Sensopatisch spel

Sensopatisch spel
1 / 35
volgende
Slide 1: Tekstslide
Zorg en WelzijnMBOStudiejaar 2

In deze les zitten 35 slides, met interactieve quizzen, tekstslides en 2 videos.

Onderdelen in deze les

Sensopatisch spel

Slide 1 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Inhoud van de les
  1. Sensomotorische integratie.
  2. Sensomotorische integratieproblemen bij ouderen en dementerenden. 
  3. Wat kunnen we doen?
  4. Snoezelen.

Slide 2 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Aan het einde van de les...
  • Weet je wat sensomotorische integratie en sensorische integratie is en wat dit doet.
  • Ken je een aantal belangrijke punten in sensopathisch spel

Slide 3 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Wat weet je al?
Heb je zoiets vergelijkbaars wel eens in de praktijk gedaan?
Herken je iets vanuit je werk of stage plek? 

Zo niet, heb jij vroeger zelf wel eens zakjes smurfensnot gemaakt? 
Geef antwoord op deze vraag op de volgende dia. 

Slide 4 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Wat weet je al over sensopathisch spel ?

Slide 5 - Open vraag

geef antwoord op de vraag van de vorige dia. Volg je de les klassikaal dan hoef je deze dia niet in te vullen. 
Sensomotorische integratie

Slide 6 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Wat is sensopatisch spel? 
Senso betekent zintuigen.
Pathisch betekent beleven. 

Sensopatisch spel draait dus om het spelen en ervaren met zintuigen. 

Slide 7 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Sensomotorische integratie
In de zorg praten we vooral over sensomotorische integratie of sensorische integratie.  (SI)

Wat is dit precies? 

Slide 8 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Wanneer we met onze zintuigen iets zien, voelen, ruiken, proeven of horen, noemen we dat waarnemen. 

Vaak is zo’n waarneming aanleiding voor ons om iets te doen of juist niet te doen. Maar ook bij dagelijkse activiteiten zoals eten en aankleden, maken we gebruik van de informatie van deze waarnemingen. De samenwerking tussen waarnemen en de activiteit die daarvan het gevolg is, wordt sensomotorische integratie genoemd.

Slide 9 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Bij sensomotorische integratie neemt het voelen van aangeraakt worden, bewogen worden en het voelen in welke houding je je bevindt en welke bewegingen je maakt, een belangrijke plaats in.  

De verschillende manieren van voelen werken hierbij nauw samen, maar hebben in dit proces een andere functie.

Slide 10 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Wat doet sensomotorische intergratie?
Sensomotorische integratie speelt een belangrijke rol bij het waarschuwen voor gevaar, het richten van de aandacht en het opnemen van informatie.


Slide 11 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Er zijn verschillende manieren waarop we op zintuiginformatie kunnen reageren. 
signaal, sterk signaal, zwak signaal.
Bij iedere zintuigprikkel kiezen we op welke manier we reageren. Gelukkig gebeurt dit meestal onbewust en hoeven we er niet over na te denken.


Het evenwichtsgevoel en het tastgevoel spelen een belangrijke rol bij het richten van de aandacht en het waarschuwen voor gevaar. Zij zorgen vooral op dat we niet vallen en of de ondergrond waarop we staan, zitten of liggen, wel stevig genoeg is. Als we niet kunnen vallen is het pas veilig om te bewegen. Door het bewegen krijgen we informatie van onze spieren en gewrichten over onze houding en bewegingen. Vooral hierdoor is bewegen leuk en ontstaat de ‘lol’ van bewegen, let je op wat je aan het doen bent en kun je dingen leren.

Slide 12 - Tekstslide

  • Een zintuigprikkel geeft een signaal, waardoor we onze aandacht op die zintuigprikkel richten. Hierdoor merken we de prikkel op en kunnen erop reageren. Op deze manier richten we onze aandacht ergens op, doen we informatie op en leren we dingen.
  • Sommige zintuigprikkels geven een sterker signaal dan andere, omdat die zintuigprikkels een groter gevaar inhouden. Een brandlucht waarschuwt ons op een andere manier dan de geur van vers gezette koffie. Als een zintuigprikkel ons waarschuwt voor gevaar dan komen we in actie om ons in veiligheid te brengen. Onze aandacht is helemaal op het gevaar gericht en het opnemen van informatie is dan niet aan de orde.
  • Een zintuigprikkel kan ook een heel zwak signaal geven, we richten onze aandacht niet op de prikkel en merken die dan helemaal niet op en laten die langs ons heen gaan. We nemen dan ook geen informatie op van die zintuigprikkel.
Wat is sensopatisch spel?
A
Spelen met je zintuigen
B
Ervaren met je zintuigen
C
Spelen en ervaren met je zintuigen
D
Alle antwoorden zijn onjuist

Slide 13 - Quizvraag

Deze slide heeft geen instructies

Wat is sensomotorische integratie?
A
De samenwerking tussen waarnemen en de activiteit
B
De waarneming in dagelijkse activiteiten
C
De waarneming van onze zintuigen
D
Het waarschuwen voor gevaar

Slide 14 - Quizvraag

Deze slide heeft geen instructies

Sensomotorische integratie problemen bij ouderen en dementerenden.

Slide 15 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Ouderen en dementerenden kunnen last hebben van problemen met de sensorische integratie of sensorische informatie verwerking. 
Van de verschillende manieren waarop ze op zintuig informatie kunnen reageren, neemt het gebruiken van informatie en het leren van nieuwe dingen af.

Slide 16 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Er wordt anders gereageerd op informatie van de zintuigen. De informatie wordt minder goed begrepen. Hierdoor worden er meer prikkels als vervelend ervaren en laten deze ouderen meer prikkels langs zich heen gaan. Hierdoor ontstaat een tekort aan prikkels die adequaat gebruikt kunnen worden. Dit heeft invloed op hun alertheid. 
Daarnaast verarmt bij deze doelgroep de omgeving en zijn ze minder in staat om zelf hun alertheid te reguleren.

Slide 17 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

We kunnen de alertheid in vijf niveaus indelen.

 

  1. Slapen.
  2. Lage alertheid. Men is ongericht passief of actief
  3. Optimale alertheid. Men is gericht actief.
  4. Hoge alertheid. Men is gespannen actief of passief.
  5. Emotionele ontlading. Boos worden, huilen en lachen.

Slide 18 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Bij een lage alertheid (toestand 2) laten deze ouderen veel prikkels langs zich heen gaan en bij een hoge alertheid (toestand 4) zijn de prikkels gauw bedreigend of worden als vervelend ervaren. 

Bij dementerende ouderen blijkt het aanbieden van zintuigprikkels die geen betekenis meer voor hen hebben, te leiden tot een lage of hoge alertheid. Dit veroorzaakt respectievelijk passiviteit of extra spanning en onrust -wat zich uit in afweer, agressie en roepgedrag. Het is ook mogelijk een afwisseling te zien tussen onrust en passiviteit (hoge en lage alertheid). In beide gevallen wordt het opdoen van informatie ernstig belemmerd.

Slide 19 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Als je ouder wordt reageer je anders op de informatie die je krijgt van je zintuigen.
A
juist
B
onjuist

Slide 20 - Quizvraag

De informatie wordt minder goed begrepen waardoor prikkels als vervelend worden ervaren. 
Bij een hoge alertheid laten ouderen de prikkels langs hen heen gaan.
A
juist
B
onjuist

Slide 21 - Quizvraag

Deze slide heeft geen instructies

Wat kunnen we doen? 

Slide 22 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

 Hoewel het proces van dementie over het algemeen niet is te stoppen, is het zinvol om zoveel mogelijk prikkels aan te bieden die als prettig en betekenisvol worden ervaren. 
Zinvolle activiteiten helpen op hun beurt weer om in een zo optimaal mogelijke toestand van alertheid te blijven. 

Uit ervaring blijkt, dingen en activiteiten die als prettig worden beleefd en een optimale alertheid tot gevolg hebben gedurende tenminste gedurende een deel van de dag, een positief effect hebben op de nachtrust en het gedrag van deze doelgroep.  

Slide 23 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Lichaamsgevoel
Massage en andere manieren van aanraken met verschillende materialen - wellness - kunnen mensen helpen om hun lichaamsgevoel te versterken. 
Het helpt om zichzelf letterlijk en figuurlijk beter te voelen. Om in contact te komen en te blijven met zichzelf. 
 Voorbeelden daarvan zijn: een voetmassagebad, een schuimbad, een douche en een massage met bodylotion of met een ander materiaal, zoals met een zachte bal over iemands schouders, armen en handen rollen. 

Deze behandelingen vergroten  het lichaamsgevoel van cliënten en geeft meer rust, maakt minder angstig  en de loopdrang of automutilatie vermindert. "

Slide 24 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Alertheid reguleren
Alertheid is de mate waarin onze aandacht gericht is op de dingen die we aan het doen zijn. 
De zintuigen die informatie over ons eigen lichaam geven, spelen daarbij een belangrijke rol. Dat is het evenwichtsgevoel, het tastgevoel en de informatie uit spieren en gewrichten over houding en beweging (propriocepsis). Bewegen is de activiteit bij uitstek om de alertheid te reguleren. Dat geldt ook voor vestibulaire prikkels, prikkels van het evenwichtsorgaan. Deze prikkels kunnen de alertheid verhogen en verlagen. 
 

Slide 25 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Schommelstoel
Bij actief bewegen, gebruiken we de grond als steun om ons af te zetten. Hiermee schakelen we onze spieren en daarmee ook de proprioceprtieve informatie in. Bij ouderen kan het steun nemen verminderd zijn, waardoor ze angstiger worden om te bewegen. Mogelijk kunnen verzwaarde materialen helpen om minder angstig te zijn.
Verzwaringsdeken
verzwaringsdekens worden gebruikt om beter te slapen of om overdag tot rust te komen.
Voorbeelden

Slide 26 - Tekstslide

 Schommelstoel:
Bij motorisch hele fitte mensen bieden we tijdens het schommelen nog iets extra's aan. Bijvoorbeeld een vang- of voetbalspel. Cliënten worden zo uitgedaagd hun balans te houden. 

Verzwaringsmaterialen:
Je kan ook gebruik maken van verzwaringskussens of knuffels. Deze zijn ook makkelijk zelf te maken met zand, spliterwten of kastanjes. Zorg wel voor toezicht bij gebruik van verzwaringsmaterialen. 
Zinvolle activiteiten
Zinvolle activiteiten zijn bezigheden die betekenis hebben en helpen op die manier om gericht actief te blijven, om wat langer in een zo optimaal mogelijke alertheid te blijven. Activiteiten waar iets aan te ruiken, proeven, voelen, horen of te zien is en teruggrijpen op vroegere ervaringen. Ook kan gebruik worden gemaakt van favoriete muziek, liedjes, fotoalbums, werkervaring en vroegere hobby's. 

Slide 27 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Huishoudelijke activiteiten
Veel huishoudelijk werk biedt de mogelijkheid om  spierkracht en de handen te gebruiken. Hierdoor wordt de client  gedwongen om zijn handen te gebruiken. Het kunnen heel simpele bezigheden zijn, zoals boodschappen uitpakken en in de kast zetten, groente wassen of een deur open doenandacht te houden bij wat hij aan het doen is. 

Activiteiten om te voelen
Voelen kan je met je handen, voeten en met je mond. 
Denk aan voelen/ spelen met verf, knijpen in balletjes en proeven van verschillende smaken. 
Voorbeelden

Slide 28 - Tekstslide

Tijdens bv het snijden van etenswaar kan er ook geproefd worden. 
0

Slide 29 - Video

Kijk naar deze film en beantwoord de vraag aan het einde van de film. 
Snoezelen

Slide 30 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Wat weet je van snoezelen?

Slide 31 - Woordweb

Vragen om het woordweb mee in te kunnen vullen of het gesprek mee aan te gaan.

Wat is snoezelen?
Voor wie is snoezelen?
actief en passief snoezelen
Wat is het doel van snoezelen? 
Heb je zelf wel eens gesnoezeld en wat vond je hiervan? 

Slide 32 - Video

Dit is een video die gaat over snoezelen. 
Hierin wordt kort uitgelegd voor wie snoezelen is en wat de meerwaarde van snoezelen kan zijn. 

Deze film gaat over de belevenis.
De belevenis was een reizende manifestatie. In 2011 stond deze bij Siza op 'sKooningsjaght. 
Hierna is de belevenis gestopt met reizen.  Aan 's Kooningsjaght zijn diverse attributen geschonken en op het park is toen de mini belevenis gemaakt. 
Later (datum niet bekend) zijn de belvenis theaters op het park gekomen. Deze kan je bezoeken met cliënten. 
In de video een indruk van de belevenis en het snoezelen
Wat herken je uit de theorie (deze les) als je kijkt naar snoezelen?

Slide 33 - Open vraag

Alles komt samen. 
Veel diversiteit in stimulatie. 
Alle gebieden worden aangesproken.
Kun je voorbeelden geven? 
VRAGEN?
Extra informatie:

  • zie SBIS onderwijscatalogus, keuzedeel, lesmateriaal, powerpoints voor ideeen sensopatisch spel. 
  • https://cce.nl/video/een-sensorisch-waardevolle-omgeving
  • http://www.sensomotorische-integratie.nl/

Slide 34 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies

Bedankt voor jullie aandacht!

Slide 35 - Tekstslide

Deze slide heeft geen instructies