H6 en H7 Muziek - Cultuur van de Kerk

Cultuur van de Kerk

H6 en 7 Muziek

1 / 33
next
Slide 1: Slide
New lesson editorKunstMiddelbare schoolhavo, vwoLeerjaar 4-6

This lesson contains 33 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 30 min
Report this lesson

Items in this lesson

Cultuur van de Kerk

H6 en 7 Muziek

This item has no instructions

Vroege middeleeuwen

500-1000

Hoge middeleeuwen

1000-1250

Late middeleeuwen

1250-1500

Renaissance

500-1000

Vroege middeleeuwen

1150-1320

ars antiqua

1320-1420

ars nova

Renaissance

Indeling in muziekstijlen in de middeleeuwen 

Historische indeling van de middeleeuwen

This item has no instructions

Functie muziek

Muziek was een essentieel en groot onderdeel van het kloosterleven. 

Het zingen van muziek werd namelijk gezien als een manier om God te eren. Zo werd in kloosters elke dag een mis gehouden en op acht momenten per dag werden er psalmen gezongen. Elk van de 150 psalmen kwam minimaal één keer per week voorbij. 


De muziek was niet bedoeld om van te genieten, maar om je mee te kunnen concentreren op de tekst. Het zingen van deze muziek vereiste namelijk een enorme discipline, zodat de hele geest op dat moment gewijd kon zijn aan God.

This item has no instructions

Een dag in een klooster


This item has no instructions

Kenmerken gregoriaans

  • gezongen gebeden

  • in het Latijn

  • a capella (vox humana)

  • 3 vormen: psalmodie (solo/voorzanger)- responsoriaal (koor dat antwoordt) - antifonaal (wisselzang tussen 2 koren)

  • zangwijze: syllabisch (een toon per lettergreep) / melismatisch (versieren toon bij lettergreep) / neumatisch (afwisseling tussen syllabisch en melismatisch)

This item has no instructions

This item has no instructions

This item has no instructions



Guido van Arezzo

991-1033

vroege middeleeuwen

Fragment

Ut queant laxis





Hildegard von Bingen

1098-1179

Gregoriaans

Hildegard von Bingen

vroege middeleeuwen

Fragment:

Liturgie du Vendredi Saint: Tenebrae factae sunt



Fragment:

O Successores Fortissimi Leonis 

muziek in de gotiek

Componisten bekend van naam
Muziek wordt meer een hemelse belevenis (engelenzang)

ars antiqua (1150-1320)

This item has no instructions

Eenstemmig

Parallel

organum

ars antiqua

Vrij

organum

Meerstemmig

Past bij soberheid van romaanse kunst en gregoriaanse muziek. De boodschap is het belangrijkste

Bij de gotiek draait alles meer om dramatiek, inleving en gevoel.

This item has no instructions



Leoninus

Perotinus

ars antiqua

School van de Notre-Dame

  • Complexer organum (meerstemmigheid)

  • Vast ritmisch patroon

Fragment:

Perotinus - Viderunt omnes

Philippe de Vitry

1291-1361

ars nova (1320-1420)

  • toenemende (vooral ritmische) complexiteit

  • cantus firmus: een traag verlopende onderstem

  • daarboven een of meerdere stemmen (hoge en lage contratenor) die in hoog tempo allerlei ritmische capriolen uithalen  

  • verschillende teksten door elkaar gezongen

Fragment:

In arboris/Tuba sacre fidei/Virgo sum - Philippe de Vitry




Guillaume de Machaut

1300-1377

ars nova

Fragment:

Douce dame jolie la Morra - Guillaume de Machaut 





Troubadours

Trouvères 

Wereldlijke muziek

Fragment:

Can vei la lauzeta mover - Bernart de Ventadorn

Wereldlijke muziek

  • Weinig bewaard gebleven

  • Waarschijnlijk eenstemmig gezongen

  • In de volkstaal 

  • Syllabisch 

  • tekst moet goed verstaanbaar zijn

  • Ritmischer en dynamischer dan kerkmuziek

  • Begeleid door instrumenten: harp, luit, vedel, trommels, tamboerijn.

This item has no instructions

straatartiesten

Trekken rond (laag aanzien)

optredens op markten of aan het hof

soms in opdracht van de kerk 

Wereldlijke muziek

This item has no instructions

This item has no instructions



Kunstlied

Hoofse literatuur

Minnelied

Wereldlijke muziek

This item has no instructions

This item has no instructions



Volkslied

Wereldlijke muziek

Fragment:

L’homme armé - anonieme componist 

oefen opgaven


This item has no instructions

Waar of niet waar? Liturgische gezangen moesten in de volkstaal worden gezongen.

A

waar

B

niet waar

C


D


This item has no instructions

Noem op basis van het muziekfragment vier kenmerken van Gregoriaanse muziek.

This item has no instructions

Waarom is gregoriaanse muziek altijd a capella?

A

omdat er nog geen goede instrumenten waren

B

kloosters bezaten geen instrumenten

C

omdat de menselijke stem het beste instrument is want door god aan ons gegeven

D

instrumenten zouden de aandacht afleiden van de tekst

This item has no instructions

Beschrijf de voordelen van de muzieknotatie voor Gregoriaanse gezangen.

This item has no instructions

Hoe wordt deze vorm van meerstemmigheid genoemd?

A

parallel

B

tweestemmig

C

organum

D

cantus firmus

This item has no instructions

Dit lied is geschreven door Hildegard von Bingen. Omschrijf twee muzikale kenmerken waarop deze muziek verschilt van het traditionele Gregoriaans.

This item has no instructions

In fragment 2 hoor je een deel van de Gregoriaanse vespers. In fragment 3 hoor je het lied 'O Felix Anima', gecomponeerd door HIldegard von Bingen. Dit lied lijkt wel een beetje op het Gregoriaans, maar er zijn wel verschillen te horen. Zo is dit lied uitgevoerd door vrouwen en is ook het aantal stemmen is niet gelijk. Noem nog twee verschillen tussen beide melodieën.

This item has no instructions

Bij welke manier van zingen hoort dit fragment?

A

gregoriaans

B

parallel organum

C

vrij organum

D

eenstemmig

This item has no instructions

Welke manier van zingen hoort niet bij dit fragment?

A

eenstemmig

B

melismatisch

C

meerstemmig

D

gregoriaans

This item has no instructions

This item has no instructions