§ 7.1 Vorming, Verandering en Institutionalisering

§ 7.1 Vorming, Verandering en Institutionalisering

Lees het intermezzo.

Noem drie dingen daaruit die kennelijk belangrijk zijn.

1 / 6
next
Slide 1: Slide
New lesson editorMaatschappijwetenschappenMiddelbare schoolhavoLeerjaar 5

This lesson contains 6 slides, with text slides.

Report this lesson

Items in this lesson

§ 7.1 Vorming, Verandering en Institutionalisering

Lees het intermezzo.

Noem drie dingen daaruit die kennelijk belangrijk zijn.

H7 Samenlevingsvormen

Sociale institutie: een complex van min of meer geformaliseerde regels die het gedrag van mensen en hun onderlinge relaties .... reguleren


Politieke institutie: rond politieke machtsuitoefening en politieke besluitvorming


Regels zijn altijd nodig en die veranderen ook in de tijd (en zijn ook anders op een andere plaats) Ze zijn relatief! Dat geldt voor sociale regels, maar ook voor politieke regels. Al veranderen ze wel langzaam.

Institutionalisering - regels die ontstaan

bijvoorbeeld om onduidelijkheid te voorkomen.

- Die regels zijn vooral nodig als het misloopt. Als er geen problemen zijn, kijkt niemand er naar. bv. PTA, leerlingenstatuut,

kiesrecht, actief en passief: standaardgedragspatroon vanaf 1922 bij verkiezingen is: mannen en vrouwen mogen stemmen en er is gereguleerd hoe dat verkiezingen verlopen.


Het proces waarbij een complex van waarden en min of meer geformaliseerde regels vastgelegd wordt in standaard gedragspatronen die het gedrag van mensen hun onderlinge relaties reguleren.

Bij een zuil horen min of meer geformaliseerde regels. Het leven in die zuilen is dus ook een institutie.

Tegenwoordig gaan alle mensen in Nederland met elkaar om. Als je wilt voetballen, zijn er genoeg voetbalclubs waar je kunt spelen. Op school zit je waarschijnlijk bij kinderen in de klas die allerlei verschillende geloven hebben. Als je televisie wilt kijken zijn er genoeg verschillende zenders. De krant die je vader en moeder lezen, wordt door allemaal verschillende mensen gelezen. Maar zo is het niet altijd geweest in Nederland.

Vier zuilen
Aan het begin van de 20e eeuw leefden mensen in Nederland in verschillende groepen. Deze groepen hadden allemaal hun eigen ideeën over hoe het land bestuurd moest worden en naar wat voor een soort school kinderen moesten gaan. We noemen dit ook wel de verzuiling. Al deze groepen noemen we zuilen. Er waren in Nederland vier grote zuilen, de protestants-christelijke, de katholieke, de socialistische en de liberale zuil.
 

 

Het leven in een zuil
Mensen van een bepaalde zuil leefden alleen in deze groepen en spraken bijna niet met mensen van andere groepen. Katholieke kinderen gingen naar een katholieke school en naar een katholieke sportvereniging. De katholieke mensen keken naar katholieke televisieprogramma’s en lazen katholieke kranten. Ze gingen naar een katholieke dokter en stemden op een katholieke politicus. Jarenlang leefden mensen in Nederland op deze manier in aparte zuilen.

Ontzuiling
Rond 1960 veranderde deze manier van leven. Mensen zagen ineens beelden op televisie en in kranten uit Amerika en andere landen. Zo zagen ze dat het leven ook heel anders kon. Nederland werd een verzorgingsstaat. Als mensen niet genoeg geld hadden, dan hielp de overheid en kregen ze geld. Toen mensen nog in zuilen leefden, kregen ze alleen geld van de kerk, maar nu kregen ze plotseling dus ook geld van mensen die niet eens hetzelfde geloof hadden. Ook kwam er een nieuwe televisiezender, de TROS. Dit was een leuke zender met programma’s voor mensen uit alle groepen. Het werd heel populair. En zo ontzuilde Nederland uiteindelijk toch en gingen mensen steeds meer met elkaar om.

Maak opdracht 4

Slide tekst

Slide titel

Institutionalisering - vooral nodig als het misloopt. Als er geen problemen zijn, kijkt niemand er naar. PTA, leerlingenstatuur, kiesrecht, actief en passief: standaardgedragspatroon vanaf 1922 bij verkiezingen is: mannen en vrouwen mogen stemmen en er is gereguleerd hoe dat moet.

Verzuiling - plaatjes omroepen zuilen

Gezinsleven jaren 1920-1960 - kostwinnersgezin bevelshuishouding maatschappelijk middenveld vs onderhandelingshuishouden

Veranderingen in instituties - na WOII eigen gezin stichten, opkomst AOW

1956 vrouwen handelingsbekwaam

Voor- en nadelen van institutionalisering - veel procedures, weinig flexibiliteit, maar gedrag wordt wel voorspelbaar en dat maakt ook ruimte vrij omdat je je niet steeds op iets nieuws hoeft in te stellen. en is dus vrijheid.

Tot slot