Bijnieren bij hond en kat: van basis tot ziekten

Bijnieren bij hond en kat: van basis tot ziekten

1 / 27
next
Slide 1: Slide
New lesson editor

This lesson contains 27 slides, with interactive quizzes and text slides.

Report this lesson

Items in this lesson

Bijnieren bij hond en kat: van basis tot ziekten

Wat weet je al over bijnieren bij huisdieren?

Leerdoel

Aan het einde van deze les kun je de anatomie en werking van de bijnieren beschrijven en afwijkingen zoals de ziekte van Cushing en Addison bij hond herkennen, diagnosticeren en de therapie toelichten.

Introductie bijnieren

De bijnieren zijn kleine, maar belangrijke organen bij hond en kat. Ze zijn essentieel voor hormonale regulatie.

Anatomie van de bijnieren

De bijnieren liggen boven de nieren. Ze bestaan uit de schors (cortex) en het merg (medulla).

Fysiologie: algemene werking

De bijnieren produceren hormonen die betrokken zijn bij stress, water- en zoutbalans en stofwisseling.

Bijniermerg: stressreactie

Het bijniermerg scheidt adrenaline en noradrenaline uit. Ze zorgen voor een snelle stressreactie (fight-or-flight).

Bijniercortex: belangrijkste hormonen

De schors produceert mineralocorticoïden, glucocorticoïden en geslachtshormonen.

Glucocorticoïden: werking

Deze hormonen zorgen voor de glucosehuishouding, ontstekingsremming en stressrespons.

Mineralocorticoïden & RAAS

Mineralocorticoïden reguleren de water- en zoutbalans via het RAAS-systeem. Ze zijn vitaal voor de bloeddruk.

RAAS-systeem uitgelegd

Het renine-angiotensine-aldosteronsysteem (RAAS) speelt een rol bij bloeddruk en vochtbalans.

Functie van aldosteron

Adrenaline & noradrenaline

Zorgen voor een verhoogde hartslag, bloeddruk en energie bij stress.

Afwijkingen bijnier bij hond en kat

De belangrijkste aandoeningen zijn de ziekte van Cushing en Addison bij de hond.

Cushing bij de hond: oorzaak

Ontstaat vaak door een tumor in de hypofyse of bijnierschors. Hierdoor te veel cortisol.

Symptomen van Cushing

Let op spierverslapping, een dunne huid en haaruitval.

Vaker drinken/plassen

Honden met Cushing drinken meer en moeten vaker plassen.

Spierzwakte & huidproblemen

Diagnose van Cushing

Diagnose met bloedonderzoek, urineonderzoek en echo. Soms een ACTH-stimulatietest.

Therapie bij Cushing

Medicatie remt de productie van cortisol. In zeldzame gevallen chirurgie bij tumoren.

Addison bij de hond: oorzaak

Bij Addison is er te weinig aanmaak van bijnierschorshormonen, meestal door auto-immuunziekte.

Opbouw: schors & merg

Produceert steroïdhormonen zoals mineralocorticoïden en glucocorticoïden.

Bijniercortex

Bijniermerg

Produceert adrenaline en noradrenaline, belangrijk bij stress.

Symptomen van Addison

Vermoeidheid & zwakte

Maagdarmklachten

Braken, diarree en gewichtsverlies komen vaak voor.

De hond is sloom, eet slecht en kan instorten bij stress.

Diagnose van Addison

Diagnose via bloedonderzoek (natrium/kaliummetingen). ACTH-stimulatietest bevestigt het.

Therapie bij Addison

Samenvatting en afsluiting

Je kunt nu de bijnierfunctie bij hond en kat uitleggen, en afwijkingen als Cushing en Addison herkennen, diagnosticeren en de therapie benoemen.

Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.

Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.

Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.