Samen kom je verder

Samen kom je verder

1 / 49
next
Slide 1: Slide
New lesson editor

This lesson contains 49 slides, with interactive quizzes and text slides.

Report this lesson

Items in this lesson

Samen kom je verder

Open met het idee dat de les gaat over samen kiezen, luisteren en overleggen. Houd de titel eenvoudig en herkenbaar voor leerlingen met een LVB.

Dit ga ik leren

Ik kan samen met anderen overleggen, luisteren en één keuze maken.

This item has no instructions

Eén woord bij samenwerken

Laat leerlingen eerst kort overleggen met hun buur. Daarna typt elk team één woord. Verwachte woorden: luisteren, helpen, praten, samen, kiezen, respect.

Wat is samenwerken?

Samenwerken is iets samen doen.


  • je luistert

  • je praat

  • je helpt

  • je kiest samen

  • je houdt rekening met elkaar

Gebruik eenvoudige voorbeelden uit school: een opdracht maken, iets opruimen, samen sporten. Leg moeilijke woorden kort uit.

Goed samenwerken

Bij goed samenwerken:


  • praat niet één persoon alleen

  • mag iedereen iets zeggen

  • luister je naar elkaar

  • maak je afspraken

  • kies je samen wat het beste is

Benadruk dat samenwerken niet betekent dat iedereen hetzelfde denkt. Dat komt later terug als kern van de les.

Samenwerken met iemand die je niet aardig vindt

Dat kan soms toch nodig zijn.


  • op school

  • bij stage

  • op werk


Dan is respect belangrijk.

Noem dat je iemand niet aardig hoeft te vinden om toch netjes samen te werken. Houd het praktisch en niet te moreel.

Wat helpt dan?

Als samenwerken lastig is, helpt dit:


  • rustig blijven

  • luisteren naar de ander

  • duidelijk zeggen wat jij wilt

  • taken verdelen

  • samen een afspraak maken

Koppel dit aan de centrale vraag van de les: hoe kom je samen tot een keuze?

Lezen en samenwerken

Bij samenwerken gebruik je ook informatie.


Je kijkt en luistert eerst goed.

Daarna maak je samen een keuze.

Dat lijkt op begrijpend lezen: eerst informatie zoeken, dan pas een conclusie trekken.

Deze slide maakt de brug naar de volgende subtopic over tekst en informatiegebruik.

Kun je samenwerken met iemand die je niet aardig vindt?

1

Ja

2

Nee

3

Soms

This item has no instructions

Wat helpt dan het best?

A

Taken verdelen

B

Boos worden

C

Weglopen

D

Niks zeggen

Laat teams eerst overleggen. Goede antwoord sluit aan bij rustig blijven, luisteren, duidelijk zeggen wat je wilt en samen afspraken maken.

Vul de goede woorden in

Bij samenwerken kijk en luister je eerst goed. Daarna maak je samen een . Dat lijkt op begrijpend lezen: eerst zoeken, dan pas een trekken.

Bij samenwerken kijk en luister je eerst goed. Daarna maak je samen een
. Dat lijkt op begrijpend lezen: eerst
zoeken, dan pas een
ruzie
schreeuwen
mening
gokken

Correcte woorden: keuze, informatie, conclusie. Bespreek dat je niet te snel beslist.

Situatie: Samir en Daan

Samir en Daan moeten samen een presentatie maken.

Samir wil meteen beginnen.

Daan wil eerst bespreken wie wat doet.

Samir zegt ongeduldig: 'Doe nou gewoon iets.'

Lees de situatie rustig voor. Laat merken dat beide leerlingen iets anders belangrijk vinden.

Wat is hier het probleem?

Het probleem is niet de presentatie zelf.

Het probleem is hun manier van samenwerken.


  • Samir wil snel starten

  • Daan wil eerst taken verdelen

  • ze hebben nog geen afspraak

Benadruk dat leerlingen informatie uit de tekst gebruiken om het probleem te noemen. Niet gokken, maar lezen.

Welke informatie helpt het meest?

Deze zinnen laten het probleem goed zien:


  • Samir wil meteen beginnen

  • Daan wil eerst taken verdelen

  • Samir zegt: 'Doe nou gewoon iets'


Deze informatie laat zien dat ze anders denken over de aanpak.

Leg uit dat sommige zinnen vooral achtergrond geven, en andere zinnen echt helpen om het probleem te begrijpen.

Een goede eerste stap

Wat helpt Samir en Daan het best?


  • eerst kort overleggen

  • taken verdelen

  • afspreken wie wat doet


Zo wordt het rustiger en duidelijker.

Koppel de oplossing steeds terug aan samenwerken: eerst afstemmen, dan pas doen.

Waarom werkt taken verdelen?

Taken verdelen helpt omdat:


  • iedereen weet wat hij moet doen

  • het werk eerlijker wordt

  • je minder snel ruzie krijgt

Gebruik eenvoudige taal: duidelijk, eerlijk, rustig. Dat past goed bij de doelgroep.

Wat is het probleem van Samir en Daan?

A

Ze zijn te laat

B

Geen laptop

C

Ander plan

D

Te moeilijk

Het probleem is hun manier van samenwerken: Samir wil snel starten, Daan wil eerst taken verdelen.

Vul de goede woorden in

Samir wil meteen . Daan wil eerst taken . Een goede eerste stap is kort en afspreken wie wat doet.

Samir wil meteen
. Daan wil eerst taken
. Een goede eerste stap is kort
stoppen
vergeten
roepen
winnen

Correcte woorden: beginnen, verdelen, overleggen.

Wat moeten Samir en Daan eerst doen?

Bespreek antwoorden klassikaal. Goede elementen: eerst praten, taken verdelen, afspreken, rustig blijven, luisteren.

Kiezen met een groep

Soms moet een groep samen kiezen.

Dat is niet altijd makkelijk.

Mensen willen vaak iets anders.

Dan moet je goed nadenken: wat is echt nodig?

Dit is de overgang naar de eiland-situatie. Houd het als start van een praktisch keuzeprobleem.

Op een onbewoond eiland

Je mag maar vijf spullen meenemen.

Voorbeelden van spullen zijn:


  • water

  • touw

  • EHBO-doos

  • mes

  • zaklamp


Je kunt niet alles kiezen.

Noem niet de hele lijst op de slide; houd het overzichtelijk. Je kunt mondeling extra voorbeelden geven.

Eerst zelf nadenken

Een eerste keuze maak je vaak zelf.

Dan denk je:


  • wat heb ik nodig?

  • wat helpt om veilig te blijven?

  • wat is minder belangrijk?

Maak duidelijk dat zelfstandig nadenken helpt vóór het overleg begint.

Daarna samen kiezen

In een groep vertel je jouw idee.

Daarna luister je naar de anderen.

Samen kies je vijf spullen.


Niet jouw lijst alleen, maar een lijst van de groep.

Benadruk het verschil tussen een eigen mening en een gezamenlijke keuze.

Waar gaat het vaak mis?

Samen kiezen wordt lastig als:


  • iemand alles wil bepalen

  • niemand luistert

  • er geen reden wordt gegeven

  • de groep niet kijkt wat het belangrijkst is

Noem dat goede keuzes vaak beginnen met uitleg geven: waarom kies je iets?

Een sterke groepskeuze

Een sterke groepskeuze heeft twee dingen:


  • een duidelijke keuze

  • een goede reden


Bijvoorbeeld: water en EHBO-doos zijn belangrijk voor overleven en gezondheid.

Gebruik één of twee concrete voorbeelden, maar houd ruimte voor andere redelijke keuzes.

Wat is het belangrijkst op het eiland?

1

Water

2

Voetbal

3

Chips

4

Radio

This item has no instructions

Wat gaat vaak mis bij samen kiezen?

A

Goed luisteren

B

Reden geven

C

Alles bepalen

D

Rustig praten

Koppel terug aan de slide: iemand wil alles bepalen, niemand luistert, geen reden geven, niet kijken wat belangrijk is.

Welke 2 spullen kiest jouw team?

Laat teams één kort antwoord insturen. Goede elementen: een duidelijke keuze en een goede reden, bijvoorbeeld water of EHBO-doos voor veiligheid en gezondheid.

Niet te snel oordelen

Soms denk je snel iets over iemand.

Maar een eerste indruk is niet altijd waar.

Je hebt vaak eerst meer informatie nodig.

Rustige overgang naar de casus over Jayden. Dit is een belangrijk burgerschapsmoment: oordeel uitstellen.

Situatie: Jayden is vaak te laat

Jayden komt bijna iedere ochtend te laat op school.

Sommige leerlingen zeggen:


'Hij heeft gewoon geen zin in school.'


Maar weten we dat al zeker?

Lees de uitspraak neutraal voor. Laat voelen dat dit een conclusie is, geen feit.

Te weinig informatie

We weten nog niet genoeg.

Missende informatie kan zijn:


  • waarom hij te laat komt

  • hoe zijn ochtend eruitziet

  • of hij thuis nog iets moet doen

  • of er problemen zijn met vervoer

Koppel dit expliciet aan begrijpend lezen: je kunt niet goed concluderen met te weinig informatie.

Nieuwe informatie verandert je beeld

Nu weten we meer:


Jayden brengt elke ochtend eerst zijn zusje naar school.

Zijn moeder begint heel vroeg met werken.


Dan kijk je anders naar de situatie.

Benadruk dat extra informatie kan zorgen voor meer begrip, zonder te zeggen dat te laat komen dan ineens geen probleem meer is.

Eerst informatie, dan pas een oordeel

Dit geldt bij mensen én bij teksten.


  • eerst lezen of luisteren

  • daarna nadenken

  • pas dan een conclusie trekken

Dit is een kernslide van de les. Hier komen burgerschap en begrijpend lezen samen.

Weten we al zeker waarom Jayden te laat is?

1

Ja

2

Nee

3

Nog niet

This item has no instructions

Vul de goede woorden in

Een eerste is niet altijd waar. Je hebt eerst meer nodig. Eerst lezen of luisteren, pas dan een trekken.

Een eerste
is niet altijd waar. Je hebt eerst meer
nodig. Eerst lezen of luisteren, pas dan een
mening
ruzie
vriend
antwoord

Correcte woorden: indruk, informatie, conclusie.

Welke info mis je bij Jayden?

Bespreek welke informatie mist voordat je oordeelt. Mogelijke antwoorden: waarom hij te laat komt, thuis taken, vervoer, ochtend thuis.

Samen kiezen voor de klas

Stel: de klas krijgt €100.

Dat geld moet gebruikt worden voor iets waar de hele klas iets aan heeft.

Dan moet je niet alleen denken aan wat jij leuk vindt.

Maak de situatie concreet: iets kopen of doen voor iedereen. Koppel aan algemeen belang.

Van eigen idee naar groepsplan

Iedereen kan een ander idee hebben.

Bijvoorbeeld:


  • spellen

  • planten

  • materialen

  • iets voor het schoolplein


Daarna maak je samen één plan.

Gebruik herkenbare voorbeelden uit de input van de docent. Houd de lijst kort op de slide.

Waar let je op bij een plan?

Een goed plan voor de klas is:


  • duidelijk

  • nuttig voor veel leerlingen

  • betaalbaar

  • goed uitgelegd


Dus: wat kies je, waarom, en past het binnen €100?

Benadruk dat een goed plan meer is dan een leuk idee; het moet ook passen bij het doel en het bedrag.

Niet alleen jouw idee telt

Samen kiezen betekent:


  • je legt jouw idee uit

  • je luistert naar andere ideeën

  • je kunt van mening veranderen

  • je kiest wat het beste is voor de groep

Noem dat van mening veranderen juist sterk kan zijn. Dat helpt leerlingen anders naar overleg kijken.

Wat laat goed samenwerken zien?

Je ziet goed samenwerken als:


  • iedereen iets mag zeggen

  • leerlingen elkaar laten uitpraten

  • er met redenen wordt gekozen

  • de groep samen tot één antwoord komt

Dit bereidt de afsluiting voor en vat zichtbaar gedrag samen.

Wat heb je vandaag geleerd?

Samenwerken betekent niet dat iedereen hetzelfde denkt.

Samenwerken betekent wel dat je:


  • luistert

  • overlegt

  • informatie gebruikt

  • samen kiest

Gebruik deze slide als inhoudelijke samenvatting vóór de begrippenlijst.

Waar let je op bij een goed plan?

A

Alleen leuk

B

Voor jezelf

C

Zo duur mogelijk

D

Duidelijk en betaalbaar

Het plan moet duidelijk zijn, nuttig voor veel leerlingen, betaalbaar en goed uitgelegd.

Wat laat goed samenwerken zien?

1

Iedereen zegt iets

2

Eén leerling kiest

3

Niemand luistert

4

Alleen jouw idee

This item has no instructions

Wat heb jij vandaag geleerd?

Exit-ticket zonder fout antwoord. Laat leerlingen kort terugkijken op wat zij geleerd hebben over samenwerken, luisteren, informatie gebruiken en samen kiezen.

Wat hielp jou vandaag het meest?

Exit-ticket over het leerproces. Mogelijke antwoorden: eerst zelf denken, overleggen, stemmen, voorbeelden, samen kiezen.

Wat ga jij volgende keer beter doen?

Exit-ticket gericht op transfer. Laat leerlingen een kleine, concrete volgende stap noemen.

Begrippen

samenwerken - samen iets doen en samen keuzes maken

overleggen - met elkaar praten om tot een keuze te komen

luisteren - goed horen wat een ander zegt

mening - wat jij ergens van vindt

keuze - wat je besluit te nemen of te doen

taak verdelen - afspreken wie welk werk doet

conclusie - wat je denkt of besluit na informatie

This item has no instructions

Begrippen

informatie - dingen die je weet of leest

oordeel - wat je van iemand of iets vindt

respect - netjes omgaan met anderen

algemeen belang - wat goed is voor de hele groep

duidelijke reden - een goede uitleg waarom je iets kiest

begrijpend lezen - lezen en snappen welke informatie belangrijk is

This item has no instructions