Lengte en oppervlakte
Lengte en oppervlakte
Open eenvoudig en concreet: deze les gaat vooral over lengte meten en omrekenen. Oppervlakte staat in de titel als thema, maar de inhoud van deze les richt zich op lengte, afstand, eenheden en omrekenen, zoals gevraagd.
Lesdoel
Ik kan uitleggen wat lengte, afstand en eenheid zijn, lengtematen herkennen en omrekenen tussen mm, cm, dm en m.
This item has no instructions
Welke woorden denk jij aan bij lengte meten?
Gebruik de woordwolk om voorkennis op te halen. Verwachte woorden: liniaal, cm, meter, afstand, meten, groot, klein.
Wat is lengte?
Lengte is hoe lang iets is.
Je meet lengte van bijvoorbeeld:
een potlood
een tafel
een touw
een klaslokaal
Benadruk dat lengte gaat over de maat van iets in één richting: van begin tot eind.
Lengte in het dagelijks leven
We gebruiken lengte om dingen met elkaar te vergelijken.
Bijvoorbeeld:
een gum is korter dan een liniaal
een deur is hoger/langer dan een stoel
een straat is langer dan een stoeptegeltje
Om lengte goed te vergelijken, moet je meten.
Maak het verschil tussen schatten en meten duidelijk: kijken helpt, maar meten geeft zekerheid.
Wat is afstand?
Afstand is de lengte tussen twee punten of plaatsen.
Voorbeelden:
van huis naar school
van stoel naar tafel
van punt A naar punt B
Koppel afstand aan iets bekends: de route naar school of de afstand tussen twee dorpen op een bord langs de weg.
Lengte en afstand
Lengte meet hoe lang iets is.
Afstand meet hoeveel ruimte er zit tussen twee punten.
Voorbeeld:
de lengte van een potlood
de afstand van het potlood tot de rand van de tafel
Veel leerlingen halen deze woorden door elkaar. Gebruik concrete voorwerpen in de klas om het verschil zichtbaar te maken.
Wat is een eenheid?
Een eenheid is de maat waarmee je meet.
Bij lengte gebruik je bijvoorbeeld:
meter
centimeter
millimeter
Zonder eenheid weet je niet hoe lang iets echt is.
`8` is niet duidelijk.
`8 cm` is wel duidelijk.
Benadruk dat een getal zonder eenheid onvolledig is bij meten.
Wat betekent afstand?
Hoe lang iets is
De maat van meten
Tussen twee punten
Een soort liniaal
Check of leerlingen het verschil zien tussen lengte, afstand en eenheid.
Lengte, afstand en eenheid
Lengte is hoe lang iets is. Afstand is de lengte tussen twee punten. Een eenheid is de maat waarmee je meet, zoals cm of m.
De begrippen zijn net uitgelegd op de vorige slides. Laat leerlingen de woorden koppelen aan de juiste betekenis.
Tabel met lengtematen
kilometer - km
meter - m
decimeter - dm
centimeter - cm
millimeter - mm
Lees de tabel hardop van groot naar klein en daarna van klein naar groot.
Voorbeelden van lengtematen
Grote maten
Kleine maten
km: afstand tussen steden
m: lengte van een kamer
dm: breedte van een schrift
cm: lengte van een gum
mm: dikte van een munt of klein onderdeel
Noem dat je niet altijd exact dezelfde eenheid kiest: je kiest een maat die handig past bij wat je meet.
Welke lengtemaat past?
Kies een handige lengtemaat.
Voorbeelden:
de afstand tussen twee dorpen → km
de hoogte van een deur → m
de lengte van een boek → cm
de dikte van een paperclip → mm
Laat leerlingen merken dat grote afstanden meestal niet handig in centimeters worden uitgedrukt.
Nog meer voorbeelden
een voetbalveld meet je vaak in m
een stukje touw meet je vaak in cm of m
een nagel is vaak een paar mm breed
een wandeling tussen dorpen kan in km worden gemeten
This item has no instructions
Inoefenen: kies de maat
lengte van een pen → cm
afstand van school naar supermarkt → m of km
breedte van een lokaal → m
lengte van een schoenveter → cm
dikte van een munt → mm
Bespreek bij 'school naar supermarkt' dat soms zowel meter als kilometer kan, afhankelijk van de afstand.
Inoefenen met getallen
een gum van 4 cm
een deur van 2 m
een paperclip van 30 mm
een straat van 1 km
Het getal en de eenheid horen altijd bij elkaar.
Leg uit dat 30 mm hetzelfde is als 3 cm, maar dat leerlingen nu eerst vooral leren herkennen welke notatie klopt.
Welke maat past het best bij een boek?
km
cm
m
mm
Plausibele fout is mm of m; bespreek waarom cm handiger is voor dit voorwerp.
Welke maat vind jij het lastigst om te kiezen?
km
m
cm
mm
This item has no instructions
Kies de juiste lengtemaat
Een straat meet je vaak in km. De hoogte van een deur meet je vaak in m. De lengte van een pen meet je vaak in cm. De dikte van een munt meet je vaak in mm.
Laat leerlingen nadenken over wat een handige maat is, niet alleen wat er technisch mogelijk is.
Meten met een liniaal
Een liniaal helpt om kleine lengtes te meten.
Op een liniaal zie je vaak:
millimeters (mm)
centimeters (cm)
10 mm = 1 cm
Wijs aan dat de kleine streepjes millimeters zijn en de genummerde grotere vakken centimeters.
Van mm naar cm, dm en m
Van klein naar groot deel je.
10 mm = 1 cm
10 cm = 1 dm
10 dm = 1 m
Dus:
1000 mm = 1 m
Gebruik eventueel de trap van lengtematen: mm → cm → dm → m. Elke stap naar links of rechts is keer 10 of gedeeld door 10.
Van m naar dm, cm en mm
Van groot naar klein vermenigvuldig je.
1 m = 10 dm
1 dm = 10 cm
1 cm = 10 mm
Dus:
1 m = 100 cm = 1000 mm
Laat leerlingen zien dat dezelfde maten op twee manieren kunnen worden gelezen: groter maken of kleiner maken.
Omrekenen: voorbeelden
25 mm = 2,5 cm
8 cm = 80 mm
3 dm = 30 cm
2 m = 20 dm
1,5 m = 150 cm
Kies voorbeelden met hele en eenvoudige kommagetallen. Benoem rustig welke richting je op rekent.
Onthouden bij omrekenen
naar een kleinere eenheid → het getal wordt groter
naar een grotere eenheid → het getal wordt kleiner
Voorbeeld:
2 m = 200 cm
200 cm = 2 m
Dit is een belangrijk inzicht. Leerlingen denken soms dat een groter woord ook een groter getal geeft; laat zien dat dat niet zo is.
Wat doe je van cm naar mm?
Deel door 100
Keer 10
Deel door 10
Keer 100
Test de richting van omrekenen: van groter naar kleiner wordt het getal groter.
Omrekenen van lengtematen
Van klein naar groot deel je. Dus 10 mm is 1 cm. Van groot naar klein vermenigvuldig je. Dus 1 m is 100 cm.
De woorden 'deel' en 'vermenigvuldig' zijn de kern van deze reeks slides.
Wat onthoud jij over omrekenen?
Verwachte elementen: leerlingen noemen dat naar kleinere eenheden het getal groter wordt en naar grotere eenheden het getal kleiner. Een voorbeeld zoals 2 m = 200 cm is goed.
Wat heb jij vandaag geleerd?
Reflectievraag zonder fout antwoord. Laat leerlingen kort benoemen wat ze geleerd hebben.
Wat hielp jou het meest bij begrijpen?
Reflectievraag over leerproces. Mogelijke antwoorden: voorbeelden, tabel, liniaal, samen oefenen.
Begrippenlijst
lengte - hoe lang iets is
afstand - de lengte tussen twee punten of plaatsen
eenheid - de maat waarmee je meet
kilometer (km) - een grote lengtemaat voor grote afstanden
meter (m) - een lengtemaat voor afstanden en voorwerpen
decimeter (dm) - een lengtemaat tussen meter en centimeter
centimeter (cm) - een kleine lengtemaat voor kleine voorwerpen
This item has no instructions
Begrippenlijst
millimeter (mm) - een heel kleine lengtemaat
liniaal - hulpmiddel om lengte te meten
omrekenen - een lengte in een andere eenheid schrijven
mm naar cm - deel door 10
cm naar dm - deel door 10
dm naar m - deel door 10
m naar cm - vermenigvuldig met 100
This item has no instructions