6.2 Piramiden

• Biologie
• Middelbare school
• mavo
• Leerjaar 3

              Startklaar

• Op je plek zitten 
• Telefoon in het Zakkie 
  
• Jas over de stoel, oortjes in de tas, tas op de grond
• Schoolspullen op tafel: Boek, JdW-map, etui 

1. Startklaar

Bij de start van iedere les verwelkomt de docent de leerlingen bij de ingang van de deur, noemt leerlingen bij naam, maakt oogcontact en besteedt aandacht aan hun welbevinden. De docent geeft het goede voorbeeld en spreekt hoge verwachtingen uit voor het verloop van de les door succescriteria op gewenst gedrag, schooltaal en effectief leren te benoemen. De leerlingen zijn startklaar: ingelogd in LessonUp, telefoons opgeborgen in het Zakkie, en JdW-map op tafel.

Ecologie

Piramiden

JdW-kijkwijzer

Lesopbouw:

1. Vooraf:
   Startklaar, Voorkennis activeren, Formatief Handelen
   
   
2. Instructie:
   Leerdoelgericht werken, Inclusieve didactiek, Concrete en herkenbare voorbeelden, Formatief Handelen
   
   
3. Toepassing:
   Actieve verwerking, Formatief handelen 
   
   
4. Evaluatie:
   Afsluiting

Overzicht Periode 3

• Thema: Ordening, Stevigheid & beweging, Ecologie, Duurzaam leven
• Benodigde lesmaterialen: Boek A+B

Week 1	Week 2	Week 3	Week 4	Week 5	Week 6	Week 7	Week 8	Week 9	Week 10	Week 11
Kenmerken van bacteriën en schimmels	Kenmerken van planten en dieren. Determineren	Het skelet van de mens Beenverbindingen	Spieren	Vakantie	Eten en gegeten worden	...

Welke voedselketen is goed genoteerd?

1. 1
2. 2
3. 3
4. 4

Op welk plaatje zie je een voedselweb?

1. 
2. 
3. 
4. Geen van de plaatjes

In het plaatje zie je een ...

1. Voedselweb
2. Voedselketen
3. Producenten
4. Ecosysteem

De vlierbes is een ...

1. Consument
2. Producent
3. Reducent
4. Planteneter

Het konijn is consument van de ...?

1. 1e orde
2. 1e, 2e en 3e orde
3. 3e en 5e orde
4. 6e orde

Bacteriën zijn:....

1. reducenten
2. afvaleters
3. Ze eten niks

           Leerdoelen

• Je kunt omschrijven wat piramiden van aantallen en van biomassa weergeven.
  
• Je kunt beschrijven op welke manieren energie uit de voedselketen verdwijnt.

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.   

Herhaling 

Fotosynthese en verbranding

Niet alle energie wordt gebruikt

Planteneters kunnen niet alle organische stoffen uit planten verteren. 

Onverteerbare stoffen verlaten het lichaam via ontlasting

Energierijke stoffen die wel worden opgenomen in het lichaam worden gebruikt als bouwstoffen en brandstoffen

Veel voedsel is nodig om een beetje te groeien

1kg groei = meer dan 1kg voedsel nodig

Fotosynthese en verbranding

Waar vind fotosynthese plaats?

Waar vindt verbranding plaats?

Piramide van aantallen

Hoe groot is het aantal individuen in een schakel.

Meestal komen er minder individuen voor in een schakel dan in de schakel ervoor.

Piramide van aantallen

Piramide van aantallen

Biomassa

Biomassa = totale gewicht van alle organische stoffen in een organisme. 

Het gewicht - het vocht 

in een organisme

Piramide van biomassa

piramide van biomassa

Welke piramide hoort waar?

Piramides van Biomassa

Piramides van aantallen

De 'piramide' hiernaast is een piramide van...

1. Aantallen
2. Biomassa
3. Dat kan je niet zeggen
4. Zowel aantallen als biomassa

Welke kloppen?:
1. Een piramide van aantallen is altijd een piramide.
2. Een piramide van biomassa is altijd een een piramide.

1. beiden juist
2. beiden onjuist
3. 1= juist 2= onjuist
4. 1= onjuist 2= juist

           Aan de slag

BvJ boek B:

Lezen/leren blz. 78 t/m 84

Maken opdracht 1 t/m 6

6. Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen

           Afsluiting

• 
  

Huiswerk:

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner. 

           Begrippen
           uit deze les

• 
  
• ...
• ...

Titel kan hier geplaatst worden.

Eindslide.

Ruimte voor een afsluitend woord.