2.2 Reactievergelijkingen

• Scheikunde
• Middelbare school
• havo, vwo
• Leerjaar 3

H2.2 reactievergelijkingen

Wat gaan we doen?

• Kijken hoe je een reactieschema kunt opstellen.
• Kijken hoe je hiervan een reactievergelijking kunt maken.

Hoe gaan we dit doen?

• Uitleg docent
  
• Zelf oefenen

Weet je nog?

Index: Kleine getalletje in de molecuulformule -> 2 in SO₂ 

_{Atomen zijn alleen, behalve sommige atomen, die zijn altijd met z'n tweeën: Br I N Cl H O F}

Coëfficiënt: getal voor een molecuulformule, bijv 5 in 5 NaCl 

Reactieschema

Een chemische reactie kun je verkort weergeven in een reactieschema, waarin je de namen en de toestandsaanduidingen (= aggregatietoestanden) van de beginstoffen voor de pijl en van de reactieproducten na de pijl plaatst.

Toestandsaanduidingen: gas (g), vast (s), vloeibaar (l) en opgelost (aq)

Reactieschema

Als water wordt ontleed ontstaan de gassen zuurstof en waterstof

water (l) --> waterstof (g) en zuurstof (g)

Stel reactieschema op in schrift:

Als het gas methaan met zuurstof reageert ontstaan vloeibaar water en koolstofdioxide 

methaan (g) + zuurstof (g) --> water (l) + koolstofdioxide (g)

Reactievergelijking

In een reactievergelijking is er voor en na de pijl een gelijk aantal atomen van elke soort aanwezig.

Je noemt dat een kloppende reactievergelijking.

Stappenplan

• Schrijf het reactieschema op in woorden
• Vervang de woorden door symbolen
• Pas het aantal atomen aan door de coëfficiënt te veranderen
  
• Controleer of voor en na de pijl evenveel van elk atoomsoort
  aanwezig is.

Wat is de reactievergelijking van de verbranding van methaan?

Regels kloppend maken

• Voor en na de pijl moeten van elk atoomsoort evenveel atomen zijn 
  

• Aan de moleculen zelf mag je niets veranderen!

• Als je op een halve coëfficiënt uitkomt voor de moleculen, doe je alle (coëfficiënten) keer 2 (Je mag het wel als tussenstap doen)
  
• Uiteindelijk moeten de coëfficiënten de kleinst mogelijke hele getallen zijn. 

methaan (g) + zuurstof (g) --> water (l) + koolstofdioxide (g)

Oefenen met Phet Colorado 

Zie volgende slide

Op Google zoeken:

Phet colorado + reactievergelijkingen 

- inleiding: alle 3 kloppend maken. Eventueel met hulpmiddel

- Eerst niveau 1 daarna 2 en tenslotte 3

https://phet.colorado.edu/sims/html/balancing-chemical-equations/latest/balancing-chemical-equations_nl.html 

https://phet.colorado.edu/sims/html/balancing-chemical-equations/latest/balancing-chemical-equations_nl.html

Leerdoelen deze les

• Je kunt het verschil tussen een reactieschema en een reactievergelijking aangeven.
• Je kunt een kloppende reactievergelijking opstellen.
  
  
  Aan de slag met stencil met reactievergelijkingen

Welke reactievergelijkingen stellen ontleden voor?

1. A
2. B
3. C
4. D

Bij welke reactie ontstaan er meer koolstofdioxidemoleculen? Bij de verbranding van methaan of de verbranding van etheen?
(Stel eerst de reactievergelijkingen op.)

1. Verbranding van methaan
2. Verbranding van etheen

Bij welke reactie ontstaan er meer koolstofdioxidemoleculen? Bij de verbranding van
methaan of de verbranding van etheen?
(Stel eerst de reactievergelijkingen op.)

Wat is een kenmerk van een chemische reactie?

1. Er treedt een energie-effect op
2. beginstoffen veranderen in reactieproducten
3. De wet van Lavoisier geldt
4. Alledrie de kenmerken zijn juist

Wat is het verschil tussen een reactieschema en reactievergelijking?

1. Reactieschema = symbolen Reactievergelijking = woorden
2. Reactieschema = niet kloppend Reactievergelijking = wel kloppend gemaakt
3. Reactieschema = woorden Reactievergelijking = symbolen
4. Er is geen verschil tussen een reactieschema en vergelijkingen

Wat zijn de beginstoffen in dit reactieschema?

1. Zilver en chloor
2. Zilverchloride
3. Zilver
4. Chloor

Wat moet er staan op
de plaats van de x?

1. 12
2. 25
3. 13
4. 9