6.1 lading en spanning

• Natuurkunde
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 3

6.1 Lading en spanning

Lesdoelen:

- Uitleggen hoe statische elektriciteit kan ontstaan.

- Enkele praktische voorbeelden van statische elektriciteit noemen.

- Uitleggen dat gelijke lading afstoot en ongelijke aantrekt.

De geschiedenis van elektriciteit

<a href="https://schooltv.nl/video/de-geschiedenis-van-elektriciteit-het-verschijnsel-elektriciteit-was-al-bij-de-oude-grieken-bekend/">https://schooltv.nl/video/de-geschiedenis-van-elektriciteit-het-verschijnsel-elektriciteit-was-al-bij-de-oude-grieken-bekend/</a>

Wat is statische elektriciteit?

<a href="https://www.youtube.com/watch?v=JXQLYgNWp1Q">https://www.youtube.com/watch?v=JXQLYgNWp1Q</a>

Opbouw atoom

<span style="font-weight:bold;color:rgb(236, 72, 77)">Proton</span><div><div><ul><li><span style="color:rgb(28, 8, 82)">Kern</span></li><li><span style="color:rgb(28, 8, 82)">Positief geladen<br /></span></li><li><span style="color:rgb(28, 8, 82)">Kan niet verplaatsen</span><br /></li></ul></div></div>

<span style="font-weight:bold;color:rgb(28, 8, 82)">Neutron</span><div><ul><li><span style="color:rgb(28, 8, 82)">Kern<br /></span></li><li><span style="color:rgb(28, 8, 82)">Niet geladen<br /></span></li><li><span style="color:rgb(28, 8, 82)">Kan niet verplaatsen</span><br /></li></ul></div>

<span style="font-weight:bold;color:rgb(33, 77, 208)">Elektron</span><div><ul><li>Negatief geladen<br /></li><li>Kan verplaatsen<br /></li></ul></div>

Vrije elektronen in geleider

<a href="https://youtu.be/yWEQTbfgDYM">https://youtu.be/yWEQTbfgDYM</a>

Statische elektriciteit

<a href="https://phet.colorado.edu/sims/html/john-travoltage/latest/john-travoltage_en.html">https://phet.colorado.edu/sims/html/john-travoltage/latest/john-travoltage_en.html</a>

Wrijf de voet over de grond en raak de deurknop aan

Statische elektriciteit - lading

Te veel elektronen

<span style="color:rgb(28, 8, 82)">Te <span style="font-weight:bold">veel elektronen</span></span><div><span style="color:rgb(28, 8, 82)"><b>Negatieve</b> lading</span><br /></div>

Te weinig elektronen

<div><span style="color:rgb(28, 8, 82)">Te <span style="font-weight:bold">weinig elektronen</span></span><br /></div><div><span style="color:rgb(28, 8, 82)"><b>Positieve </b>lading</span><br /></div>

Elektronen - Protonen gelijk

<div><span style="color:rgb(28, 8, 82)"><span style="font-weight:bold">Evenveel</span> elektronen</span><br /></div><div><span style="color:rgb(28, 8, 82)">als protonen</span></div><div><span style="color:rgb(28, 8, 82)"><span style="font-weight:bold">Geen lading</span> (neutraal)</span></div>

Gevaren statische elektriciteit

<a href="https://www.youtube.com/watch?v=IdcPeW1XwKs">https://www.youtube.com/watch?v=IdcPeW1XwKs</a>

Statische elektriciteit - afstoten

Gelijke ladingen stoten elkaar af

Statische elektriciteit - aantrekken

Ongelijke ladingen trekken elkaar aan

Aantrekken - afstoten

<a href="https://phet.colorado.edu/sims/html/balloons-and-static-electricity/latest/balloons-and-static-electricity_en.html">https://phet.colorado.edu/sims/html/balloons-and-static-electricity/latest/balloons-and-static-electricity_en.html</a>

Wrijf de ballon over de trui en onderzoek hoe de ballon wordt aangetrokken door de trui en de muur

Filmpjes statische elektriciteit

<a href="https://www.youtube.com/watch?v=VhWQ-r1LYXY">https://www.youtube.com/watch?v=VhWQ-r1LYXY</a>

<a href="https://www.youtube.com/watch?v=4S0EBxT60pw&amp;spfreload=10">https://www.youtube.com/watch?v=4S0EBxT60pw&amp;spfreload=10</a>

<a href="http://www.youtube.com/watch?v=T0J5q43MSw8&amp;feature=related">www.youtube.com/watch?v=T0J5q43MSw8&amp;feature=related</a>

Elektroscoop

<span style="color:rgb(28, 8, 82)">Met een elektroscoop toon je negatieve of positieve lading aan</span>

Elektroscoop

Neem de tekeningen over en teken de ladingen in de elektroscoop

(+ en -)

Elektroscoop 1

Elektroscoop 1 - uitwerking

Neem de tekeningen over en teken de ladingen in de elektroscoop

(+ en -)

Elektroscoop 2

Elektroscoop 2 - uitwerking