Korte context: “Ik heb het examen KB-blauw 2025 uitgewerkt en onderzocht welke invloed daarachter zit.”
Waarom jij dit examen hebt gekozen
Dat je verder bent gegaan dan alleen het examen zelf
Aanleiding van de opdracht
Examen
Structuur
Inzicht
Slide 2 - Slide
Een examen lijkt op het eerste gezicht overzichtelijk.
In de praktijk zit er een hele structuur achter.
Doel van deze opdracht:
Inzicht krijgen in het examen én de wereld eromheen.
Examen als middelpunt
Slide 3 - Slide
Het examen staat centraal.
Alles in het onderwijs werkt hier uiteindelijk naartoe.
Invloed is verdeeld over verschillende niveaus.
Alles draait om het examen
Invloed verschilt per ring
Cirkel van invloed
Slide 4 - Slide
This item has no instructions
Ring 1: directe invloed
inhoud, toetsing en beoordeling
Slide 5 - Slide
Deze partijen bepalen inhoud, beoordeling en geldigheid
School voert uit, geen speelruimte
Dit gaf jou rust: “hier hoef ik niets aan te veranderen”
Ring 2: indirecte landelijke invloed
Invloed is niet zichtbaar, maar wel bepalend
Slide 6 - Slide
Zij bepalen de spelregels en infrastructuur
Niet zichtbaar voor leerlingen, wel allesbepalend
Vooral digitale kant (Facet, DUO, Kennisnet)
Ring 3: invloed van school en docent
Hier ligt de invloed van de school
Slide 7 - Slide
Hier zit jouw echte invloed
Voorbereiding, instructie, practicum, rust
Examen verandert niet, maar de leerling wel
Spinnenweb van Van den Akker
Relatie met doelen, inhoud, tijd, toetsing, middelen
Slide 8 - Slide
Verandert één onderdeel, dan verandert het geheel.
Examen beïnvloedt het hele onderwijsontwerp
Niet los te zien van didactiek en organisatie
Model hielp jou overzicht creëren
Uitwerking examen A t/m D
A: 3D-tekenen + practicum
B: metaal (hijskraan)
C: elektra + sanitair
D: elektro-pneumatiek
Slide 9 - Slide
A: 3D-tekenen + practicum
B: metaal (hijskraan)
C: elektra + sanitair
D: elektro-pneumatiek
Digitale geletterdheid
Slide 10 - Slide
Digitale vaardigheden zijn geen extraatje
Leerlingen én docenten moeten hiermee kunnen werken
Moet structureel in lessen terugkomen
Wat heb ik geleerd?
Na deze opdracht kan ik de onderwijsstructuur beter begrijpen
Na deze opdracht kan ik een organigram, cirkel van invloed en spinnenweb van Van den Akker maken.
Na deze opdracht kan ik een verslag schrijven volgens HBO-niveau
Slide 11 - Slide
Het examen verandert niet, mijn aanpak wel
Je snapt nu waar invloed stopt
En waar jij het verschil maakt
Meer rust in examenvoorbereiding
Wat neem ik mee naar mijn onderwijs?
Gerichtere voorbereiding
Betere uitleg in context van examen
Meer aandacht voor digitale vaardigheden
Praktijk realistischer inrichten
Slide 12 - Slide
Gerichtere voorbereiding
Wat je hierbij kunt vertellen:
Door deze opdracht weet ik veel beter hoe het examen is opgebouwd en wat er precies van leerlingen wordt gevraagd. Dat maakt mijn voorbereiding gerichter. Ik kan nu bewuster kiezen welke onderdelen extra aandacht nodig hebben en welke vaardigheden leerlingen echt moeten beheersen. In plaats van breed oefenen, kan ik doelgerichter toewerken naar wat in het examen terugkomt.
Kernboodschap:
minder “alles een beetje”
meer “dit is echt belangrijk voor het examen”
Betere uitleg in context van examen
Wat je hierbij kunt vertellen:
Ik merk dat ik nu beter kan uitleggen waarom leerlingen iets leren. Ik kan de lesstof koppelen aan het examen en laten zien hoe een opdracht of handeling daar later in terugkomt. Dat geeft meer duidelijkheid en vaak ook meer motivatie, omdat het niet voelt als losse oefeningen maar als voorbereiding op iets concreets.
Kernboodschap:
lesstof krijgt betekenis
leerlingen snappen het doel beter
Meer aandacht voor digitale vaardigheden
Wat je hierbij kunt vertellen:
Door deze opdracht ben ik me bewuster geworden van hoeveel digitale vaardigheden er eigenlijk nodig zijn. Niet alleen bij het 3D-tekenen of het werken met programmeerbare relais, maar ook bij de digitale theorietoets via Facet. Dat betekent dat ik digitale vaardigheden niet meer zie als extra, maar als vast onderdeel van mijn lessen.
Kernboodschap:
digitaal is geen bijzaak
leerlingen moeten hier routine in krijgen
Praktijk realistischer inrichten
Wat je hierbij kunt vertellen:
Bij het uitwerken van de examenonderdelen heb ik ook gekeken naar materialen, kosten en inrichting van het practicum. Dat heeft me aan het denken gezet over hoe realistisch onze praktijkopstellingen zijn. Door het practicum meer in te richten zoals het examen, weten leerlingen beter wat ze kunnen verwachten en ontstaat er meer rust tijdens het examenmoment.
Kernboodschap:
minder verrassingen
meer vertrouwen bij leerlingen
Afsluiting
“Goed onderwijs begint niet bij het examen, maar eindigt er wel.”
Slide 13 - Slide
Het examen bepaalt niet hoe ik mijn lessen begin, maar het is wel het moment waarop alles samenkomt. Door deze opdracht snap ik beter waar het examen vandaan komt en waar mijn invloed ligt. Dat helpt mij om mijn onderwijs bewuster in te richten, zodat leerlingen met meer rust en vertrouwen aan het examen beginnen.