V E R S
les 1/12
A S S I S T E N T H O R E C A E N V O E D I N G · E N T R E E
Werken in horeca en voeding
Eten maken, inpakken en klaarzetten: er is veel werk in horeca en voeding. Waar kun jij werken, en wat wordt er van jou verwacht?
Les 1 · Werkt als assistent
V E R S
les 1/12
A S S I S T E N T H O R E C A E N V O E D I N G · E N T R E E
Werken in horeca en voeding
Eten maken, inpakken en klaarzetten: er is veel werk in horeca en voeding. Waar kun jij werken, en wat wordt er van jou verwacht?
Les 1 · Werkt als assistent
Over deze les: les 1 van de serie Vers, beroepslessen voor de opleiding Assistent horeca, voeding of voedingsindustrie (mbo Entree, niveau 1), ongeveer 35 minuten. Studenten maken kennis met de plekken waar ze kunnen werken, met wat een assistent doet en met een goede beroepshouding: op tijd, afspraken nakomen, vragen als iets niet duidelijk is.
Koppeling: kwalificatiedossier Entree (crebo 23301), profiel P7 Assistent horeca, voeding of voedingsindustrie (crebo 25742). Typering: de assistent werkt in de horeca, de sector brood en banket, de versdetailhandel en groothandel en de voedingsindustrie; hij assisteert bij de productie, verwerking en verpakking van voedingsmiddelen. Kerntaak B1-K1 Werkt als assistent in een arbeidsorganisatie: hij werkt onder begeleiding van zijn leidinggevende zo zelfstandig mogelijk. Typerende beroepshouding: hij houdt zich met discipline aan afspraken, instructies, regels en procedures en werkt netjes, veilig en zorgvuldig, in het besef dat zijn handelen gevolgen heeft voor de werkuitvoering van anderen. Resultaat: door de bijdrage van de assistent kunnen ervaren collega's meer tijd besteden aan andere en complexere taken.
Foto: Roman Kraft (StockSnap), CC0 Image credit: Roman Kraft (StockSnap), CC0 Image credit: LessonUp
L E E R D O E L E N
LES 1
Na deze les:
1
Je kan drie plekken noemen waar je kunt werken.
2
Je kan vertellen wat een assistent doet.
3
Je kan drie dingen noemen die horen bij een goede beroepshouding.
Leerdoelen: lees ze kort voor. Aan het eind van de les kiezen studenten welk doel ze nog lastig vinden.
S T A R T V R A A G
LES 1
Waar zou jij het liefst werken?
In een restaurantkeuken
In een bakkerij
Op de versafdeling van een supermarkt
In een voedingsfabriek
Startvraag: er is geen goed of fout. Laat de uitslag zien en vraag een paar studenten waarom ze dit kozen. Heeft iemand al stage of een bijbaan in eten en drinken? Laat die kort vertellen wat hij daar doet.
V E E L P L E K K E N
LES 1
Hier kun je werken
Horeca: restaurant, zalencentrum, catering, snackbar
Brood en banket: bakkerij
Slagerij, versafdeling, groothandel
Voedingsfabriek
Uitleg: dit zijn de werkvelden uit het kwalificatiedossier. In de horeca werk je bijvoorbeeld in een restaurant, zalencomplex, café, cateringbedrijf of kiosk. In brood en banket in een bakkerij of patisserie. In de versdetailhandel bij een slagerij, de versafdeling van een supermarkt, een visspeciaalzaak of een groothandel, vaak in de ruimte achter de winkel. In de voedingsindustrie maak en verpak je eten in een fabriek.
Extra voor snelle studenten: welke plek ken jij in je eigen buurt?
Foto: Joanna Boj (StockSnap), CC0 Image credit: Joanna Boj (StockSnap), CC0
J O U W W E R K
LES 1
Jij assisteert
Je helpt ervaren collega's. Je doet eenvoudig werk dat vaak terugkomt.
Je werkt onder begeleiding. Je leidinggevende zegt wat je doet. Heb je een vraag? Dan ga je naar je leidinggevende of een collega.
Uitleg: assisteren betekent helpen. Het kwalificatiedossier zegt: de assistent voert eenvoudige, routinematige opdrachten uit onder begeleiding van zijn leidinggevende. Hij werkt zo zelfstandig mogelijk, maar bij vragen, problemen en onverwachte dingen weet hij wanneer hij naar zijn leidinggevende of een ervaren collega gaat. Vraag: wat is het verschil tussen een collega en een leidinggevende? Een leidinggevende geeft de opdrachten en beslist.
V R A A G
LES 1
Wat past bij het werk van een assistent?
Je helpt collega's met eenvoudig werk
Je maakt zelf het menu voor de week
Je bestelt de producten bij de groothandel
Je maakt het rooster voor je collega's
Antwoord: A. Een assistent helpt ervaren collega's met eenvoudig werk dat vaak terugkomt. Het menu, het bestellen en het rooster doen de leidinggevende of ervaren collega's. Jij helpt wel mee, bijvoorbeeld door op tijd te zeggen dat iets bijna op is.
K E R N B E G R I P
LES 1
K E R N B E G R I P
Beroepshouding
Hoe je je gedraagt in je werk. Je komt op tijd. Je houdt je aan afspraken en regels.
Kernbegrip: beroepshouding is hoe je je opstelt en gedraagt op je werk. Het kwalificatiedossier noemt dit de typerende beroepshouding: een actieve houding, een goed werktempo, je houden aan afspraken, instructies, regels en procedures, en netjes, veilig en zorgvuldig werken. Ook: leiding accepteren en willen leren. Vraag: wie heeft een baas of collega gehad met een goede beroepshouding? Waaraan zag je dat?
B E R O E P S H O U D I N G
LES 1
Zo werk je
Wel doen
Op tijd komen
Afspraken nakomen
Netjes en veilig werken
Vragen als iets niet duidelijk is
Niet doen
Te laat komen zonder bericht
Op je telefoon tijdens het werk
Zelf iets verzinnen
Weglopen zonder iets te zeggen
Uitleg: bespreek elk punt kort met een voorbeeld uit de keuken of de winkel. Bij zelf iets verzinnen: je mag best meedenken en een idee geven, maar je overlegt het eerst met je leidinggevende. Over de telefoon heeft elk bedrijf eigen regels. Vraag studenten welke regels er op hun stage gelden.
V R A A G
LES 1
Je weet niet hoe de vaatwasser werkt. Wat doe je?
Je drukt gewoon op een knop
Je wacht tot iemand het ziet
Je vraagt het aan een collega
Je laat de vaat staan
Antwoord: C. Snap je iets niet, dan vraag je het aan je leidinggevende of een ervaren collega. Zomaar op knoppen drukken kan de machine kapotmaken of gevaarlijk zijn. Wachten of de vaat laten staan houdt het werk op. Vragen is slim, geen zwakte.
S A M E N W E R K E N
LES 1
Jij en je team
Jouw werk heeft gevolgen voor anderen. Ben jij te laat? Dan moet een collega harder werken.
Doe jij het voorwerk? Dan heeft de kok meer tijd om te koken.
Uitleg: het kwalificatiedossier zegt dat de assistent werkt in het besef dat zijn handelen gevolgen heeft voor het werk van anderen. En: door jouw bijdrage kunnen ervaren collega's meer tijd besteden aan moeilijkere taken. Jij bent dus echt nodig in het team. Vraag: wat gebeurt er in een keuken als één persoon er niet is?
W E R K I N S T R U C T I E
LES 1
S T A R T V A N J E D I E N S T
Kom op tijd binnen.
Meld je bij je leidinggevende.
Trek schone werkkleding aan.
Was je handen.
Luister goed naar je opdracht.
Klaar om te beginnen
Wat doe jij als eerste op je stage? Vergelijk het met deze kaart.
Uitleg: loop de vijf stappen samen door. Elk bedrijf heeft eigen afspraken, maar deze stappen komen bijna overal terug. Handen wassen en werkkleding komen in les 3 uitgebreid aan bod, een opdracht goed begrijpen in les 2. Laat een paar studenten vertellen hoe de start van een dienst op hun stage gaat. Voorbeeldantwoord: ik meld me eerst bij mijn leidinggevende. Daarna trek ik mijn werkkleding aan en was ik mijn handen. Dat zijn stap 2, 3 en 4 van de kaart.
C A S U S
LES 1
Zalencentrum De Wilgenhoeve, 16.00 uur
Vanavond is er een feest voor 80 gasten. Leidinggevende Ilse wil dat jij om vier uur de tafels dekt.
Je komt twintig minuten te laat. Je hebt niets laten weten. Collega Sem is al alleen begonnen. Ilse heeft het druk en zegt niets.
Wat vind jij?
Bespreek in tweetallen: wat merkt het team hiervan? Wat had jij moeten doen?
Opdracht: ongeveer 5 minuten, in tweetallen. Voorbeeldantwoord: Sem moet het werk alleen doen en raakt achter. Ilse moet misschien iemand anders vragen. De tafels zijn misschien niet op tijd klaar voor de gasten. Je had vooraf moeten bellen of een bericht sturen dat je later kwam. Als je binnenkomt, meld je je meteen bij Ilse, zeg je sorry en ga je snel aan de slag. Dat Ilse niets zegt, betekent niet dat het goed is.
Hulp voor wie vastloopt: denk eerst aan Sem. Wat moet hij nu allemaal alleen doen?
Extra voor snelle studenten: hoe meld je op jouw stage dat je te laat komt?
V R A A G
LES 1
Wat hoort bij een goede beroepshouding?
Je kijkt op je telefoon als het rustig is
Je houdt je aan de regels op je werk
Je doet het werk op je eigen manier
Je gaat naar huis als het rustig is
Antwoord: B. Bij een goede beroepshouding houd je je aan afspraken, instructies en regels. Je pakt je telefoon niet tijdens het werk, ook niet als het even rustig is. Je doet het werk zoals het in het bedrijf hoort, en je gaat pas weg als je leidinggevende dat goed vindt.
W A T D E N K J I J ?
LES 1
Welk werk in horeca of voeding lijkt jou leuk? Waarom?
Open vraag, voorbeeldantwoord: ik wil graag in een bakkerij werken, want ik vind het leuk om met deeg te werken en ik ben een ochtendmens. Of: in een voedingsfabriek, omdat ik graag in een vast ritme werk. Laat een paar antwoorden voorlezen. Koppel ze aan de werkvelden van het begin van de les.
S T E L L I N G
LES 1
Een assistent hoeft niet zelf na te denken.
Eens
Oneens
Ik twijfel
Stelling: laat studenten hun keuze uitleggen. De stelling klopt niet. Je volgt de instructies van je leidinggevende, maar je denkt wel mee. Het kwalificatiedossier zegt dat de assistent eenvoudige problemen en onveilige situaties herkent en zelf met een oplossing kan komen. Die bespreek je wel eerst met je leidinggevende. Kijk terug naar de startvraag: past jouw beroepshouding bij de plek die je koos?
T E R U G B L I K
LES 1
Welk leerdoel vind je nog het lastigst?
Waar je werkt
Wat een assistent doet
Goede beroepshouding
Ik kan ze allemaal
Terugblik: kies op basis van de uitslag wat je aan het begin van de volgende les herhaalt.
V O L G E N D E L E S
De opdracht goed begrijpen
Je leidinggevende geeft je een opdracht. Hoe weet je zeker dat je alles goed begrijpt? Volgende les leer je luisteren, doorvragen en je werk plannen.
Je kan vier dingen noemen die je over een opdracht moet weten.
Je kan een opdracht in je eigen woorden herhalen.
Volgende les: les 2 van de serie, werkproces B1-K1-W1 Bereidt assisterende werkzaamheden voor.
Image credit: LessonUp