Pepermuntje science experiment

• New lesson editor

Mentos en cola

Open met het opvallende beeld van de fontein. Houd het wetenschappelijk: het gaat om observeren wat er gebeurt wanneer Mentos aan cola wordt toegevoegd.

Lesdoel

Ik kan beschrijven wat je nodig hebt voor het Mentos-en-cola-experiment en wat er gebeurt als je Mentos in cola doet.

Welke woorden passen bij Mentos en cola?

Gebruik deze woordwolk als voorkennis-activatie. Verwachte woorden: schuim, cola, pepermunt, spuiten, belletjes, experiment.

Wat is dit experiment?

Bij dit experiment doe je Mentos in een fles cola.

Dan spuit de cola snel omhoog als een schuimende fontein. Het experiment laat zien dat een kleine verandering een grote zichtbare reactie kan geven.

Gebruik hier nog geen diepgaande chemische verklaring; deze les is opgebouwd rond het herkennen van het experiment en de benodigdheden.

Benodigdheden

Voor dit experiment heb je maar twee dingen nodig:

• cola

• Mentos

Met deze eenvoudige materialen kun je een duidelijk science-experiment uitvoeren.

Benadruk dat de eenvoud van de materialen juist laat zien dat wetenschap ook met alledaagse spullen zichtbaar kan worden gemaakt.

Welke twee dingen heb je nodig voor dit experiment?

A

cola en Mentos

B

water en Mentos

C

cola en suiker

D

water en suiker

Toetst de kern van de benodigdheden-slide. De afleiders lijken logisch voor leerlingen die aan drank of zoetigheid denken, maar zijn niet genoemd in de les.

Vul de ontbrekende woorden in

Voor dit experiment heb je cola en Mentos nodig. Met deze spullen kun je een duidelijk experiment uitvoeren.

cola

Mentos

experiment

water

suiker

proefje

Alle drie de invulwoorden komen letterlijk uit de behandelde dia's: materialen en het begrip experiment.

Cola

De cola zit in een fles en bevat veel koolzuur.

Dat koolzuur zit opgelost in de drank. Wanneer het snel vrijkomt, ontstaat veel schuim en gas.

Noem eventueel dat koolzuur kleine gasbelletjes kan vormen. Dat helpt later om de reactie te begrijpen.

Mentos

Mentos zijn harde pepermuntjes.

Wanneer ze in cola vallen, helpen ze het koolzuur om heel snel belletjes te vormen. Daardoor begint de cola plotseling sterk te schuimen.

Vermijd de misvatting dat er een explosie ontstaat door een gevaarlijke chemische reactie. Het gaat vooral om snelle gasvorming.

Wat gebeurt er daarna?

Mentos in cola → heel veel belletjes vormen snel → schuim en cola worden omhoog geduwd

De fles lijkt te 'spuiten' omdat het gas in korte tijd uit de cola ontsnapt.

Dit is de kernketen van oorzaak en gevolg. Lees de pijlnotatie rustig hardop voor.

Wat je kunt waarnemen

Vertel mondeling welke observaties leerlingen zouden zien: bruisen, stijgende schuimkolom, snelle uitbarsting, daarna minder activiteit. De slide blijft bewust kort en visueel.

Waarom is dit science?

In science kijk je goed naar wat er gebeurt.

Bij dit experiment let je op:

• wat je gebruikt

• wat er verandert

• wat je kunt waarnemen

• welk gevolg de Mentos in de cola hebben

Leg de link naar wetenschappelijk werken: materiaal, verandering en observatie. Houd het eenvoudig en leeftijdsgeschikt.

Wat helpt Mentos in de cola heel snel te vormen?

A

ijsblokjes

B

belletjes

C

suikerklontjes

D

druppels

Controleert het mechanisme op eenvoudig niveau: Mentos helpen het koolzuur om snel belletjes te vormen.

Vul de ontbrekende woorden in

De cola bevat veel koolzuur. Als Mentos in de cola vallen, ontstaan snel veel belletjes. Daardoor worden schuim en cola omhoog geduwd.

koolzuur

belletjes

omhoog

water

snoepjes

beneden

Echoot de keten uit de slides over cola, Mentos en wat er daarna gebeurt.

Waarom is dit volgens jou een science-experiment?

Bespreek antwoorden zoals: het gaat om goed kijken naar wat je gebruikt, wat verandert, wat je waarneemt en welk gevolg de Mentos hebben. Geen exact antwoord nodig.

Wat is één ding dat je hebt geleerd?

Reflectie zonder goed of fout. Laat leerlingen kort benoemen wat ze onthouden uit de les.

Wat hielp jou het meest om dit te begrijpen?

Reflectie op het leerproces. Mogelijke antwoorden: plaatje, stappen, woorden als koolzuur en belletjes, of de benodigdheden.

Begrippenlijst

experiment - een proef om te zien wat er gebeurt

benodigdheden - de spullen die je nodig hebt

cola - een koolzuurhoudende drank

Mentos - harde pepermuntjes die in dit experiment worden gebruikt

koolzuur - gas dat opgelost zit in de cola

belletjes - kleine gasblaasjes in een vloeistof

waarnemen - goed kijken naar wat er gebeurt