13 in de oorlog Joden aflevering 6

• Ges
• Middelbare school
• mavo
• Leerjaar 1

JdW-kijkwijzer

Lesopbouw:

1. Vooraf:
   Startklaar, Voorkennis activeren, Formatief Handelen
   
   
2. Instructie:
   Leerdoelgericht werken, Inclusieve didactiek, Concrete en herkenbare voorbeelden, Formatief Handelen
   
   
3. Toepassing:
   Actieve verwerking, Formatief handelen 
   
   
4. Evaluatie:
   Afsluiting

Icoontjes:

Sla deze slide op in je favorieten of klik op het oog om de slide te verbergen.

Kleurcodes:

De kleurcodes in deze les verschillen per lesfase:

Info

https://help.lessonup.com/nl/articles/4875571-eigen-kleuren-toevoegen-aan-lessonup

	informatie	doen
Voorkennis activeren	#EBE7F7	#9C89D7
Theorie/Instructie	#F8DACF	#FE8F6B
Verwerking	#C4E5C9	#38A84A
Afsluiting	#EBE7F7	#9C89D7

              Startklaar

• Op je plek zitten 
• Telefoon thuis of in de kluis
  
• Jas over de stoel, oortjes in de tas, tas op de grond
• Schoolspullen op tafel: Boek, Chromebook, JdW-map, etui 

1. Startklaar

Bij de start van iedere les verwelkomt de docent de leerlingen bij de ingang van de deur, noemt leerlingen bij naam, maakt oogcontact en besteedt aandacht aan hun welbevinden. De docent geeft het goede voorbeeld en spreekt hoge verwachtingen uit voor het verloop van de les door succescriteria op gewenst gedrag, schooltaal en effectief leren te benoemen. De leerlingen zijn startklaar: ingelogd in LessonUp, telefoons opgeborgen in het Zakkie, en JdW-map op tafel.

Lesplanning

• Terugblikken
• Voorkennis activeren 
• 
  
• Leerdoelen van de les 
• Video Joden
• Vragen video
• Afsluiting

              Terugblikken

Op de volgende slides blikken we even terug op de vorige les.

Voorkennis activeren:

In iedere les wordt relevante voorkennis geactiveerd aan de hand van een terugblik-opdracht om zo de mate van stofbeheersing te bepalen en richting te geven aan de rest van de les.

Enkele werkvormen die zich hier mooi voor lenen zijn:

https://toetsrevolutie.nl/?p=2436

Wat heb je nog onthouden van de vorige les?

Wat doe je?

Stel je voor:

Je leeft in een land waar de regels steeds strenger worden. Op een dag krijg je een nieuw paspoort. In dat paspoort staat een grote letter “M”. Die letter betekent dat je moslim bent.

In het begin lijkt er niet veel aan de hand. Maar al snel merk je dat mensen met een “M” op hun paspoort niet meer overal welkom zijn. Je mag bepaalde winkels niet meer in. Je vrienden zonder “M” mogen dat wel.

Wat doe je?

Op een dag wil je samen met een vriend naar binnen bij een sporthal. Bij de deur wordt je paspoort gecontroleerd. De bewaker ziet de “M” en zegt:

“Jij mag niet naar binnen.”

Je vriend kijkt je aan. Hij fluistert:

“Je kunt zeggen dat je geen moslim bent… of iemand anders aanwijzen, dan letten ze misschien niet meer op jou.”

Wat doe je?

Je staat voor een moeilijke keuze.

Ga je liegen om zelf naar binnen te mogen?

Of blijf je eerlijk, maar word je buitengesloten?

En wat doe je als je alleen naar binnen mag door iemand anders in problemen te brengen?

Het is begrijpelijk als iemand liegt of anderen verraadt om zelf niet buitengesloten te worden.

1. eens
2. oneens

Voorkennis

2. Voorkennis activeren

De docent activeert relevante voorkennis aan de hand van een terugblik-opdracht, waarbij eventueel een beroep op de thuistalen wordt gedaan. Op deze manier biedt de docent een kapstok om nieuwe stof te verbinden aan de eerder geleerde stof en richting te geven aan het verdere verloop van de les. Tegelijkertijd worden hiermee misconcepties van leerlingen zichtbaar gemaakt, waar de docent vervolgens gericht op in kan spelen. 

Voorkennis

Voorkennis

Voorkennis

Voorkennis

Voorkennis

Vraag 1

Vraag 2

Vraag 3

Vraag 4

           Leerdoelen

• Ik kan uitleggen wat er met Joodse mensen gebeurde in de Tweede Wereldoorlog.
• Ik kan noemen wat de Jodenster betekent en waarom mensen die moesten dragen.
• Ik kan 2 voorbeelden geven van regels waar Joodse mensen zich aan moesten houden.
• Ik kan uitleggen wat onderduiken betekent. 
• Ik kan vertellen waarom het belangrijk is dat iedereen gelijk behandeld wordt.

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.   

              Inleiding

In de oorlog werden sommige mensen anders behandeld dan anderen. Vooral Joodse mensen kregen steeds meer regels. Ze mochten op een gegeven moment niet meer alles doen wat andere mensen wel mochten.

We gaan kijken naar het verhaal van een meisje en zien wat er in haar leven verandert door de oorlog.

Inleiding

Door een goede inleiding voelen leerlingen zich betrokken en begrijpen ze het belang van wat ze gaan leren. Dit vergroot hun motivatie en leerresultaten. 

           Theorie

De Tweede Wereldoorlog was van 1939 tot 1945. In deze oorlog bezette Duitsland ook Nederland.

De Duitse leiders vonden dat sommige mensen “beter” waren dan anderen. Joodse mensen werden juist slecht behandeld.

Joodse mensen kregen steeds meer regels:

• Ze moesten een Jodenster dragen, zodat iedereen kon zien dat ze Joods waren.
• Ze mochten niet meer naar sommige plekken, zoals winkels of het zwembad.
• Ze mochten soms niet meer naar school of werk.

Dit ging stap voor stap. Eerst kleine regels, daarna steeds strengere regels.

Veel Joodse mensen probeerden te onderduiken. Dat betekent dat ze zich verstopten om niet opgepakt te worden.

Toch werden veel Joodse mensen opgepakt en weggevoerd. Dit noemen we de Holocaust

4. Inclusieve didactiek

De docent past diverse strategieën toe om de betrokkenheid van alle leerlingen te garanderen. Door regelmatig het begrip van de lesstof te controleren en zo nodig de uitleg aan te passen, blijft de stof toegankelijk voor iedereen. Flexibele en heterogene differentiatie ondersteunt dit proces. Interactie in de klas wordt versterkt door het gebruik van thuistalen. Verder creëert de docent een contextrijke en inclusieve leeromgeving door (culturele) achtergronden in de lesstof te integreren. Door positief en proactief op leerlinggedrag te reageren, wordt het voor leerlingen makkelijker om gewenst gedrag te tonen en actief deel te nemen aan de les.

           Instructie

We kijken eerst de video over 13 in de oorlog aflevering 6 Joden.

Daarna maken we de vragen over de video.

We sluiten af met drie vragen over de les.

4. Inclusieve didactiek

De docent past diverse strategieën toe om de betrokkenheid van alle leerlingen te garanderen. Door regelmatig het begrip van de lesstof te controleren en zo nodig de uitleg aan te passen, blijft de stof toegankelijk voor iedereen. Flexibele en heterogene differentiatie ondersteunt dit proces. Interactie in de klas wordt versterkt door het gebruik van thuistalen. Verder creëert de docent een contextrijke en inclusieve leeromgeving door (culturele) achtergronden in de lesstof te integreren. Door positief en proactief op leerlinggedrag te reageren, wordt het voor leerlingen makkelijker om gewenst gedrag te tonen en actief deel te nemen aan de les.

           Voorbeelden

Concrete en herkenbare voorbeelden

De docent maakt gebruik van praktische en concrete voorbeelden die voor leerlingen herkenbaar zijn in hun eigen leefwereld om tot beter begrip van de lesstof te komen. De docent doet hierbij een beroep op dual coding. Door het visuele en het verbale te combineren vergroot de docent de kans dat lesstof beter bij de leerlingen blijft beklijven. 

Checklist:

• Dual Coding (woord en beeld combineren)
  
• Concrete voorbeelden
• Herkenbare voorbeelden gerelateerd aan de leefwereld van de leerlingen
• Voorbeelden van (eerder gemaakt en geanonimiseerd) leerlingenwerk

5. Concrete en herkenbare voorbeelden

De docent maakt gebruik van praktische en concrete voorbeelden die voor leerlingen herkenbaar zijn in hun eigen leefwereld om tot beter begrip van de lesstof te komen. De docent doet hierbij een beroep op dual coding. Door het visuele en het verbale te combineren vergroot de docent de kans dat lesstof beter bij de leerlingen blijft beklijven. 

Wanneer is mijn opdracht goed?

Leerlingen noteren hier succescriteria

Succescriteria

Hiermee maak je leerlingen duidelijk wat er van hen verwacht wordt en welke criteria bepalen of hun werk succesvol is. Dit helpt hen beter te begrijpen waar ze naartoe werken en verhoogt hun focus en motivatie. Door succescriteria te bespreken of samen met leerlingen op te stellen, bevorder je eigenaarschap en geef je hen een concreet kader om hun werk aan te toetsen tijdens en na het uitvoeren van de opdracht.

           Aan de slag

Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen

Checklist: (verwijder dit na het ontwerpen van je les!)

• Expliciete instructie voor toepassingsopdracht: wat, hoe, hoe lang, klaar?
• Afwisseling in oefentypes (herkneden van de lesstof)
• Eerst voordoen, daarna begeleidt inoefenen, vervolgens zelfstanding en weer samen (ik--wij-jij/jullie-wij)
• Het leren zichtbaar maken (zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode )
• Differentiëren waar nodig: heterogeen en flexibel.

6. Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen

Waarom moet Kaat een Jodenster dragen?

1. Zodat ze korting krijgt
2. Zodat ze herkenbaar is als Joods
3. Omdat ze naar school gaat
4. Omdat ze ziek is

7. Formatief handelen

De docent geeft de leerlingen gedurende de les gerichte feedback, feedup en feedforward op de op de inhoud van het werk, de leerstrategie, het gedrag en op zelfsturing. De docent bevraagt willekeurig leerlingen met open vragen. De docent stimuleert kwaliteitsbesef onder leerlingen door bijvoorbeeld leerlingen elkaars werk te laten vergelijken of uitgewerkte voorbeelden te gebruiken, gevolgd door geïnformeerde vervolgstappen.

Wat gebeurt er met Joden als ze zich niet melden voor een werkkamp?

1. Niets
2. Ze krijgen een boete
3. Ze worden met geweld opgehaald
4. Ze mogen onderduiken

7. Formatief handelen

De docent geeft de leerlingen gedurende de les gerichte feedback, feedup en feedforward op de op de inhoud van het werk, de leerstrategie, het gedrag en op zelfsturing. De docent bevraagt willekeurig leerlingen met open vragen. De docent stimuleert kwaliteitsbesef onder leerlingen door bijvoorbeeld leerlingen elkaars werk te laten vergelijken of uitgewerkte voorbeelden te gebruiken, gevolgd door geïnformeerde vervolgstappen.

Waar mogen Joden op een gegeven moment niet meer naartoe?

1. School
2. Zwembad en bioscoop
3. Kerk
4. Werk

7. Formatief handelen

De docent geeft de leerlingen gedurende de les gerichte feedback, feedup en feedforward op de op de inhoud van het werk, de leerstrategie, het gedrag en op zelfsturing. De docent bevraagt willekeurig leerlingen met open vragen. De docent stimuleert kwaliteitsbesef onder leerlingen door bijvoorbeeld leerlingen elkaars werk te laten vergelijken of uitgewerkte voorbeelden te gebruiken, gevolgd door geïnformeerde vervolgstappen.

Wat wordt er in het persoonsbewijs van Joden gezet?

1. Een foto
2. Een handtekening
3. Een grote “J”
4. Een adres

7. Formatief handelen

De docent geeft de leerlingen gedurende de les gerichte feedback, feedup en feedforward op de op de inhoud van het werk, de leerstrategie, het gedrag en op zelfsturing. De docent bevraagt willekeurig leerlingen met open vragen. De docent stimuleert kwaliteitsbesef onder leerlingen door bijvoorbeeld leerlingen elkaars werk te laten vergelijken of uitgewerkte voorbeelden te gebruiken, gevolgd door geïnformeerde vervolgstappen.

Waar moesten sommige Joden onderduiken?

1. In scholen
2. In het bos
3. In het Achterhuis (zoals Anne Frank)
4. In fabrieken

7. Formatief handelen

De docent geeft de leerlingen gedurende de les gerichte feedback, feedup en feedforward op de op de inhoud van het werk, de leerstrategie, het gedrag en op zelfsturing. De docent bevraagt willekeurig leerlingen met open vragen. De docent stimuleert kwaliteitsbesef onder leerlingen door bijvoorbeeld leerlingen elkaars werk te laten vergelijken of uitgewerkte voorbeelden te gebruiken, gevolgd door geïnformeerde vervolgstappen.

Leg uit waarom de Jodenster een belangrijk symbool was in de oorlog.

Hoe veranderde het leven van Kaat door de maatregelen tegen Joden? Geef twee voorbeelden.

Waarom gingen sommige Joden onderduiken?

           Afsluiting

Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner. 

Checklist:

• Zijn de leerdoelen behaald?
• Les in context plaatsen van de periode 
• Het leren en het gedrag samen evalueren
• Vooruitblikken adhv JdW-planner  

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner. 

           Begrippen
           uit deze les

• Tweede Wereldoorlog Een grote oorlog van 1939 tot 1945.
• Joden Mensen met een Joods geloof of achtergrond.
• Jodenster Een gele ster die Joodse mensen moesten dragen zodat ze herkenbaar waren.
• Discriminatie Mensen anders en oneerlijk behandelen.
• Uitsluiting Niet mee mogen doen of ergens niet welkom zijn.
• Onderduiken Je verstoppen om niet gevonden te worden.
• Bezetting Als een land wordt overgenomen door een ander land.
• Holocaust De vervolging en moord op miljoenen Joden in de oorlog.
• ...
• ...

Ik snap wat er gebeurde met Joden in de Tweede Wereldoorlog.

😒🙁😐🙂😃

Ik vond de les interessant.

😒🙁😐🙂😃

goed

oke

beetje saai

saai

Schrijf 1 ding op wat je hebt onthouden van de les.

Exit ticket (formatief evalueren)

Zie voorbeelden in de map TOOLS van de gedeelde map.

Je kunt voor meer Exit tickets ook op onderstaande website kijken:

https://juffrouwfemke.com/wp-content/uploads/2020/08/Exit-Tickets-68-Angela-voor-Juffrouw-Femke.pdf

Formatief evalueren: 

Het werken met leerdoelen maakt effectief feedback geven mogelijk.

Gedurende de les wordt continue geëvalueerd in hoeverre de leerlingen de leerdoelen

beheersen. Leerlingen gaan pas aan de slag met het volgende leerdoel wanneer zij

aantonen de vorige te beheersen. De docent laat op verschillende manieren weten waar

leerlingen naartoe werken (feed-up), of zij goed bezig zijn (feed-back) en wat de volgende

stap is (feedforward). Deze feedback is niet alleen gericht op een taak/product, maar vooral

ook op hoe leerlingen op een juist antwoord zijn gekomen (proces). Enkele praktische tips

om met formatief evalueren aan de slag te gaan: https://toetsrevolutie.nl/?p=2298 &

https://hetdigitalewerkvormenboek.files.wordpress.com/2020/07/het-digitale-

werkvormenboek.pdf

Klik op de spinner

Formatief evalueren

Ben je blij met het resultaat?

😒🙁😐🙂😃

Eindslide

Iedereen hoort gelijk behandeld te worden. Wat er in de oorlog gebeurde, laat zien wat er kan gebeuren als dat niet zo is.

Titel van de les

subtitel