14.5 Het autonome zenuwstelsel 5V 2526

• Biologie
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 5

14.5 Het autonome zenuwstelsel

Lesdoel 14.5 

Wat is het verschil tussen het autonome en het animale zenuwstelsel?

Hoe worden rust en actie door het zenuwstelsel geregeld?

Animaal zenuwstelsel

Ontvangt informatie van de zintuigen, verwerkt en koppelt op de juist manier aan je spieren
.

Grote betrokkenheid van de cortex/ grote hersenen.

Aansturing skeletspieren.

Autonoom zenuwstelsel

Alle zaken die je zenuwstelsel regelt zonder dat je je hier bewust van bent: beïnvloeding van organen als darmen, hart, longen.

Grote betrokkenheid hypothalamus, hersenstam.

Aansturing gladde spieren.
 

Autonoom zenuwstelsel

Bestaat uit twee delen:

Orthosympatisch zenuwstelsel: actie

Parasympatisch zenuwstelsel: rust en herstel
 

Organen gekoppeld via de grensstrengen.

Orthosympatisch zenuwstelsel

Zenuwen

Grensstrengen verbinden

de horizontale zenuw-

banen ook vertikaal.

Perifeer zenuwstelsel.

Zenuwen

Ganglia bevatten

cellichamen van de 

zenuwcellen.

Organen o.a. gekoppeld via zwervende zenuw (nervus vagus)

Parasympatisch zenuwstelsel

Iemand raakt met de vingers van zijn rechterhand een heet voorwerp aan. Reflexmatig trekt hij zijn rechterhand terug. Vrijwel tegelijkertijd strekt hij eveneens reflexmatig zijn linkerarm.

In de afbeelding hieronder is schematisch een aantal zenuwverbindingen tussen het ruggenmerg en de rechter- en linkerarm getekend. Deze zenuwverbindingen zijn bij de beschreven reflexen betrokken.

Een aantal synapsen in het ruggenmerg is genummerd.

a. Welke typen neuronen zijn geheel of gedeeltelijk in de afbeelding getekend?

b. In welke van de synapsen 1, 2, 3 en 4 worden bij de beschreven reflex remmende neurotransmitters afgegeven?

Iemand raakt met de vingers van zijn rechterhand een heet voorwerp aan. Reflexmatig trekt hij zijn rechterhand terug. Vrijwel tegelijkertijd strekt hij eveneens reflexmatig zijn linkerarm.

In de afbeelding hieronder is schematisch een aantal zenuwverbindingen tussen het ruggenmerg en de rechter- en linkerarm getekend. Deze zenuwverbindingen zijn bij de beschreven reflexen betrokken.

Een aantal synapsen in het ruggenmerg is genummerd.

a. Welke typen neuronen zijn geheel of gedeeltelijk in de afbeelding getekend? Sensorisch, schakel, motorisch

b. In welke van de synapsen 1, 2, 3 en 4 worden bij de beschreven reflex remmende neurotransmitters afgegeven? 2 en 4

1. De drempelwaarde van neuron 2 wordt niet bereikt, aangezien het potentiaalverschil over het membraan bij H niet voldoende is verkleind.

2. De drempelwaarde van neuron 2 wordt niet bereikt, aangezien bij E geen neurotransmitter is vrijgekomen.

3. De drempelwaarde van neuron 2 wordt niet bereikt, aangezien bij E een neurotransmitter is vrijgekomen die neuron 2 remt.

Welke van deze conclusies is of welke zijn juist?

1. De drempelwaarde van neuron 2 wordt niet bereikt, aangezien het potentiaalverschil over het membraan bij H niet voldoende is verkleind.

2. De drempelwaarde van neuron 2 wordt niet bereikt, aangezien bij E geen neurotransmitter is vrijgekomen.

3. De drempelwaarde van neuron 2 wordt niet bereikt, aangezien bij E een neurotransmitter is vrijgekomen die neuron 2 remt.

Welke van deze conclusies is of welke zijn juist?

Leerdoelen

11. Je beschrijft het verschil tussen het animale en het autonome zenuwstelsel.

12. Je herkent en beschrijft de werking van het parasympatische en het orthosympatische zenuwstelsel op organen.