AFP les 2: het oor

• Verpleging en verzorging
• MBO
• Studiejaar 1

Les 5 Anatomie en Fysiologie

herhaling vorige week

opdracht vorige week, bouw en functie, latijnse naam:

Hoornvlies

regenboogvlies

Pupil

Lens

Netvlies

Oogzenuw

gele vlek

antwoorden

Hoornvlies: cornea, breekt lichtinval en bescherming

Regenboogvlies: Iris, geeft oog kleur

Pupil: accommoderen, kleiner en groter worden voor lichtinval

Lens: Crystallinus, breekt lichtstraal en kan scherp stellen

Netvlies: retina, vangt licht op en regelt signalen naar zenuw

staafjes (zwart wit) en kegeltjes (kleur)

Oogzenuw: nervus opticus/papil, regelt impulsen naar de hersenen

gele vlek: macula zitten veel kegeltjes en staafjes, zorgt voor scherp zien

planning

Programma

• Lesdoelen bespreken
  
  
• Theorie oor 
• ziektes oor samenvoegen lessen
  
  
• Opdrachten Learnbeat
  
  
• Afronding 

Lesdoelen

Na deze les kan je de bouw en functie van het oor beschrijven.

Je weet welke gehoorziektes het meest voorkomen en kan hier naar handelen.

Het oor bevat twee organen? Welke zijn dit?

In het oor worden drie onderdelen onderscheiden:

• het buitenoor
  
  
  
• het middenoor
  
  
  
• het binnenoor

Buitenoor:

- Oorschelp

- Gehoorgang  -> oorsmeerklieren -> trommelvlies 

Middenoor: 

- Gehoorbeentjes (3 stuks) -> doorgeven van  trillingen van het trommelvlies naar het slakkenhuis

- Buis van Eustachius  -> verbinding neus-keel holte (luchtdruk)  

Binnenoor: 

- Slakkenhuis (cochlea)  -> bevat zintuigencellen -> gehoorzenuw  -> hersenen. 

- Evenwichtsorgaan 

Evenwichtsorgaan 

Het systeem bevat drie halfcirkelvormige kanalen met daarin zintuigcellen.

Deze cellen registreren veranderingen in de positie van het hoofd en zenden elektrische signalen via de evenwichtszenuw naar de kleine hersenen.

Functie van het buitenoor

1. Trillingen omzetten in elektrische prikkels
2. Versterken van trillingen en doorgeven
3. Opvangen en dieper brengen in het oor

Functie van het het binnenoor?

1. Trillingen omzetten in elektrische prikkels
2. Versterken van trillingen en doorgeven
3. Opvangen en dieper brengen in het oor

Functie van het middenoor?

1. Trillingen omzetten in elektrische prikkels
2. Versterken van trillingen en doorgeven
3. Opvangen en dieper brengen in het oor

Even samenvatten.. 

Buitenoor (opvangen en dieper brengen) -> middenoor (versterken en doorgeven)-> binnenoor (trillingen omzetten in elektrische prikkels)

www.anatomie-online.nl

Pauze

Pauze om half 1 tot 13.15uur

Ziektebeelden

Keel, neus, oor 

Aangeboren 

• Neonatale gehoorscreening, alle baby’s worden gescreend op gehoor
• 1 op de 1000 wordt doof geboren

Oorzaak kan zijn:

• Moeder was ziek tijdens zwangerschap
• Medicatie tijdens zwangerschap
• Onderontwikkeling oor baby bij de eerste twee maanden van zwangerschap
• Erfelijke ziekte moeder/vader

ziekten van het oor

Aandoeningen aan het oor

Doof en slechthorendheid

Trommelvliesperforaties

Tinnitus (oorsuizen)

https://www.veiligheid.nl/kennisaanbod/gehoorschade-bij-jongeren

Pak je oordopjes

www.veiligheid.nl

zonder oordopjes

hearing-screener.beyondhearing.org

🦻 1. Achter-het-oor (AHO) hoortoestellen

Beschrijving: Toestel zit achter het oor, geluid wordt via een slangetje of dun draadje naar een oorstukje in het oor geleid.

Geschikt voor: Licht tot zeer ernstig gehoorverlies.

Voordelen:

Krachtig

Geschikt voor kinderen

Betrouwbaar en duurzaam

Nadelen:

Zichtbaar

Minder comfortabel voor brillendragers

👂 2. In-het-oor (IHO) hoortoestellen

Beschrijving: Zit volledig in de oorschelp of gehoorgang.

Subtypes:

ITE (In The Ear): vult de hele oorschelp

ITC (In The Canal): zit gedeeltelijk in de gehoorgang

CIC (Completely In Canal): volledig in de gehoorgang

IIC (Invisible In Canal): diep in de gehoorgang, vrijwel onzichtbaar

Geschikt voor: Mild tot matig gehoorverlies

Voordelen:

Discreet

Comfortabel zonder slangetje

Nadelen:

Minder krachtig

Niet geschikt bij veel oorsmeer of smalle gehoorgangen

🎧 3. Receiver-in-canal (RIC) of luidspreker-in-het-oor (LIHO) toestellen

Beschrijving: Lijkt op AHO, maar de luidspreker (speaker) zit in het oor, niet in het toestel.

Geschikt voor: Mild tot ernstig gehoorverlies

Voordelen:

Klein en discreet

Betere geluidskwaliteit

Nadelen:

Kwetsbaarder voor vocht/smeer

🔉 4. CROS/BiCROS systemen

Voor wie: Mensen met één doof oor en één goed (CROS) of slechthorend oor (BiCROS)

Werking: Geluid van het dove oor wordt draadloos naar het goede oor gestuurd

Voordeel: Je hoort geluiden van beide kanten, ondanks eenzijdige doofheid

🧠 5. Cochleair implantaat (CI)

Voor wie: Zeer ernstig gehoorverlies of doofheid, waarbij gewone hoortoestellen niet voldoende helpen

Werking: Implanteerbaar apparaat dat de gehoorzenuw direct stimuleert

Voordeel: Kan geluid geven bij volledige doofheid

Nadeel: Invasieve ingreep, intensieve revalidatie

🛰️ 6. Bone conduction hoortoestellen (BAHA)

Voor wie: Mensen met geleidingsverlies of geen gehoorgang

Werking: Geluidstrillingen worden via het bot naar het binnenoor geleid

Vaak toegepast bij: Aangeboren afwijkingen van het oor, chronische oorontstekingen

doofheid en slechthorendheid

ernst, aard en oorzaak

- ernst: decibel (0-30 is normaal, 120 helemaal doof, ook voor trillingen)

- aard: geleidingsverlies, perceptief verlies, centraal verlies, functioneel verlies

Doof en slechthorendheid

Hoe zou je dit netjes professioneel verwoorden?

www.tvvtotaal.nl

Aan de slag met learnbeat.

Lees eerst de theorie en start dan pas aan de opdrachten... 

Ziektes van het oog

- In gesprek gaan met...

- Groepjes van 2

- 1,5 minuut (x 2 - wisselen van rol)

Ik wil jullie vragen om in twee-tallen zometeen de volgende casus te oefenen en tijdens het rollenspel op te letten op wat je ervaart.

Zoals aangegeven is het belangrijk om met een oudere in gesprek te gaan wanneer pestgedrag zich voordoet. Je kunt dit doen door gewoon te zeggen wat je ziet gebeuren en dat dit niet de bedoeling is. Maar in gesprek gaan en de juiste wijze van communiceren heeft een effectief effect op het gedrag van de oudere. Een model dat je goed kunt gebruiken is de Roos van Leary, dit wil ik zo even kort uitleggen. Het draait er niet om dat je precies weet hoe de roos van Leary werkt maar wel hoe je pestgedrag kunt benaderen vanuit deze invalshoek. 

Rollenspel: Beeld je in dat je binnen het verpleeghuis werkzaam bent op dit moment en je werkt op een afdeling. Een cliënt is op de kamer aan het slapen. Je ziet een andere cliënt langs de kamer lopen van deze cliënt en je ziet de cliënt bewust op de deur kloppen. Je hebt al vaker gehoord dat er iets speelt, dus je wilt met de cliënt hierover in gesprek gaan. 1, 5minuut

Geef aan: voordat je dit gaat doen bedenk dan hoe je de cliënt wilt benaderen en op wat voor manier je gaat communiceren? Wat is effectief?

Tips aan de deelnemers:

Hoe ga je de cliënt aaspreken?

- Cliënt bewust maken van het gedrag: ‘ik zie dat dit en dit gebeurt, dat zie ik u doen’ – aanspreken op gedrag.

- Verdiepende benadering: je tolereert het gedrag niet.

- Let op: het is een ouder iemand, let op de manier waarop je spreekt (rustig, duidelijk etc.)

Instructie cliënt: probeer je reactie af te stemmen op de manier waarop de medewerker je aanspreekt.

Leg uit wat het doel is van de oefening. 

Geef het startsignaal van de werkvorm.

Na 1:30 minuut  rollen omdraaien en geef een extra opdracht: nu hebben jullie 1 keer kunnen oefenen en ervaren hoe je de cliënt aanspreekt. Nu: opdracht - cliënt biedt weerstand (moeilijker maken) – probeer het te ontkennen wat je hebt gedaan of dat je er niks van af weet (tot dat je dat niet meer kunt). (doof zijn, handgebaren gebruiken?)

Na 1:30 minuut afronden  bespreek hoe ze het hebben ervaren (5 minuten):

- Hoe is het als ontvanger(cliënt)?? – je moest reageren op de manier waarop het gebracht wordt, ben je je bewust van hoe het binnenkomt?

- Hoe was het voor de zorg om de cliënt aan te spreken, hoe vond je dat je dat deed? Wat ging er goed? Wat kan er beter, en waarom? Hoe zou dat invloed hebben?

Deelnemers complimenteren voor de actieve deelname en input.

  

We gaan zo verder met het tweede onderdeel, maar we bekijken eerst theorie over het communiceren met ouderen d.v.m.  de Roos van Leary