Pallas les 9 de gemengde groep pers vnw en bez vnw

1 / 32
next
Slide 1: Slide
GrieksMiddelbare schoolvwoLeerjaar 2

This lesson contains 32 slides, with interactive quizzes and text slides.

Items in this lesson

Slide 1 - Slide

ZELFSTANDIG NAAMWOORD: GEMENGDE GROEP
De medeklinkergroep
Om de zelfstandige naamwoorden van de medeklinkergroep te kunnen verbuigen, moet je weten op welke medeklinker de stam eindigt. 
Deze stam-medeklinker is meestal niet in de nominativus herkenbaar, maar wel in de genitivus. Daarom wordt in woordenboeken en aantekeningen altijd de genitivus enkelvoud opgegeven. Achter de stammedeklinker komt de uitgang.

Slide 2 - Slide

Slide 3 - Slide

Slide 4 - Slide

De medeklinkergroep M +V
De uitgangen  van mannelijke én vrouwelijke groep drie woorden zijn:

enkelvoud
- (nom.), -ος (gen.), (dat.), (acc.)

meervoud
-ες (nom.), -ων (gen.), -σι(ν) (dat.), -ας (acc.)

Slide 5 - Slide

De medeklinkergroep O
De uitgangen van onzijdige groep 3 woorden zijn:

enkelvoud
- (nom.), -ος (gen.), (dat.), -(acc.)

meervoud
-α   (nom.), -ων (gen.), -σι(ν) (dat.), -α (acc.)

Slide 6 - Slide

ὁ παις gaat dus volgens
A
ἡ μαχη
B
ὁ σωτηρ
C
το θηριον
D
ὁ δουλος

Slide 7 - Quiz

welke woordgroep is goed
A
τὴν δεινὴν χεῖρα
B
τὴν δεινα χεῖρα
C
τα δεινὴν χεῖρα
D
τα δεινα χεῖρα

Slide 8 - Quiz

welke woordgroep is fout
A
οἱ ἡγεμόνες πολλοί
B
τοῦ δεινοῦ πατρός
C
τῆς ἔριδος μεγάλης
D
τῇ μητρὶ ἀθανάτι

Slide 9 - Quiz

Slide 10 - Slide

DATIVUS MEERVOUD MEDEKLINKERGROEP
De combinatie van de eind-medeklinker van de stam en de -σ- van de dativus meervoud uitgang -σι(ν) veroorzaakt de volgende veranderingen:
κ, γ, χ + σ > ξ
π, β, φ + σ > ψ (zelfstandige naamwoorden met stam op π, β, φ komen weinig voor)
τ, δ, θ + σ > σ (τ, δ, θ verdwijnen)
ν + σ > σ (ν verdwijnt)
ντ + σ > σ (ντ verdwijnen, maar de stamklinker wordt verlengd)

Slide 11 - Slide

Verbind de juiste contracties
(= samentrekking) met de juiste medeklinkerbotsing -
LET OP je hebt slechts vier van de sleep-antwoorden nodig.
β + σιν
ν + σιν
τ + σιν
κ + σιν
ψιν
σιν
σιν
ξιν
πιν
τιν

Slide 12 - Drag question

DATIVUS MEERVOUD MEDEKLINKERGROEP
Dativus meervoud op -ασι(ν)
De dativus meervoud van πατήρ (πατρ-ός), μήτηρ (μητρ-ός), ἀνήρ (ἀνδρ-ός), θυγάτηρ (θυγατρ-ός) ‘dochter’ gaat uit op -ασι(ν):
πατράσι (ν) (uit πατρ-σιν), ἀνδράσι (ν) (uit ἀνδρ-σιν).

Slide 13 - Slide

Wat is de dat.pl. van ἡ μητηρ (μητρος)?
A
ταις μητρσιν
B
ταις μητρασιν
C
ταις μητραξιν
D
ταις μητηρσιν

Slide 14 - Quiz

wat is de dat.pl. van το πυρ (πυρος)?
A
τοις πυρσιν
B
τοις πυρασιν
C
τοις πυσιν
D
τοις πυρισιν

Slide 15 - Quiz

Hoe weet je of een woord bij de gemengde groep hoort?

Slide 16 - Open question

Slide 17 - Slide

Bijvoeglijke naamwoorden
De gemengde groep van bijvoeglijke naamwoorden kent twee types, namelijk:

  1. Met twee uitgangen, d.w.z. één uitgang voor mannelijke en vrouwelijke woorden en één uitgang voor het onzijdig: 
σώφρων, σῶφρον verstandig


Slide 18 - Slide

Bijvoeglijke naamwoorden
2. Met drie uitgangen, waarbij het vrouwelijk niet volgens de gemengde  groep maar volgens de η/α groep verbogen wordt:
πᾶς πᾶσα πᾶν

Slide 19 - Slide

Hoe kun je weten of een bijvoeglijk naamwoord 3 of 2 rijtjes heeft?
  • Ga standaard uit van 2 rijtjes bij bijvoeglijk naamwoorden van groep III, want dat zijn de meesten.
  • Als je in de woordenlijst kijkt kun je het zeker weten.

  • Als het bnw er slechts in zijn mannelijke vorm staat (met een genitivus)
     --> 2 rijtjes.
  • Als het bnw er in zijn mnl, VRL, onz staat --> 3 rijtjes.

Slide 20 - Slide

Groep III, bnw 
Er bestaan dus  bijvoeglijke naamwoorden die volgens de uitgangen van de gemengde groep gaan.
Degenen die je daarvan leert in les 9 zijn:
  • πας, πασα, παν (ieder, geheel, alle)
  • εὐδαιμων, εὐδαιμον (gelukkig)
  • ἀφρων, ἀφρον (onverstandig, dwaas)
  • σωφρων, σωφρον (verstandig)

Slide 21 - Slide

Sleepvragen
In de volgende slides sleep je steeds de mannelijke, vrouwelijke of onzijdige vorm van het bijvoeglijk naamwoord naar de juiste plaats.

Slide 22 - Slide

verschrikkelijk (mannelijk)
verschrikkelijk 
(vrouwelijk)
verschrikkelijk
(onzijdig)
δεινος
δεινον
δεινη

Slide 23 - Drag question

verstandig (mannelijk)
verstandig (vrouwelijk)
verstandig (onzijdig)
σωφρων
σωφρον
σωφρων

Slide 24 - Drag question

Waarom heet groep III ookwel 'gemengde groep'?
A
Omdat er mnl, vrl en onz woorden in zitten
B
Bestaat uit stammen die eindigen op klinkers en medeklinkers
C
Omdat de Grieken dat wel zo sociaal vonden
D
Huh, heeft grammatica ooit een reden?

Slide 25 - Quiz

Persoonlijk voornaamwoord 
ἐγώ ik,  σύ jij/u,    hij zij het

nom. ev                           ἐγώ                             σύ
gen.                                  ἐμοῦ μου                  σοῦ σου                 αὐτοῦ αὐτῆς αὐτοῦ
dat.                                   ἐμοί μοι                     σοί σοι                   αὐτῷ αὐτῇ αὐτῷ
acc.                                   ἐμέ με                        σέ σε                      αὐτόν αὐτήν αὐτό

Slide 26 - Slide

Pers. vnw.
De vormen ἐμοῦ enz. en σοῦ enz. (met een accent!) zijn nadrukkelijker dan μου enz. en σου enz. Vergelijk in het Nederlands mij naast me, jou naast je

Slide 27 - Slide

Welk Grieks woord zou je aantreffen in de zin ὁ πατηρ οὐ ....... βλέπει.
( = vader ziet mij niet)
A
ἐμοῦ
B
ἐμέ
C
ἐμοί
D
έγώ

Slide 28 - Quiz

Persoonlijk voornaamwoord ev
naamval         1e persoon enk. 2e persoon enk.
nominativus   ἐγω                         συ
genitivus          μου                         σου
dativus              μοι                          σοι
accusativus    με                            σε

Slide 29 - Slide

Persoonlijk voornaamwoord mv
naamval         1e persoon mv. 2e persoon mv.
nominativus  ἡμεις                     ὑμεις
genitivus         ἡμων                    ὑμων
dativus             ἡμιν                      ὑμιν
accusativus   ἡμας                     ὑμας

Slide 30 - Slide

Bezittelijk voornaamwoord
ἐμός, ἐμή, ἐμόν mijn
σός, σή, σόν jouw, uw
ἡμέτερος, ἡμετέρα, ἡμέτερον ons, onze
ὑμέτερος, ὑμετέρα, ὑμέτερον (van) jullie, uw

ἐμός en σός worden verbogen als δεινός, ἡμέτερος en ὑμέτερος als μακρός. Een bezittelijk voornaamwoord gedraagt zich als een bijvoeglijk naamwoord, d.w.z. dat het in naamval, geslacht en getal overeenkomt met het woord waarbij het hoort.

Slide 31 - Slide

Wie van de figuren zal Achilles zijn?
Bezittelijk VNW
                                                          voorbeelden 
 ev  ἐμος (= mijn)             ση (= jouw)     ὁ σιτος ἐμος = mijn voedsel (nom)
       ἐμου                            σης                   
       ἐμῳ                             σῃ                      τῃ μητρι σῃ = aan jouw moeder
       ἐμον                            σην                                                                        (dat.)

mv ἐμοι                              σαι                   δειπνα ἡμετερα = onze maaltijden
       ἐμων                            σων                 
       ἐμοις                            σαις                  δειπνων ὑμετερων
       ἐμους                           σας                   van jullie maaltijden     
               Zie ook blz. 76 van het lesboek voor dit onderwerp

Slide 32 - Slide