cross

M2: 1,1 Machtige mannen in de Republiek

Welkom in de geschiedenisles!
1 / 35
volgende
Slide 1: Tekstslide
GeschiedenisMiddelbare schoolmavoLeerjaar 1

In deze les zitten 35 slides, met interactieve quizzen, tekstslides en 2 videos.

time-iconLesduur is: 45 min

Onderdelen in deze les

Welkom in de geschiedenisles!

Slide 1 - Tekstslide

https://www.nemokennislink.nl/publicaties/de-gouden-eeuw/

Slide 2 - Tekstslide

M2A

Slide 3 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Wat gaan we doen vandaag?
  • Lesdoelen
  • Waarom geschiedenis
  • Machtige mannen in de Republiek
  • Opdrachten 
  • Afsluiting  

Slide 4 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Wat gaan we doen vandaag?
  • Lesdoelen
  • Herhaling
  • Machtige mannen in de Republiek
  • Opdrachten 
  • Afsluiting  

Slide 5 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Lesdoelen
Aan het eind van deze les:

  • Je kunt uitleggen waarom je geschiedenis op school krijgt.

  • Je kunt uitleggen hoe de Republiek werd bestuurd.

  •  Je kunt uitleggen wat er gebeurde gedurende het Rampjaar van 1672 en welke gevolgen deze had.




Slide 6 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Raadspensionaris
A
opperbevelhebber Staatse leger
B
hoofd van Staten-Generaal
C
benoemt regenten
D
bepaalt militair beleid

Slide 7 - Quizvraag

Deze slide heeft geen instructies

In de Republiek:
A
Hadden de gewesten weinig te vertellen en was de Staten-Generaal erg machtig.
B
Nam de stadhouder alle belangrijke beslissingen en gaf de Staten-Generaal hem advies.
C
Waren de gewesten erg zelfstandig, maar namen ze ook beslissingen samen in de Staten-Generaal.
D
Werden alle belangrijke beslissingen in de vergaderingen van de gewesten genomen.

Slide 8 - Quizvraag

Deze slide heeft geen instructies

Verbind de 4 beslissingen aan de juiste staten.
In Friesland zijn te weinig boeren. Wie daar dit jaar een boerderij begint, krijgt gratis een stuk grond.
De Republiek verklaart de oorlog aan Engeland.
De dijk bij het dorp Alblasserdam wordt verhoogd.
Het leger heeft te weinig soldaten. We sturen mensen naar Duitsland om daar soldaten te huren.
Staten-Generaal
Gewestelijke staten

Slide 9 - Sleepvraag

Deze slide heeft geen instructies

Waarom krijg je het vak geschiedenis op school?

Slide 10 - Open vraag

Deze slide heeft geen instructies

Waarom geschiedenis?

Slide 11 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Waarom geschiedenis?
Door de geschiedenis te leren begrijp je de wereld om je heen beter!

Slide 12 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Gouden Eeuw

Slide 13 - Woordweb

Deze slide heeft geen instructies

Slide 14 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies










LB blz. 7

Slide 15 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Regenten





  • Het bestuur van de gewesten en steden in de Republiek der zeven verenigde Nederlanden was in handen van regenten.
  • Regenten zijn een kleine groep zeer rijke families

Slide 16 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies


Van vader op zoon


  • Veel regentenfamilies probeerden de mooie banen in hun eigen of bevriende families te houden.
  • Zo erfden kinderen al op jonge leeftijd titels of kregen ze voorrang bij banen op basis van hun achternaam.




Gerard Bicker was een zoon van Andries Bicker, een van de machtigste koopmannen uit Amsterdam. Gerard had een goed leven. Hij hoefde dankzij de macht en rijkdom van zijn vader niet echt heel hard te werken. Hij zou zo'n 220 kilo hebben gewogen en werd in de volksmond ook wel "de dikke Bicker" genoemd.

Slide 17 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

De gewesten
7 gewesten
Zeeland, Holland, Utrecht,
Gelderland, Overijsel,
Groningen, Friesland

  • De Republiek der zeven verenigde Nederlanden

Slide 18 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies


De Staten-Generaal



  • Elk van de zeven gewesten had een eigen bestuur: de gewestelijke staten
  • Zij namen vooral beslissingen die hun eigen gewest aangingen.
  • Beslissingen die voor de hele Republiek belangrijk waren, werden genomen in de Staten-Generaal: de vergadering van alle gewestelijke staten bij elkaar
  • De voorzitter/leider van de Staten-Generaal was de raadspensionaris
  • de Stadhouder (oranje) leidde het leger en de vloot. 



Een andere belangrijke functie in de Republiek was de stadhouder. Dit waren sinds Willem van Oranje altijd de Prinsen van Oranje. In de Republiek werd dan ook zijn zoon Maurits de eerste stadhouder.

De stadhouder had hoge militaire functies: hij was kapitein-generaal van het leger en admiraal-generaal van de vloot.

Officieel was de stadhouder in dienst van de Staten-Generaal, maar wie de baas was, was niet altijd even duidelijk....

Slide 19 - Tekstslide

Film Michiel de Ruyter
Staten-Generaal
Gewestelijke staten
Legeraanvoerder
Voorzitter Staten-Generaal
Regenten
Raadspensionaris
Stadhouder
Vertegenwoordigers 7 gewesten

Slide 20 - Sleepvraag

Deze slide heeft geen instructies

Van Oldenbarnevelt






  • De Republiek is in oorlog met Spanje  sinds 1568.   De schelde werd afgesloten door de Nederlanders.
  • Na bijna 40 jaar vechten besloten de Nederlanders en de Spanjaarden wapenstilstand te tekenen: het Twaalfjarig bestand. (1609-1621).
  • Hierom wilde Raadspensionaris Johan van Oldenbarnevelt bezuinigen op het leger, het geld kon beter besteed worden aan de handel en het aflossen van schulden.
  • Stadhouder Maurits (opvolger van zijn vader: Willem van Oranje) was het daar niet mee eens, een grote vloot en een sterk leger was noodzakelijk volgens hem. Hij kreeg ruzie (over meerdere onderwerpen) met Van Oldenbarnevelt en het lukte Maurits om deze in 1619 te laten onthoofden op grond van landverraad.

Slide 21 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Slide 22 - Video

Deze slide heeft geen instructies

Eerste stadhouderloze tijdperk








  • In 1650 overleed de stadhouder Willem II
  • Met de Vrede van Münster (1648) vroegen veel regenten zich af of er nog nodig was een stadhouder aan te stellen. --> men ging verder zonder stadhouder. (Eerste stadhouderloze tijdperk, 1650 - 1672/1675)
  • Na spanningen met Engeland wordt de vloot versterk door raadspensionaris de Witt, in 1667 brak er een oorlog uit met de Engelsen, deze werd onder leiding van Michiel de Ruyter gewonnen door de Nederlanders.

Slide 23 - Tekstslide

film Michiel de Ruyter
Rampjaar 1672









  • In 1672 werd opnieuw de Republiek aangevallen door de Engelsen, dit maal hadden deze hulp van de Fransen en twee Duitse legers. Het land werd dus vanaf drie kanten aangevallen.

Slide 24 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

De moord op de gebroeders de Witt









  • Hoewel Michiel de Ruyter wederom de Engelse vloot wist te verslaan was het landleger te zwak om zowel de Fransen als de Duitsers tegen te houden. 
  • Raadspensionaris Johan de Witt kreeg de schuld hiervan, deze had te weinig geïnvesteerd in het landleger volgens sommige. Zowel Johan de Witt als zijn broer, Cornelis de Witt, werden door een woedende menigte de Gevangenenpoort uit gesleurd en gelyncht.

De lijken van de gebroeders De Witt door Jan de Baen (1672-1675)

Slide 25 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Slide 26 - Video

Deze slide heeft geen instructies

Het Rampjaar (1672)










  • Door de dijken in Holland door te steken wisten de Hollanders een verovering door de Fransen te voorkomen.
  • Het Rampjaar was bewijs voor vele dat men weer een stadhouder nodig had. En wie anders dan dat een Oranje die rol kon vervullen.

Slide 27 - Tekstslide

https://www.youtube.com/watch?v=LrJlH1U5ZWg






LB blz. 9

Slide 28 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Opdrachten
Paragraaf 1,1: Machtige mannen in de Republiek
Lees eerst de teksten!
Opdrachten: 1, 2, 3, 5, 6, 7, 10
LB blz. 8 en 9
WB blz. 7 en 11

Klaar? Maak opdracht 11 en 12.
Niet klaar? Zet dit in je planning voor de volgende les!

timer
5:00

Slide 29 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Afsluiting
Aan het eind van deze les:

  • Je kunt uitleggen waarom je geschiedenis op school krijgt.

  • Je kunt uitleggen hoe de Republiek werd bestuurd.

  • Je kunt uitleggen wat er gebeurde gedurende het Rampjaar van 1672 en welke gevolgen deze had.





Slide 30 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Fijne dag!

Slide 31 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Welk antwoord is waar?
A
De raadspensionaris en de stadhouder waren allebei regenten
B
Ze waren allebei geen regenten
C
De stadhouder en de raadspensionaris waren de enige regenten
D
Alleen de raadspensionaris was regent

Slide 32 - Quizvraag

Deze slide heeft geen instructies

Waarom noemen we 1672 het rampjaar?
A
Engeland viel de Republiek binnen
B
De gebroeders de Witt werden vermoord door een mensenmassa
C
Duitsland viel de Republiek binnen
D
Frankrijk viel de Republiek binnen

Slide 33 - Quizvraag

Deze slide heeft geen instructies

Welk land was niet een betrokken bij het Rampjaar in 1672?
A
Duitsland
B
Engeland
C
Frankrijk
D
Spanje

Slide 34 - Quizvraag

Deze slide heeft geen instructies

Wat gebeurde er niet tijdens het rampjaar (1672)?
A
Oorlog met de Engelsen
B
Oorlog met de Fransen
C
De moord op de gebroeders De Witt
D
Het afzetten van de stadhouder

Slide 35 - Quizvraag

Deze slide heeft geen instructies