W9 - L1: Latour herhaling

• Filosofie
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 4

Herhaling

Zonder boek, zonder aantekeningen

2. Leg uit waarom Descartes het niet eens zou zijn met de logisch-positivisten.

1.  Geef de definitie van een actor-netwerk theorie.

3.  De deugdethiek is niet handelingsgericht, wat betekent dit? En welke stromingen zijn wel handelingsgericht?

1. Herhaling
2. Gender data gap en Latour
3. Uitleg: Druk op wetenschap
4. Uitleg: waardegeladenheid

Programma

actor-netwerktheorie:  Er zijn allerlei actoren die op elkaar inwerken en samenwerken in de totstandkoming van wetenschappelijke feiten. Actoren: kunnen zowel mensen, systemen, organisaties, dingen zijn.

Kant-en-klare feiten: wat we in artikelen en tekstboeken lezen.  De producten van de wetenschapsfabriek. Erkende, succesvolle feiten

Feiten-in-wording:

Een feit dat in stand komt door de sociale processen van wetenschap.

Begrippen Latour:

Leerdoelen deze week

5) Ik kan uitleggen wat de relatie is tussen kennisleer en wetenschap.

6) Ik kan een indeling maken van verschillende soorten wetenschap, het studieobject benoemen en hier voorbeelden bij geven.

7) Ik kan hypotheses en theorieën van elkaar onderscheiden en er voorbeelden van geven.

Hoe het werkt:

Actor-netwerk theorie

1. Wetenschappers staan onder invloed van de maatschappij.

2. Ze kiezen bepaalde feiten om te onderzoeken (feiten-in-wording)

3. Ze onderzoeken die op een bepaalde manier en in een bepaalde context. 

4. De resultaten komen in tekstboeken te staan (kant-en-klare feiten)

De actor-netwerktheorie

Vooronderstelling:

Dat wetenschap niet puur objectief naar de feiten kijkt.

Implicatie:

Er zijn ethische gevolgen voor hoe we wetenschap inrichten

Actor-netwerk theorie

Bekijk de onderstaande 

Caroline Criado-Perez

Gender data gap: 

De afwezigheid of regelrechte uitsluiting van vrouwen, non-binaire, trans en genderdiverse personen in onderzoek.

Oorzaken:

1. Wetenschappers zijn vooral mannen
2. Vrouw wordt historisch gezien als 'de ander' van de man. (De Beauvoir)
3. Meer subsidie voor onderzoek naar mannen

Bekijk de onderstaande 

Opdracht:

Leg uit dat de gender-data gap een voorbeeld is van wat Latour een actor-netwerk theorie noemt.

Ga daarbij in op het onderscheid tussen kant-en-klare feiten en feiten-in-wording.

Bekijk de onderstaande 

Opdracht:

De gender-data gap beschrijft het feit dat vrouwen worden uitgesloten van veel data en onderzoek.

Dit is een voorbeeld van een actor-netwerk theorie. De uitsluiting van vrouwen in data is namelijk het gevolg van sociale processen binnen de wetenschap zoals het feit dat veel wetenschappers mannen zijn.

Dit betekent dat veel kant-en klare feiten over bijvoorbeeld het menselijk lichaam geen objectieve beschrijving zijn van de werkelijkheid.

Ze waren namelijk eerst feiten in wording die onder invloed van de sociale processen in de wetenschap stonden en zijn dus beïnvloed door de gender data gap.

Bekijk de onderstaande 

Belang van wetenschap

Wat maakt wetenschap een goede manier om tot waarheid te komen?

Voor jezelf

Met je buur

Bekijk de onderstaande 

Belang van wetenschap

Filosofische kritiek op wetenschap:

Inductieprobleem, demarcatieprobleem, actor-netwerk theorie, Gender-data-gap

Positieve kanten van wetenschap:

• Probleemoplossend vermogen: Wetenschap kan complexe problemen oplossen en uitvindingen doen (Kuhn, Latour, Pierce, Quine)
• Zelf-corrigerende houding: Wetenschap is georganiseerd om kritisch te zijn op haar eigen uitspraken.

Bekijk de onderstaande 

Belang van wetenschap

Zelf-corrigerende houding:

Vanwege:

1. Peer-reviews: Wetenschappers controleren elkaars publicaties.
2. Repliceerbaarheid: Alle onderzoeken moeten herhaald kunnen worden
3. Openheid van data: Bevindingen van wetenschap zijn publiek toegankelijk

Bekijk de onderstaande 

Wetenschap in gevaar

Wat maakt dat de wetenschap nu onder druk staat?

Voor jezelf

Met je buur

Bekijk de onderstaande 

Wetenschap in gevaar

Wetenschap staat onder druk:

1: Er is meer foute informatie die de wetenschap tegenspreekt.

2: De samenleving en politiek vraagt meer van wetenschap

Bekijk de onderstaande 

Wetenschap in gevaar

1: Er is meer foute informatie die de wetenschap tegenspreekt.

Misinformatie: Niet kloppende informatie die bewust verspreid wordt, vaak met kwade bedoelingen.

Desinformatie: Niet kloppende informatie die onbewust verspreid wordt, vaak omdat iemand iets niet snapt.

Bekijk de onderstaande 

Wetenschap in gevaar

2: De samenleving en politiek vraagt meer van wetenschap

• Politieke beslissingen worden steeds meer genomen door wetenschappers
• Door problemen als klimaatverandering is wetenschappelijke informatie belangrijker
• Want mis-en desinformatie moet wetenschap voorzichtiger zijn met hun communicatie

Bekijk de onderstaande 

Wetenschap in gevaar

1. Mis-en desinformatie en de druk op wetenschap leiden tot een vraag:

Hoe waardegeladen is wetenschap en moet wetenschap zijn?

Waardegeladenheid: Waardegeladenheid is de mate waarin begrippen, uitspraken, data of theorieën doordrenkt zijn van subjectieve normen, idealen en overtuigingen.

Bekijk de onderstaande 

Examenvraag:

Bij de activistische groep Extinction Rebellion is ook een groep wetenschapper betrokken die mee protesteert op de snelweg.

Beargumenteer in hoeverre het gepast is voor een wetenschapper om te demonstreren. 

Ga daarbij in op:

• Het begrippenpaar misinformatie en desinformatie
• Het begrippenpaar objectief en subjectief
• Het begrip waardegeladenheid