen wordt gelijk behandeld, maar iedereen heeft wel andere behoeftes om goed te kunnen leren.
Wat heb jij nodig om goed en fijn te kunnen leren?
Laat iedereen minimaal twee afspraken bedenken en opschrijven die zij zelf belangrijk vinden.
Haal op wat iedereen belangrijk vindt en schrijf mee op het bord. Hebben we voorwaarden of afspraken die misschien op elkaar lijken die we kunnen samenvoegen? En wat hebben we nog niet?
Denk aan:
- Taalgebruik
- Bewegen in de klas
- Muziek en geluiden
- Pauzes
- Ruzies oplossen
- Elkaar helpen
- Na schooltijd
Let op! Zorg ervoor dat de afspraken positief geformuleerd worden! Niemand vindt het leuk als het een lijst met verboden wordt, probeer altijd het gedrag wat je juist wél wil zien te formuleren.
Maak tot slot een mooie lijst met klassenafspraken!
Pak de eerstvolgende les deze afspraken er weer bij.
Ga in gesprek met de klas over elke afspraak. Het doel is acceptatie! Vul eventueel dingen aan en maak het concreet. Vergeet je eigen mening als leerkracht niet!
Vraag of iedereen alles goed heeft begrepen en het er nog steeds mee eens is. Eénmaal andermaal... verkocht!
Met deze set afspraken gaan jullie het jaar beginnen. Maak duidelijk dat je altijd openstaat voor veranderingen, maar geef ook aan dat jij de gemaakte afspraken serieus neemt. Wie zich er niet aan houdt, krijgt dit ook te horen!
Veel plezier dit schooljaar samen!
Nu hebben jullie samen terug geblikt op de vakantie, elkaar (weer) wat beter leren kennen en besproken hoe jullie samen het nieuwe jaar in willen gaan en hier afspraken of gemaakt.
Natuurlijk zijn er nog veel meer leuke opdrachten die je kunt doen tijdens de Gouden Weken om te werken aan jullie groepsdynamiek.
De Week tegen Pesten staat al om de hoek en vervolgens komt de Week van Respect er ook weer aan! Willen jullie nog verder met groepsvorming en inclusiviteit? Doe dan onze les: Alles Inclusief.
Veel plezier dit schooljaar!