Deelnemingsvormen en hun verschillen
Deelnemingsvormen en hun verschillen
Lesdoel
Aan het einde van deze les ken je de verschillende varianten van deelnemingsvormen en begrijp je de verschillen.
Je kunt deelnemingsvormen herkennen aan de hand van casussen.
Wat weet je al over de verschillende deelnemingsvormen?
Waarom deelnemingsvormen en voorwaarden
Zowel misdrijven als overtredingen
Iedereen die een wezenlijke bijdrage levert aan een misdrijf strafrechtelijk aansprakelijk kan worden gesteld
Voorwaarden voor strafbaarheid zijn: Een strafbaar feit, dubbel opzet (op het feit en de bijdrage) en actieve betrokkenheid.
Dit betekent opzet op de eigen bijdrage én opzet op het uiteindelijke delict.
Vormen deelnemingsvormen
Doen plegers
Daders
Medeplichtigen
Medeplegers
Uitlokking
Belangrijkste verschillen
Doen plegen Art 47 lid 1 sub 1 Sr
Iemand laat een strafbaar feit plegen door een ander. Zelfde straf als dader.
Initiatiefnemer= doen pleger maar voert zelf geen handeling uit.
De ander, uitvoerder, is vaak niet strafbaar te stellen door ontoerekeningsvatbaar of leeftijd (ouder-kind)
Uitvoerder (feitelijke dader) vaak niet bewust.
Voorbeeld: Een ouder die een jong kind laat stelen, of een werkgever die een onwetende werknemer onveilige handelingen laat verrichten (Injectie).
De daadwerkelijke dader.
Daders Art 47 lid 1 sub 1 Sr
Belangrijkste verschillen
Medeplegen Art 47 lid 1 sub 1 Sr
Samen plegen
Gezamenlijk plan
Bewust
Directe deelnemingsrol
Volledig en nauw samenwerken
vaak fysiek aanwezig maar hoeft niet!
Gelijkwaardige dader
Zelfde straf als dader.
Medeplichtig Art 48 Sr
Indirecte deelnemingsrol
Kan voorafgaan of tijdens het strafbaar feit
Bieden van gelegenheid middelen of inlichtingen
Ondergeschikte rol
Opzettelijk behulpzaam zijn, bijvoorbeeld op de uitkijk staan bij een inbraak
Straf vaak 1/3e lager
Belangrijkste verschillen
Uitlokking Art 47 lid 1 sub 2 Sr
Opzettelijk iemand bewegen een strafbaar feit te plegen.
Uitlokker = Intellect bedenker
Uitvoerder= Materiele dader
Giften of beloften
Misbruik van Gezag
Geweld, bedreiging, misleiding
(strafvermindering voor uitvoerder)
Als de uitlokker wel middelen (zoals geld of een wapen) heeft aangeboden, maar de ander besluit uiteindelijk geen misdrijf te plegen, is de uitlokker alsnog strafbaar. Dit heet de 'poging tot uitlokking', strafbaar gesteld in artikel 46a Sr.
In tegenstelling tot doen plegen, is de persoon die de daad feitelijk uitvoert (de uitgelokte) bij uitlokking wél strafbaar.
Nog meer verschillen op een rijtje
Uitlokking vs. Doen plegen: Bij doen plegen is de uitvoerder een "onwetende" of ontoerekeningsvatbare tussenpersoon. Bij uitlokking weet de uitvoerder wat hij doet.
Uitlokking vs. Medeplegen: Medeplegen vereist nauwe en bewuste samenwerking (fysieke bijdrage). Uitlokking richt zich op het aanzetten tot, zonder dat de uitlokker per se bij de uitvoering aanwezig is.
Uitlokking vs. Medeplichtigheid: Bij uitlokking ontstaat het plan door de uitlokker. Bij medeplichtigheid (art. 48 Sr) bestaat het voornemen tot het misdrijf al bij de pleger; de medeplichtige helpt slechts
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.
Schrijf 2 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Wat vonden jullie van de les? Geef 1 tip en 1 top!
Zijn onze lesdoelen behaald?