H6 Productie
H6 Productie
Produceren = waarde toevoegen
Inkoopkosten en verkoopprijs
inkoop:
€1,50
verkoop:
€2,50
Het verschil heet toegevoegde waarde
€1,50
€2,50
+ €1,=
inkoop:
verkoop:
rente / huur, loon, pacht, winst
Dit noem je de PRODUCTIEFACTOREN
Kapitaal voor machines of een gebouw
Arbeid om het te maken
Natuur voor grondstoffen
Ondernemerschap om te bedenken hoe winst wordt gemaakt;
Voor productie van brood:
Kapitaal voor machines of een gebouw OVEN
Arbeid om het te maken BAKKER
Natuur voor grondstoffen MEEL
Ondernemerschap om te bedenken hoe winst wordt gemaakt; RECEPT
Bedrijfskolom
AFSCHRIJVEN
Het bezit van een bedrijf wordt elk jaar minder waard.
Zo'n waardevermindering noem je een afschrijving.
--> Als een bedrijf een kapitaalgoed koopt (een auto, een machine), dan rekent het niet de aanschafprijs, maar de afschrijving als kosten voor dat jaar.
Voorbeeld
Een fabriekseigenaar koopt voor € 100.000 een machine. Deze machine gaat 5 jaar mee.
Voorbeeld
Een fabriekseigenaar koopt voor € 100.000 een machine. Deze machine gaat 5 jaar mee.
Over 5 jaar denkt de fabriekseigenaar de machine te kunnen verkopen voor € 40.000. De jaarlijkse afschrijving is: (€100.000 - €40.000) : 5 = €12.000
Voorbeeld
Een fabriek koopt voor € 100.000 (aanschafwaarde) een machine. Deze machine gaat 5 jaar mee.
Over 5 jaar denkt de fabriek de machine te kunnen verkopen voor € 40.000 (restwaarde). De jaarlijkse afschrijving is: (€100.000 - €40.000) : 5 = €12.000
AFSCHRIJVEN
Je koopt een bestelbus van € 40.000
Over 5 jaar is deze nog 40% waard
Hoeveel is de afschrijving dan per jaar?
AFSCHRIJVEN
Je koopt een bestelbus van € 40.000
Over 5 jaar is deze nog 40% waard
Hoeveel is de afschrijving dan per jaar?
€ 40.000
€ 16.000
NU
5 jr
- € 24.000
De waarde is nu: € 40.000
Over 5 jaar: € 40.000 : 100 x 40 = € 16.000
Afschrijving in 5 jaar: € 24.000
Dus € 24.000 : 5 = € 4.800 per jaar
p. 173
Prijs en resultaat
H6 §2
Waaruit bestaat de prijs?
Brutowinstopslag:
de kostenopslag: om de bedrijfskosten te betalen, zoals: huur, personeel, reclame, verzekeringen, etc.
de winst
Inkoopprijs: hoeveel kost het het bedrijf om het product te maken of in te kopen bij de groothandel
Brutowinstopslag
€ 1,=
Inkoopkosten
€ 1,50
€ 2,50
De verkoopprijs:
De prijs die de winkelier krijgt
Waaruit bestaat de prijs?
BTW: belasting toegevoegde waarde (9% of 21%)
Brutowinstopslag:
de kostenopslag: om de bedrijfskosten te betalen, zoals: huur, personeel, reclame, verzekeringen, etc.
de winst
Inkoopprijs: hoeveel kost het het bedrijf om het product te maken of in te kopen bij de groothandel
Brutowinstopslag
€ 1,=
Inkoopkosten
€ 1,50
BTW 9%
€ 0,23
De consumentenprijs:
Wat de klant betaalt (inclusief BTW)
€ 2,73
Inclusief > exclusief BTW
Je kunt niet 21% van € 999 afhalen!
De consumentenprijs (incl. BTW) is namelijk niet 100%, maar 121%
Dus: € 999 ÷ 121 x 100 = € 826,62 is dan de verkoopprijs.
Verkoopprijs
100%
BTW
21%
Wat is de omzet van die de winkelier mag houden?
€ 999
De prijs inclusief BTW is wat de klant betaalt, maar wat de winkelier mag houden is de prijs exclusief BTW.
Hoe reken je die uit als je de prijs inclusief BTW weet?
101,50
246,50
51,77
298,27
145 ÷ 100 x 70= 101,50
145 +101,50 = 246,50
246,50 ÷ 100 x 21 = 51,77
246,50 + 51,77 = 298,27
101,50
246,50
51,77
298,27
6,98
22,48
2,02
24,50
145 ÷ 100 x 70= 101,50
145 +101,50 = 246,50
246,50 ÷ 100 x 21 = 51,77
246,50 + 51,77 = 298,27
Omzet
Verkoopprijs
€ 826,26 (100%)
BTW
€ 172,74 (21%)
Wat is de omzet van die de winkelier mag houden?
€ 999
De verkoopprijs noem je ook wel de omzet van één artikel.
OPA
Omzet = Prijs x Afzet
Resultaat
Omzet = Prijs x Afzet
Omzet
Inkoopwaarde -
Brutowinst
Bedrijfskosten -
Nettoresultaat
Resultaat
p. 177
§3 Markten
Concrete markt = plaats waar op bepaalde tijden goederen verhandeld worden (je kunt ernaar toe)
Abstracte markt = alle vraag naar en aanbod van een product (de woningmarkt, de smartphonemarkt)
De consumenten zorgen voor de vraag naar producten en diensten...
....de producenten voor het aanbod aan producten en diensten.
Wet van vraag en aanbod
Hoe de prijs, de vraag en het aanbod op elkaar reageren noem.
Bijvoorbeeld:
Als de prijs stijgt, zal het aanbod...
... stijgen!
Als de prijs stijgt, zal de vraag...
... dalen!
De vraaglijn daalt en de aanbodlijn stijgt.
Bij een hoge prijs is het aanbod hoog, maar de vraag laag.
Bij een hoge prijs is het aanbod laag, maar de vraag hoog.
De prijs waarbij de vraag en het aanbod gelijk zijn, noem je de evenwichtsprijs.
Het aanbod daarbij is het evenwichtsaanbod.
Wat is hier eigenlijk de omzet?
€ 1,50 x 50.000 = € 75.000
Als door een andere reden dan de prijs het aanbod of de vraag verandert, dan verschuift de lijn.
Hierboven zie je bijv. wat er gebeurt met de aanbodlijn als een fabriek sluit.
Wat gebeurt er met de vraaglijn als consumenten meer geld verdienen?
Marktaandeel: het percentage van de afzet van de totale (abstracte) markt.
Vaste en variabele kosten
Variabele kosten zijn afhankelijk van de productie, dus hoeveel je produceert.
Als je meer produceert, heb je meer kosten.
Vaste kosten blijven gelijk.
Vaste en variabele kosten
Variabele kosten zijn afhankelijk van de productie, dus hoeveel je produceert.
Als je meer produceert, heb je meer kosten.
Vaste kosten blijven gelijk.
Vaste en variabele kosten
Variabele kosten zijn afhankelijk van de productie, dus hoeveel je produceert.
Als je meer produceert, heb je meer kosten.
Vaste kosten blijven gelijk.
Productiecapaciteit
De maximale hoeveelheid die een fabriek kan produceren.
De productiecapaciteit is afhankelijk van:
hoeveel mensen ergens werken
hoeveel uur zij werken
hoeveel kapitaalgoederen worden gebruikt
Productiecapaciteit
De arbeidsproductiviteit is hoeveel een bedrijf maakt per werknemer in een bepaalde periode.
bijv.:
Een fabriek maakt elke week 100 auto's en er werken 50 mensen.
De arbeidsproductiviteit is dan:
100 ÷ 50 = 2 auto's per week
Maar... hoe VERHOOG je de arbeidsproductiviteit van een fabriek?
Arbeidsproductiviteit
De arbeidsproductiviteit is hoeveel een bedrijf maakt per werknemer in een bepaalde periode.
bijv.:
Een fabriek maakt elke week 100 auto's en er werken 50 mensen.
De arbeidsproductiviteit is dan:
100 ÷ 50 = 2 auto's per week
120 ÷ 60 = 2 auto's per week
Maar... hoe VERHOOG je de arbeidsproductiviteit van een fabriek?
NIET door meer mensen aan te nemen
Maar hoe dan wel??
Productiecapaciteit
Hoe VERHOOG je de arbeidsproductiviteit van een fabriek?
nieuwe technologie, bijvoorbeeld het gebruik van robots
goede arbeidsverdeling, waarbij iedereen zich specialiseert in taken
scholing waardoor werknemers hun werk beter kunnen doen
prestatieloon, zodat werknemers extra loon krijgen als zij meer presteren
verbetering arbeidsomstandigheden en werksfeer
Maatschappelijke opbrengsten
Wat levert het de maatschappij op?
Maatschappelijke opbrengsten van Schiphol:
werkgelegenheid
grote afzetmarkt voor bedrijven
economische groei door toerisme
veel bedrijven rondom de luchthaven
Maatschappelijke kosten
Wat koste het de maatschappij?
Maatschappelijke kosten van Schiphol:
vervuiling
geluidsoverlast
files