Deze LessonUp is gemaakt door IFFR en te geven in de klas na het filmbezoek.
Lesindeling:
1. introductie les en terugblik - 5 min.
2. nabespreken thema en film(s) - 10 min.
3. creatieve opdracht - 15 min.*
4. presenteren - 5 min.
5. reflectie en afsluiting - 5 min.
Duur van de les: 40-50 minuten.*
*deze tijd voor de opdrachten is indicatief. De opdrachten zijn makkelijk uit te breiden als er iets meer tijd te besteden is.
Voorbereiding
Het is fijn om de les vooraf al een keer door te nemen. Er zijn drie verschillende opdrachten. Voor de opdracht op slide 8 is materiaal nodig. Verzamel deze voorafgaand aan de les. De opdracht op slide 10 maakt gebruik van (gratis) software. Zet deze van te voren klaar op de computer/ tablet van de leerlingen.
Opdracht 3:pixilart website of tekengerei en papier + stop motion app.
Thema
Verbeeld en Verbind
Leerdoel
reflecteren op het filmbezoek;
meningen en observaties delen in de groep en deze kunnen onderbouwen;
nadenken over eigen toekomst
creatief denken
creatief verbeelden
Tip: Zet de notities aan door op het icoon met het schrijfblokje onderin de balk te klikken. Bekijk de notities vooraf of print ze uit. Hierin staat extra informatie.
Heb je nog niet eerder met LessonUp gewerkt? Hier vind je aanvullende informatie.
Doen
Dit is een doe-opdracht.
Weetje
Dit is een weetje.
Legenda
Vraag
Dit is een vraag.
Slide 2 - Slide
Legenda
LessonUp maakt gebruik van icoontjes, deze worden hotspots genoemd. Een hotspot kun je aanklikken voor meer informatie. Als er een icoon in beeld staat kun je erop klikken.
Probeer het maar eens.
Wat gaan we doen / leren?
Leerdoel toevoegen
Dit gaan we deze les doen
We gaan;
terugkijken op het filmbezoek;
zelf nog een keer aan de slag met het thema;
deze lessenreeks afronden.
Slide 3 - Slide
5 min - (vervolg) Introductie
Vertel de leerlingen
Dit gaan we deze les doen (hotspot)
We gaan;
terugkijken op het filmbezoek;
zelf nog een keer aan de slag met het thema;
deze lessenreeks afronden.
Wat vond je van het filmbezoek?
Welke film is je het beste bijgebleven? Waarom?
In welke film zag je het thema 'verbinding' goed terug?
Verbeeld en Verbind
Slide 4 - Slide
10 min. - terugkijken op het filmbezoek
Voor de docent
We beginnen met een terugblik op het filmbezoek. Behandel de hotspots met de leerlingen. Er zijn geen goede en foute antwoorden. Vraag de leerlingen om hun antwoord toe te lichten.
Vraag 1 (hotspot):
Wat vond je van het filmbezoek? Waardoor kwam dat?
Welke film is je het beste bijgebleven? Waarom deze film?
In welke film zag je het thema 'verbinding' het best terug? Waarom was dat? Komt dat overeen met wat je dacht vóór het kijken van de films? Of dacht je toen wat anders?
Vat de opbrengsten samen. Liepen de meningen erg uiteen? Waren de leerlingen juist eensgestemd?
In de zaal is er maar beperkt tijd om over de films na te praten en sommige onderwerpen kunnen kwetsbaar zijn (zoals het pestgedrag, discriminatie en racisme in Amelia's Closet). Je kunt hotspot 2 daarom ook als gelegenheid aangrijpen om langer over een film of onderwerp na te praten.
Vertel de leerlingen dat het zo leuk is aan kunst - en dus ook aan films - dat iedereen het op diens eigen manier beleeft. Iets wat de één mooi vind, kan de ander juist lelijk vinden en andersom. Verschillen in smaak mogen er zijn en zijn heel belangrijk. Het is leuk om daar met elkaar over te praten en van elkaar te leren.
Wheelie Boys
Amelia's Closet
non-fictie en fictie
Wat is het verschil tussen non-fictie en fictie?
Wat voor soort film was Amelia's Closet?
Wat voor soort film was Wheelie Boys?
Slide 5 - Slide
10 min. - (vervolg) terugkijken op het fiulmbezoek
Vertel de leerlingen
Tijdens het filmbezoek hebben jullie deze twee films gezien.
Vraag (hotspot 1)
Weet je nog wat voor soort film Wheelie Boys was?
Wheelie Boys was een documentaire. Dat noemen we ook wel non-fictie.
Vraag (hotspot 2)
Weet je nog wat Amelia's Closet voor soort film was?
Amelia's Closet was een fictiefilm.
Vraag (hotspot 3)
Weet je nog wat het verschil is tussen de twee? Wat is het verschil tussen non-fictie (documentaire) en fictie?
Antwoord:
Non-fictie is echt gebeurt en fictie is verzonnen.
Non-fictie (documentaire): Een documentaire is een soort film waarin echte gebeurtenissen in beeld worden gebracht. Het zijn verhalen die echt gebeurd zijn. In een documentaire zie je geen acteurs die een rol spelen, maar zijn het echte mensen die je ziet en hoort. Dit noem je non-fictie verhalen. Fictie betekent namelijk ‘verzonnen’ en een documentaire is niet verzonnen maar echt gebeurd.
(notitie voor de docent: uiteraard zijn er ook documentaires met reconstructies of creatieve scènes. Als kennismaking met het genre houden we het voor de kinderen voor nu wat meer zwart-wit en focussen we op het aspect van 'echt' versus 'verzonnen'.)
Fictie:een fictiefilm is een verzonnen verhaal met acteurs. De acteurs spelen niet zichzelf maar een rol. Wat ze moeten zeggen en wat er gaat gebeuren is vooraf bedacht. De acteurs en makers volgen daarvoor een script.
Vraag (hotspot 4)
Waarom zou de filmmaker voor Amelia's Closet gekozen hebben om het verhaal nou juist als live-action fictiefilm te vertellen? En niet als documentaire of animatie?
Voorbeeldantwoord: Een live-action film voelt heel echt. Hierdoor is het makkelijk om je in de hoofdpersoon te verplaatsen. Door een fictiefilm te maken, kon de maker een universeel verhaal vertellen (een verhaal waar heel veel mensen zich in kunnen herkennen) en ook haar eigen ervaringen als kind er in verwerken, ondanks dat de maker nu zelf volwassen is.
Film idee: Toekomst in beeld
Stel je voor dat jij een film mocht maken over een grote verandering in jouw toekomst. Waar zou de film over gaan?
naar welke grote verandering in de toekomst kijk jij uit?
wat lijkt je daar het leukst aan?
wat lijkt je het meest spannend?
Welke andere mensen zijn bij deze verandering betrokken?
wordt het een documentaire of fictiefilm?
Slide 6 - Slide
10 min. - doe-opdracht: verwerken van het thema (1)
Doe opdracht 1: toekomst in beeld
Benodigdheden: schrijfmateriaal, papier
Vertel de leerlingen
In de film Wheelie Boys volgen we een groep beste vrienden tijdens de laatste zomer voordat ze naar de middelbare school toe gaan. Dit is een grote verandering in hun toekomst waar de vrienden veel over nadenken.
We gaan nu nadenken over een moment in onze eigen toekomst, alsof we er een film over zouden maken.
De opdracht 1. Maak groepjes van 2 of 3 en laat de leerlingen antwoord geven op de volgende vragen. Vraag hen hun antwoorden op te schrijven.
Naar welke grote verandering in jouw toekomst kijk jij uit? De situatie mag binnenkort zijn, of juist nog heel ver weg. Voorbeelden: De overstap naar de middelbare school? Op kamers wonen? Trouwen? Een gezin? Op reis? In het buitenland wonen?
Wat lijkt je het leukst aan die verandering? Leg uit waarom.
Wat lijkt je het meest spannend aan die verandering? Leg uit waarom.
Welke andere mensen zijn bij deze verandering betrokken? (op wie heeft dit nog meer effect en/of wie zou je in deze situatie tegenkomen?)
Zou je hier een documentaire of een fictie film over willen maken? Waarom kies je voor dat type?
2. Laat de leerlingen hun blad delen met een persoon in hun groepje. en vertel hen:
Verzin twee vragen over het onderwerp van de film van je klasgenoot. Wat zou je over het onderwerp willen weten? Wat moet er volgens jou in de film voorkomen?
(Bij grotere groepjes, kun je stap 2 eventueel herhalen)
Geef de leerlingen ongeveer 5 minuten de tijd om hun idee op papier te zetten en 5 minuten om vragen te verzinnen voor elkaar. Je kunt de opdracht uitbreiden door hen langer de tijd te geven en te vragen om meer voorbeelden te noemen of om na te denken over de plekken en mensen die nodig zijn om hun verhaal te vertellen.
Tot slot kunnen de ideeën kort aan elkaar worden gepresenteerd (slide 7).
Presenteren!
Waar gaat jouw film over?
Waarom heb je voor dit idee gekozen?
Voor welk type film heb je gekozen?
Wat vind je de meest interessante vraag die je klasgenoot voor jou bedacht heeft?
Slide 7 - Slide
5-10 min. - presenteren
Voor de docent
Vraag een aantal leerlingen om hun idee te presenteren. Gebruik de hulpvragen op de slide om het gesprek op gang te brengen.
Je kunt de leerlingen eventueel ook onderling uit laten wisselen.
vragen:
Waar gaat jouw film over?
Waarom heb je voor dit idee gekozen?
Voor welk type film heb je gekozen?
Wat vind je de meest interessante vraag die je klasgenoot voor jou bedacht heeft?
Aanvullende vragen
Wat was er lastig of juist leuk aan de opdracht?
kon je makkelijk een onderwerp kiezen?
als de film niet over jouw leven zou hoeven gaan, maar over alles mocht gaan wat je je maar kunt bedenken. Waar zou je dan graag een film over willen maken (of willen zien)?
Hebben de leerlingen nog vragen voor elkaar?
Verbeelden: van inktvlek naar karakter
inktvlek tekeningen naar aanleiding van Wolfie.
Waterverf/ ecoline. Rietje geef het oogjes, oren, armpjes, neus/ lichaam. Loslaten van dat dingen perfect moeten zijn wanneer je creatief bent.
Optioneel uit te breiden met: naam + verhaal idee. Super optioneel uit te breiden met: stop-mo waarin het karakter een rol speelt.
Slide 8 - Slide
Doe-opdracht: verwerken van het thema (2)
Doe opdracht 2: van inktvlek naar karakter
Bij deze opdracht gaan de leerlingen zelf karakters maken aan de hand van een inkt- of verfvlek, geïnspireerd op de gebeurtenissen in Wolfie.
Vertel de leerlingen
In de film Wolfie vind de kunstenaar het moeilijk om de controle los te laten bij het maken van diens kunst. Het liefst werkt die heel precies en schoon. Maar bij het maken van kunst mag je ook loslaten, fouten maken, spelen en nieuwe dingen proberen. Door de controle los te laten, kunnen juist hele leuke dingen ontstaan. Net als het handje Wolfie in de film.
De opdracht
1. Zorg dat iedereen een vel papier (en een rietje) heeft en dat iedereen goed bij de waterverf (/inkt/ ecoline) en het tekengerei kan.
2. Laat iedereen een druppel vloeistof op hun papier knoeien. Je kunt eventueel een rietje gebruiken om de vlek een beetje heen en weer te blazen om ze een interessante vorm te creeren.
3. Herhaal dit een aantal keer op het blad. Zorg dat er voldoende ruimte tussen de vlekken zit.
4. Laat de leerlingen nu met tekengerei detail toevoegen aan hun vlekken. Denk aan oren, pootjes, oogjes, een staart, etc.
5. Moedig aan om de vlek op verschillende manieren te benaderen. De ene keer kan het het lijf zijn, de volgende keer misschien de neus.
Voor de docent
De tijd kan naar eigen inzicht bepaald worden, afhankelijk van de tijd die er in de klas is om aan handarbeid te besteden. het je kunt er een colledige tekenopdracht aan wijden.
Verdiepingsoptie:
Vraag de leerlingen om na te denken over hun karakters:
Verzin een naam voor het karakter
Hoe zou het karakter klinken
Wat voor persoonlijkheid heeft het? (lief, gemeen, lui, vrolijk, dom, intelligent)
Verzin een kort verhaal voor 1 van je karakters.
Verdiepingsoptie 2:
Maak met elkaar een gallerij-muur, zoals in Wolfie. Laat iedereen hiervoor 1 vlek tot karakter vermaken en een lijstje tekenen rondom de rand.
--------
De tekeningen en bijbehorende namen en verhalen kunnen op de volgende slide (9) aan elkaar gepresenteerd worden.
Presenteren!
Waar gaat jouw documentaire over?
Waarom hebben je voor dit idee gekozen?
Welke locaties zijn belangrijk om in beeld te brengen?
Welke mensen moeten er aan het woord komen?
Wat vind je de meest interessante vraag die je klasgenoot voor jou bedacht heeft?
Slide 9 - Slide
5-10 min. - presenteren
Voor de docent
Vraag een aantal leerlingen om hun inktvlekkunst te presenteren. Gebruik de hulpvragen op de slide om het gesprek op gang te brengen.
Je kunt de leerlingen eventueel ook onderling uit laten wisselen.
vragen:
Wat heb je gemaakt?
Hoe heet je karakter?
Wat voor persoonlijkheid heeft het?
Vond je het moeilijk om iets te maken van de vlekken of kwamen de ideeën heel snel?
Denk je dat het (nog) makkelijker wordt, als je dit vaker zou doen?
Hebben de leerlingen nog vragen voor elkaar?
Verbeelden: pixel-animatie
Maak je eigen pixel-animatie
maak minstens 5 afbeeldingen met steeds een hele kleine verandering.
Als je deze afbeeldingen herhaaldelijk snel achter elkaar afspeelt, lijkt het alsof het beeld beweegt.
Slide 10 - Slide
Doe-opdracht: verbeelden: pixel-animatie
Doe opdracht 3: pixel-animatie Voor deze opdracht is een computer of ipad met internetverbinding nodig.
Laat de leerlingen zelf een korte pixel-animatie maken naar aanleiding van de film Patch.
Vraag de leerlingen
Wie kan uitleggen hoe een animatie werkt?
Voorbeeld antwoord: Een animatie bestaat uit meerdere stilstaande plaatjes na elkaar. In elke opvolgende afbeelding is steeds een kleine verandering gemaakt. Door die snel achter elkaar af te spelen, lijkt het net alsof het beeld beweegt.
De opdracht
Laat de leerlingen zelf een korte animatie maken (zoals het clapperboard gifje op deze slide). Je kunt hiervoor gratis software gebruiken zoals https://www.pixilart.com/
Bekijk de website van te voren, zodat je de leerlingen kunt begeleiden. De software is vrij intuitief. belangrijk knoppen zijn: add frame / copy frame/ preview.
Met 3-5 afbeeldingen kun je al een simpele gif maken.
Je kunt er ook voor kiezen om de kinderen op ruitjespapier te laten tekenen. Via gratis software zoals stop-motion studio kun je dan foto's maken van de tekeningen en deze achter elkaar zetten.
Voor de docent
De tijdbesteding voor deze opdracht is naar eigen inzicht en hangt af van het gebruik van software of pen/papier en hoeveel kinderen tegelijkertijd kunnen werken.
Het doel van de opdracht is om laagdrempelig te spelen met animatie en een kennismaking met hiervoor geschikte software. Door in de pixel-stijl te werken oefenen de kinderen bovendien met het abstraheren van vormen.
Laat de leerlingen hun werk eventueel (aan elkaar) presenteren.
Wat heb je geleerd wat je hiervoor nog niet wist?
Waar zou je graag meer over willen leren?
Afronding
Heb je iets nieuws geleerd over een klasgenoot?
Op welke dingen ga je voortaan meer letten als je een film kijkt?
Slide 11 - Slide
5 min. - Reflecteren en afronden
Bespreek de hotspots
Wat heb je geleerd wat je hiervoor nog niet wist?
Heb je iets nieuws geleerd over een klasgenoot?
Op welke dingen ga je voortaan meer letten als je een film kijkt?
Waar wil je graag nog meer over leren?
Dit was de laatste les rondom het programma Verbind en Verbind.
Tot ziens!
Slide 12 - Slide
Dit is de laatste slide van de LessonUp ter verwerking van het filmbezoek.
Wil je nog een programma van IFFR volgen? Op de website vind je meer informatie over ons vaste aanbod. Daarnaast is het ook mogelijk om een op maat gemaakte activiteit te volgen. Neem vrijblijvend contact op met het educatie team om de mogelijkheden te bespreken.
Voor vragen over dit programma of over je bezoek aan het festival kun je terecht bij het educatie team van IFFR via education@iffr.com.