Thema 6: Farmacologie en dringende medische hulpverlening hoofdstuk 8: geneesmiddelen bij pijn en koorts

• New lesson editor
• Verpleegkunde
• Hoger onderwijs

Thema 6: Farmacologie en dringende medische hulpverlening

Hoofdstuk 8: geneesmiddelen bij pijn en koorts

Sylvester Vanden Eede

21/04/2026

8.1.1 Trap 1: niet-opioïde analgetica

• Paracetamol = koortswerend en pijnstillend ==> te veel inname = leverschade

• Acetylsalicylzuur = koortswerend en pijnstillend, in hoge dosis ook ontstekingsremmend. Bijv. Aspegic

• NSAID's (Niet steroïdale anti-inflammatoire drugs) ==> ontstekingsremmend. Liever niet gebruiken als enkel pijnstiller ==> gastrointestinale problemen. Bijv. Brufen

Plafondeffect

8.1.2 Trap 2: zwakke opioïde analgetica

• Gebruik wanneer trap geen effect geeft

• Meer nevenwerkingen zoals slaperigheid, duizeligheid, constipatie...

• Bijv. Dafalgan Codeïne, Contramal, Tradonal

Plafondeffect

8.1.3 Trap 3: sterke opioïde analgetica

• Sterkste pijnstillende producten

• Morfinederivaten

• Nevenwerkingen zoals; slaperigheid, misselijkheid, braken...

• Bijv. Morphine, Durogesic, Oxynorm...

Plafondeffect

8.1.3 Trap 3: sterke opioïde analgetica

Verpleegkundige aandachtspunten:

• Steeds laxativa opstarten!

• Pleisters:

  • Werking pas na 12 tot 24u

  • Niet knippen!

  • Kleven op vetrijke plaatsen

  • Na drie dagen vervangen

Plafondeffect

8.1.3 Trap 3: sterke opioïde analgetica

Postoperatief:

• Narcotische analgetica:

  • Bijv. Dipidolor

  • PCIA (Patiënt Controlled Intraveneus Analgetica)

  • PCEA (Patiënt Controlled Epidural Analgetica)

  • Steeds O2 toedienen bij gebruik van pompen!

Plafondeffect

8.1.4 Combineren van trappen

Algemene regel:

• Eerst alle mogelijkheden van voorgaande trappen proberen vooraleer naar een zwaardere trap over te schakelen

• TRAP 1 mag je combineren met TRAP 2 en TRAP 3

• TRAP 2 en TRAP 3 mag je niet combineren ==> te veel opioïden ==> te veel bijwerkingen!

Plafondeffect

8.1.5 Co-analgetica

• Niet- pijnstillende producten die pijnstillend effect versterken door in te werken op de prikkelgeleiding van zenuwen

• Bijv. anti-epilepticum en anti-depressiva, spierlaxantia, corticosteroïden...

Plafondeffect