Hoofdstuk 4 - taalverzorging - onderwerp, persoonsvorm, ik-vorm.

• Nederlands
• Voortgezet speciaal onderwijs
• Leerroute 3

Hoofdstuk 4 

Taalverzorging. 

Aan het eind van de les

- weet ik wat een werkwoord is

- kan ik de persoonsvorm vinden in een zin 

- kan ik het onderwerp vinden in een zin

- weet ik wat de stam is van een werkwoord. 

Welke werkwoorden ken jij?

Het werkwoord

Een werkwoord is iets wat je kunt doen. Het wordt ook wel een doe woord genoemd. 

Voorbeelden zijn: lopen, zitten, kijken, zijn, doen, ruiken, voetballen, hebben.

Persoonsvorm

Een speciaal werkwoord is de persoonsvorm. Dit werkwoord verandert van vorm afhankelijk van wie het doet en wanneer het gebeurt. Als je weet wat de persoonsvorm in de zin is, kun je regels gebruiken om dit werkwoord goed te spellen. 

Persoonsvorm

Je kunt de persoonsvorm in een zin vinden door de zin van tijd te veranderen. Van tegenwoordige tijd naar verleden tijd of andersom. Het werkwoord dat dan verandert is de persoonsvorm. 

Welke zin staat in de tegenwoordige tijd?

1. De juf staat voor de klas.
2. De juf stond voor de klas.

Welke zin staat in de tegenwoordige tijd?

1. Ik rook aan die bloem.
2. Ik ruik aan die bloem.

Zet deze zin in de verleden tijd:
Mijn moeder kookt de heerlijkste erwtensoep.

Zet deze zin in de verleden tijd:
Frenk snijdt de aubergine in blokjes

Wat is de persoonsvorm uit deze zin?

Wij mogen nieuwe meubels voor onze kamer uitzoeken.

Wat is de persoonsvorm uit deze zin?

Waarom wil jouw broer nooit boodschappen doen?

Wat is de persoonsvorm uit deze zin?

Wij liepen samen naar de supermarkt

Onderwerp

Hoe je de persoonsvorm moet spellen hangt af van het onderwerp van de zin. Het onderwerp is wie of wat iets doet. 

Je kunt het onderwerp vinden door deze vraag te stellen

Wie of wat + persoonsvorm 

Voorbeeld

Haar zus woont in een andere stad. 

Zet de zin in een andere tijd

Haar zus woonde in een andere stad. 

woont verandert en is dus het onderwerp. 

Wie of wat woont? -> haar zus.

Wat is het onderwerp in deze zin:
Joost struikelt over de rondslingerende schoenen.

1. struikelt
2. Joost
3. schoenen
4. over

Wat is het onderwerp in deze zin:
Gisteren hebben wij een nieuwe vaatwasser gekocht.

1. hebben
2. Gisteren
3. wij
4. gekocht

Wat is het onderwerp in deze zin:

Tot hoe laat mocht jouw zusje opblijven?

Wat is het onderwerp in deze zin:

Dat vind ik een interessante traditie.

Wat is het onderwerp in deze zin:

De eigenaars van die B&B waren heel gastvrij.

De ik-vorm

Om een persoonsvorm goed te kunnen spellen, moet je ook bepalen wat de ik-vorm van het werkwoord is. De ik-vorm van een werkwoord is de vorm als 'ik' het doet. 

Dit noemen we ook wel de stam

voorbeeld

Zin	Hij blijft thuis.	Jij slikt een pil.	Wij koken avondeten.
Persoonsvorm	blijft	slikt	koken
ik-vorm	blijf	slik	kook

Wat is de ik-vorm van de persoonsvorm.

Zijn ouders rusten uit op de bank.

Wat is de ik-vorm van de persoonsvorm.

hij stofzuigt zijn kamer.

Wat is de ik-vorm van de persoonsvorm.

zij lezen 's avonds vaak een boek

Wat is de ik-vorm van de persoonsvorm.

Wij klussen altijd in het weekend.

Wat is de ik-vorm van de persoonsvorm.

Zij snoeit de bramenstruik in haar tuin

Ik kan de persoonsvorm vinden in een zin.

😒🙁😐🙂😃

Ik kan het onderwerp vinden in een zin.

😒🙁😐🙂😃

Ik weet hoe ik de ik-vorm of stam van een werkwoord moet schrijven

😒🙁😐🙂😃

Ik heb mij aan de gedragsverwachtingen gehouden deze les.

😒🙁😐🙂😃

Aan de slag.

Maak het werkblad. Schrijf je naam hier op en lever het in.