De deugdenleer van Aristoteles - Nussbaum en MacIntyre

• Filosofie
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 5

De deugdenleer van Aristoteles

“Wanneer noem je iemand een goed mens?”

Leerdoelen

Aan het einde van de les kan je:

Uitleggen wat de hoofdgedachte is van Ethica Nicomachea in de zoektocht naar een gelukkig (eudaimonia) en geslaagd leven .

De verhouding uitleggen tussen  theoretische wijsheid (sophia) en praktische wijsheid (phronesis). 

Het juiste midden aanwijzen tussen ondeugd en deugd in een concrete ethische situatie.

Leesopdracht

Lees de tekst aandachtig door. 

1. Wat bedoelt Aristoteles met eudaimonia en waarom is dit het doel van het menselijk leven?

Leg het verschil uit tussen sophia en phronesis en geef bij beide een voorbeeld.

4. Oefening: het juiste midden (15 minuten)

Bespreek de volgende situatie:

Je ziet dat een vriend wordt gepest in de klas.

A. Bedenk 2 mogelijke reacties die ver uit elkaar liggen. 

B. Wat is hier het juiste midden? Waarom?

C. Bedenk bij iedere reactie een ondeugd of deugd. 

Jullie uitwerking van 4. Een vriend wordt gepest.

1. Wat betekent phronesis volgens Aristoteles?

1. Kennis van natuurwetten
2. weten hoe in concrete situaties juist te handelen
3. Emotionele ontwikkeling van gevoeligheid
4. Kennis van religieuze wetten

Wat bedoelt Aristoteles met het ‘juiste midden’?

1. Altijd precies tussen twee keuzes in blijven
2. Altijd de meerderheid volgen die weten wat goed is
3. antraxia oftewel onaangedaan blijven
4. De optimale handeling tussen twee ondeugden

Martha Nussbaum

Capabillity Approach

Hoe kan iemand volgens jou een “goed leven” leiden?

Capabillity Approach

1. Leven (een menswaardig leven kunnen leiden)
2. Lichamelijke gezondheid (toegang tot middelen, dienst- en hulpverlening)
3. Lichamelijke integriteit (veiligheid en bewegingsvrijheid)
4. Zintuiglijke waarneming en denken (onderwijs, cultuur)
5. Emoties kunnen ervaren en ontwikkelen (voelen wat je wil)
6. Praktisch verstand (je eigen leven plannen)
7. Relaties kunnen aangaan (omgaan met wie je wil)
8. Relatie tot andere soorten (in de natuur en met andere levenden mogen interacteren)
9. Spel (plezier en ontspanning)
10. Zeggenschap (politieke en sociale participatie)

Controlevraag 1: Noteer 3 punten die wijzen op een gemis aan de punten die in de lijst van 10 capabilities voorkomen.

Controlevraag 2:
Vind jij dat je in Nederland deze 10 capabilities kunt realiseren? Waarom wel of niet?

LEERDOELEN

waar sta je?

wat behoeft nog aandacht?