aantasting van planten

• Groen
• Natuur, Leven en Technologie
• Voortgezet speciaal onderwijs
• Leerroute 5

aantasting van planten: 

ziektes en plagen

Leerlijnen

• Ik herken zieke planten
  
• Ik herken een aantal plagen en ziekten bij planten
• Ik benoem waarom aantasting van planten vermeden moet worden (lagere opbrengst, niet meer te verkopen) (13)

Hoe gaat het met jullie?

aantasting van planten: 

ziektes en plagen

  Lesdoelen

Aan het einde van deze les:

• kan je aantal plantenziekten en -plagen herkennen en benoemen.
  
• weet je het verschil tussen ecologische en chemische bestrijding (met voorbeelden).
  

Hoe ziet de les eruit?

Terugblik: vorige les(sen)

Instructie: plagen en ziekten, bestrijdingsmiddelen

Actie: in de tuin voorbeelden vinden, kas opruimen

Terugblik

Wat hebben we vorige week gedaan?

• Hoe gaat het met de champignons?
• Hoe gaat het met het brood?

Voorkennis

Wat weten jullie over ziekten en plagen bij planten?

Instructie

Planten kunnen worden aangetast door ziekten en/of plagen

• Wat is een plaag en wat kan je er tegen doen?
• Wat is een ziekte en wat kan je er tegen doen?

Plaag/plagen

Plaag: aantasting door insecten, mijten en andere dieren zoals vraat door wild en vogels.

Bescherming:

• natuurlijke vijanden 
• ecologische middelen
• chemische middelen

Voorbeeld van een plaag

De Fruitmot (Cydia Pomonella)

• Herkenning: Grijze mot met bruine vleugels
  
• Verspreiding: Larven boren zich in fruit
  
• Schade: Wormgaten in appels en peren
  

Ziekte/ziekten/ziektes

Ziekte: aantastingen door schimmels, bacteriën, virussen en parasieten (nematoden).

Bescherming:

• wisselteelt
• ecologische middelen
  
• chemische middelen

Nematoden, rondwormen of aaltjes zijn microscopisch kleine wormpjes die vrij voorkomen in elk ecosysteem, van de polaire regio’s tot de tropen. De meeste voeden zich met bacteriën en schimmels en zijn dus niet schadelijk, maar er bestaan ook nematoden die als parasiet leven op mensen, dieren en planten. Over het algemeen voeden parasitaire nematoden die zich op planten bevinden met de wortels van die planten en veroorzaken zo ziekten zoals bijvoorbeeld aardappelmoeheid. Ze vormen een ernstige bedreiging voor de voedselzekerheid wereldwijd.

Bladvlekkenziekte

Roest

Meeldauw

Meeldauw is een ...

1. Plaag
2. Schimmel
3. Ziekte
4. Virus

Wat is een plaag?

1. te grote hoeveelheid schadelijke bacteriën
2. te grote hoeveelheid schadelijke beestjes
3. te grote hoeveelheid schadelijke planten
4. te grote hoeveelheid schadelijke schimmel

Plaag of ziekte?

1. Plaag
2. Ziekte

Plaag of ziekte?

1. Plaag
2. Ziekte

Waarom voorkomen?

• Lagere opbrengst per plant
• Schade aan plant en vrucht

fruitrot

misvormde vruchten

kleinere vruchten

Hoe te bestrijden?

Preventief

Ecologisch

Chemisch

Preventieve aanpak

Voorkomen?

• Biodiversiteit vergroten (bijv. permacultuur)
• Teeltrotatie: wissel gewassen jaarlijks af
  
• Bodemgezondheid: gebruik compost en mulch.
  
• Vanggewassen: lok plagen weg van fruitbomen.
  

Ecologische middelen

Duurzame manieren

• Natuurlijke vijanden: Gebruik lieveheersbeestjes, roofwantsen
  
• Biologische middelen: Gebruik feromoonvallen, neemolie
  
• Mechanische Methoden: Handmatig verwijderen van aangetasten vruchten
  

Chemische middelen

Herbicide

Fungicide

Insecticide

Beschermt gewas tegen onkruiden

Beschermt gewas tegen schimmels

Beschermt gewas tegen insecten

Wanneer kun je zeepspiritus het beste toepassen?

1. Tussen 11 en 15 uur
2. Na zonsondergang
3. Tijdstip maakt niet uit

Voor zeepspiritus maak je een 2%-oplossing van groene zeep en 2%-spiritus. Hoeveel ml spiritus gebruik je op 1 liter water?

1. 2
2. 20
3. 200
4. 2000

Stel je hebt een plantenspuit van een halve liter. Hoeveel spiritus heb je dan nodig?

1. 10
2. 20
3. 30
4. 40

Actie

• Kijken welke ziektes en plagen we in de tuin hebben
• Kas leeghalen
• Tuin winterklaar maken

Wat vonden jullie van de les?

Wat ging goed?

Wat ging niet zo goed?

Tips en tops voor mij?

Wat heb je geleerd?

Lesdoelen

Aan het einde van de les: