5 Bestuiving, bevruchting en verspreiding

• Biologie
• Middelbare school
• vmbo k
• Leerjaar 4

Bestuiving, bevruchting en verspreiding 

Wat gaan we doen?

Herhaling paragraaf 4

Lesstof paragraaf 5

Lesstof verwerken 

Leerdoelen-check

Sleep de namen naar de bijbehorende afbeelding.

knollen

deling

wortelstokken

stekken

bollen

uitlopers

Hoe plant deze plant zich voort?

1. Geslachtelijk
2. Beide
3. Ongeslachtelijk

kelkblad

stamper

meeldraad

kroonblad

Leerdoelen

• Ik leg uit wat bestuiving is bij planten.
• Ik noem de kenmerken van insecten- en windbloemen.
• Ik leg uit hoe bevruchting bij zaadplanten werkt. 
• Ik beschrijf welke veranderingen er na bevruchting plaatsvinden in het vruchtbeginsel. 
• Ik leid uit afbeeldingen af hoe de zaden worden verspreid. 

Eenslachtige of tweeslachtige bloemen

Bestuiving

Het stuifmeel van een bloem komt op de stempel van dezelfde soort terecht. 

Twee manieren:

via insecten 

via de wind

Zelf- en kruisbestuiving 

Insectenbloemen

Bestuiving door insecten die van bloem naar bloem gaan. 

Aangetrokken door:

• Geur van nectar
• Grote opvallende
  kroonbladeren

Windbloemen

Bestuiving door wind.

Veel stuifmeel.

Groene kroonbladeren. 

Kleine onopvallende bloemen.

Hoog, zodat de wind het kan vangen.

Bevruchting 

1. Stuifmeelkorrel vormt stuifmeelbuis.
2. Stuifmeelbuis groeit naar een zaadbeginsel.
3. De top barst open. 
4. Stuifmeelkorrel dringt de eicel binnen en versmelten. 

Veranderingen na de bevruchting

• Kroonbladeren vallen af.
• Kelkbladeren en meeldraden verschrompelen.
• Bevruchte eicel ontwikkelt zich tot zaad.
• Het vruchtbeginsel ontwikkelt zich tot vrucht. 
• 
  
• In de vrucht zitten zaden. 
• In elke zaad zit een kiem.
• Uit een kiem komt een kiemplantje. 

Verspreiding vruchten en zaden

Hoe?

wind

Verspreiding vruchten en zaden

Hoe?

dieren

Verspreiding vruchten en zaden

Hoe? 

plant zelf

Wat is bestuiving?

1. overbrengen van stuifmeel naar stempel
2. overbrengen van stuifmeel naar meeldraad
3. overbrengen van stuifmeel naar bijenkorf
4. ander woord voor bevruchting

Welke van de ondergenoemde kenmerken hoort niet bij de bloem van een insectenbestuiver?

1. Opvallende kroonbladeren
2. meeldraden buiten de bloem
3. maken nectar
4. pollen zijn plakkerig

Hieronder zie je voorbeelden van verschillende zaden. Sleep de zaden naar de juiste manier van verspreiden.

T5

Verspreiding door dieren

Verspreiding door de wind

Verspreiding door de plant zelf

Leerdoelen

• Ik leg uit wat bestuiving is bij planten.
• Ik noem de kenmerken van insecten- en windbloemen.
• Ik leg uit hoe bevruchting bij zaadplanten werkt. 
• Ik beschrijf welke veranderingen er na bevruchting plaatsvinden in het vruchtbeginsel. 
• Ik leid uit afbeeldingen af hoe de zaden worden verspreid.